روایتی مستند از همدلی مردم برای مهار ریزگرد‌ها

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، این مستند با هدف پرداختن به محیط زیست و اتحاد اجتماعی برای حل چالش ریزگردهای کرمان تولید شده است، این فیلم نشان می‌دهد که حل مسائل بزرگ محیط‌زیستی بدون حضور مردم ممکن نیست. هیچ دولتی به تنهایی نمی‌تواند چنین طرحی را به سرانجام برساند؛ مشارکت مردمی کلید نجات محیط زندگی ما است. 

کارگردان مستند جنگل قائم درباره این موضوع گفت: این مستند به شکل‌گیری یک جنگل دست‌کاشت در حاشیه کوه‌های شیوشگان کرمان می‌پردازد؛ جنگلی که در دهه‌های ۲۰ و ۳۰ شمسی با هدف مقابله با گرد و خاک و ریزگرد‌های شدید شکل گرفت.

وی توضیح داد: در آن سال‌ها، باد‌های فصلی شن و ریگ‌های اطراف شهر را به کرمان می‌آوردند و شدت آلودگی هوا به حدی بود که حوالی ظهر آسمان تاریک می‌شد و چراغ‌های شهر را روشن می‌کردند. این بحران زیست‌محیطی باعث شد برخی از بزرگان شهر به فکر کاشت درخت در مسیر باد‌های غالب بیفتند.

سعادت افزود: در ابتدا ۱۳ گونه درختی کاشته شد، اما در نهایت مشخص شد که کاج، سرو و نارون بیشترین سازگاری را با کم‌آبی منطقه دارند. امروز بیش از ۸۰ درصد درختان این جنگل را کاج و سرو تشکیل می‌دهند. این روند درختکاری تا اوایل دهه ۶۰ ادامه داشت و از اواسط دهه ۵۰، همزمان با رشد درختان، مشکل گرد و خاک کرمان تا حد زیادی برطرف شد.

وی درباره روند تولید این مستند اظهار کرد: پژوهش این اثر حدود ۱۳ سال زمان برد و مهم‌ترین چالش ما، کمبود اسناد آرشیوی، عکس و فیلم بود. مستند «جنگل قائم» با مشارکت مرکز گسترش سینمای مستند و شهرداری کرمان تولید شده و راوی آن زنی است که در کودکی، برای کمک به کاشت درختان، گوشواره‌هایش را اهدا کرده است.

او همچنین با اشاره به جایگاه سینمای مستند گفت: سینمای مستند ایران از نظر قصه‌پردازی و شیوه ساخت چیزی از سینمای داستانی کم ندارد و حتی در بسیاری موارد پیشروتر است، اما همچنان از اکران مردمی و دیده‌شدن محروم مانده است.

این کارگردان در پایان ابراز امیدواری کرد که جشنواره فیلم فجر با نگاهی ویژه‌تر به مستند‌ها و آثار محیط‌زیستی، زمینه ارتباط بیشتر این فیلم‌ها با مردم را فراهم کند و گفت: مهم‌ترین هدف این است که حاصل یک سال تولید سینمای ایران، به‌ویژه آثاری با دغدغه محیط زیست، به دست مخاطبان برسد