زمین خوردن شایع ترین علت آسیب به سالمندان

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای استان خوزستان، نسیم علی‌پور با اشاره به ارزیابی زمین خوردن در سالمندان اظهار کرد: پدیده سالمندی یکی از مسائل عمده جمعیتی، اجتماعی، اقتصادی و پزشکی است که امروزه در جهان صنعتی شکل گرفته و به تدریج در جهان سوم نیز در حال تکوین است.  

وی افزود: در سال ۲۰۰۰ حدود ۶۰۰ میلیون نفر در جهان در سن ۶۰ سالگی و یا بیشتر قرار داشتند و پیش. بینی می‌شود که تا سال ۲۰۲۵ این آمار به یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون نفر و تا سال ۲۰۵۰ به ۲ میلیارد نفر برسد.

علی پور بیان داشت: در ایران افزایش امید به زندگی در پنج دهه اخیر سبب افزایش مداوم نسبت سالمندان شده است، به نحوی که در سرشماری سال ۱۳۹۵، درصد سالمندان بالاتر از ۶۰ سال کشور به حدود ۹.۳ درصد کل جمعیت رسید. سالخوردگی تحت تاثیر دو عامل کاهش مستمر باروری و افزایش امید به زندگی رخ داده که محصول گذار جمعیتی است.

افزایش احتمال زمین خوردن با افزایش سن 

کارشناس سلامت سالمندان مدیریت جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس مرکز بهداشت خوزستان بیان کرد: سالمندی با افزایش شیوع بیماری‌های مزمن، زوال عملکرد و ضعف همراه است که بیشتر منجر به نیاز‌های مزمن و پیچیده بهداشتی و اجتماعی می‌شود. یکی از تغییراتی که متناسب با افزایش سن در بدن به وجود می‌آید، کاهش در توانایی تولید نیرو و حجم عضله است که موجب افت کارایی و ناتوانی فرد در انجام فعالیت‌های روزانه راه رفتن و تعادل می‌شود و در پی آن، احتمال زمین خوردن در سالمندان با اختلال‌های تعادل مشکلات حرکتی، سالمندان کم‌تحرک و سالمندانی با ضعف عضلانی به خصوص در اندام‌های تحتانی بیشتر می‌شود.  

علی‌پور ادامه داد: همچنین مطالعات نشان داده است که تقریبا یک‌سوم از افراد بالای ۶۵ سال، حداقل یک بار زمین خوردن را تجربه می‌کنند. زمین خوردن یکی از شایع‌ترین علل آسیب به سالمندان است و می‌تواند منجر به ناتوانی جسمی شود که یکی از عوارض و آسیب‌های آن، شکستگی‌هایی است که منجر به ناتوانی طولانی‌مدت و کاهش ظرفیت فعالیت فیزیکی می‌شود.  

وی اضافه کرد: پیامد‌های اجتماعی و اقتصادی مرتبط با زمین خوردن نیز قابل توجه است. در کشور‌های با درآمد بالا، تقریبا یک درصد از هزینه‌های مراقبت‌های بهداشتی مربوط به هزینه‌های زمین خوردن است.

چرا سالمندان، بیشتر زمین می‌خورند؟  

کارشناس سلامت سالمندان مدیریت جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس مرکز بهداشت خوزستان گفت: در بررسی‌های مقطعی، عوامل متعددی برای زمین خوردن سالمندان گزارش شده است. در بیشتر مطالعات، علت‌های زمین خوردن به دو دسته عوامل داخلی و خارجی تقسیم‌بندی شده است. عوامل خارجی شامل مصرف دارو‌های سایکوتروپیک و خواب‌آور، شرایط محیطی مانند ناهمواری سطوح، روشنایی کم و مانند آن و عوامل داخلی شامل ضعف عضلات اندام تحتانی، کاهش توانایی ذهنی و کاهش اطلاعات حسی کند شدن پاسخ‌های حرکتی کاهش تعادل و مانند آن است.  

وی افزود: رفتار‌های خطرپذیر مانند بالا رفتن از نردبان، ایستادن روی صندلی، بلند شدن ناگهانی از تخت، عجول بودن، عدم توجه به محیط اطراف، حمل چند وسیله با هم، عدم استفاده از وسایل کمکی مانند عصا، واکر، سمعک و عینک می‌تواند باعث افزایش خطر زمین خوردن در سالمندان شود.

علی‌پور در ادامه گفت: دسترسی ناکافی به خدمات سلامت نیز می‌تواند ریسک زمین خوردن را افزایش دهد. عدم آموزش کافی کارکنان، کمبود منابع انسانی و کیفیت خدمات مراقبتی نیز در افزایش ریسک زمین خوردن تاثیر مثبت دارد.  

کارشناس سلامت سالمندان مدیریت جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس مرکز بهداشت خوزستان گفت: ثابت شده است که مداخله‌های چند رشته‌ای مختلف با هدف قرار دادن عوامل خطر متعدد، راهکار موثری برای پیشگیری از زمین خوردن است.

وی بیان کرد: این مداخله‌ها شامل ورزش، آموزش و ارائه اطلاعات برای افراد مسن و همچنین اصلاحات محیطی برای آنها به منظور حذف خطر‌هایی است که می‌تواند منجر به زمین خوردن شود.  

علی‌پور گفت: از این رو غربالگری سالمندان ۶۰ سال و بالاتر که با هدف تشخیص عوامل خطر زمین خوردن انجام می‌شود در کاهش میزان زمین خوردن و آسیب‌های ناشی از آن نقش موثری خواهد داشت.

وی اضافه کرد: با هدف کاهش میزان زمین خوردن و پیشگیری از عوارض ناخواسته آن در ۹ ماهه امسال، در واحد‌های ارائه خدمات سلامت شهری و روستایی دانشگاه جندی شاپور اهواز ۱۷۹ هزار و ۳۶۵ سالمند از نظر زمین خوردن غربالگری شده‌اند.