عربستان ناقض قواعد حقوق بشردوستانه در یمن است

حملات نظامی گروه ائتلافی به رهبری عربستان به یمن را - که در ابتدای سال جاری آغاز شد- می توان در راستای نقض حقوق بشردوستانه ارزیابی کرد. زیرا جنگنده‌های سعودی‌ بدون تفکیک غیرنظامیان از نظامیان و تاسیسات نظامی از غیرنظامی- مانند بیمارستان‌ها، مدارس و امکان عمومی - به حملات خود ادامه می‌دهند.
از طرفی می توان مداخله نظامی ائتلاف به رهبری عربستان در یمن را جنایات جنگی دانست؛ زیرا این کشور را با یکی از بدترین بحران های انسانی در جهان روبرو کرده است. سعودی‌ها و همپیمانانش در این مدت صد‌ها بار با جنگنده‌های خود مردم یمن را هدف قرار داده اند و نیروی زمینی به این کشور اعزام و همچنین محاصره ای دریایی را برای محدود کردن ورود کالاهای اساسی به این کشور اعمال کرده اند.
این موضوع سبب شده حدود شش هزار نفر که تقریبا نیمی از آنها غیرنظامی بودند تا کنون کشته شوند. از طرف دیگر بیش از نیمی از مردم یمن در حال حاضر با گرسنگی و مجروحان و بیماران در بیمارستان‌ها در معرض کمبود دارو و بمباران جنگنده‌ها قرار دارند.
صادق الشجاع دبیرکل اتحادیه پزشکان در شعبه تعز روز جمعه به خبرگزاری رویترز گفت: «اوضاع ما به معنای واقعی کلمه فاجعه بار است». وی افزود: «در این بمباران، تنها بیمارستان درمان سرطان و بیمارستان کودکان مورد هدف قرار گرفته و باعث شد این دو بیمارستان تعطیل شود. جنگ موجب شده است پزشکان برای نجات جان خود به مناطق خارج از شهر فرار کنند و همچنین روشهای مختلف محاصره که اعمال شده است ما را به قاچاق دارو از طریق راههای کوهستانی مجبور کرده است».
ابعاد جنایات عربستان در یمن به حدی گسترده است که حتی برخی مجامع بین المللی نسبت به آن واکنش نشان داده اند و در بیانیه های متفاوتی دولت عربستان را محکوم کرده اند.
استیوگوس مدیر بخش تسلیحات و حقوق بشر در سازمان دیده بان حقوق بشر و رئیس "ائتلاف بمب های خوشه ای" در این سازمان خاطرنشان کرد: "عربستان و متحدانش در ائتلاف عربی به علاوه آمریکا -که سلاح به آنها می فروشد - قوانین بین المللی در خصوص ممنوعیت استفاده از بمب های خوشه ای را زیر پا گذاشته اند".
ریاض و متحدانش همچنین در گزارش جدید سازمان دیده بان حقوق بشر و بیست گزارش مربوط به سازمان های بشردوستانه، به ادامه استفاده از این نوع بمب ها متهم شده اند.
محمد الاسعدی از صندوق کودکان ملل متحد (یونیسف) گفت: «اقتصاد این کشور به میزان 35 درصد در سال 2015 رکود داشته است، کسانی که از سطح زندگی خوبی برخوردار بودند فقیر شده اند چرا که برق برای راه اندازی طرحهای خود ندارند و سوختی برای رسیدن به نقاط دیگر وجود ندارد، آنها راهی برای پول درآوردن ندارند».
استفان اوبرین معاون دبیر کل سازمان ملل متحد درامور بشر دوستانه نیز به عربستان درباره تعهداتش بر اساس حقوق بین الملل بشر دوستانه به منظور تسهیل ارسال کمک ها برای نیازمندان یادآور شده است.
پس از مداخله نظامی ائتلاف به رهبری عربستان در یمن سطح درگیری ها در این کشور به یک «مخاصمه بین المللی شده» تبدیل شد، با این اوصاف رعایت قواعد حقوق بین الملل در جنگ برای طرفین ضروری است. از طرفی یمن به همراه برخی از اعضای ائتلاف عضو پروتکل دوم الحاقی نیز می باشند. با این وجود تعهدات بشردوستانه مذکور برای همه اطراف درگیری الزام آور بوده است و نقض این تعهدات از سوی هریک از طرف های مخاصمه ایجاد مسئولیت می نماید.
بر اساس آمارهای سازمان ملل متحد در جنگ یمن از مارس 2015 تا کنون، 6100 نفر کشته شدند که حدود نیمی از آنها غیر نظامی بودند. همچنین حدود 30 هزار نفر نیز زخمی شده اند. می توان گفت عربستان به واسطه عدم رعایت حقوق بشر در جنگ از جمله اصل تفکیک میان نظامیان و غیر نظامیان (مانند حمله به بیمارستان‌ها، مراکز درمانی و ورزشگاه‌ها)، اصل ممانعت از ایجاد درد و رنج غیرضروری (خشونت و استفاده از سلاح‌های ممنوع) و بسیاری موارد دیگر، ناقض بدون تردید قواعد حقوق بشردوستانه و به ویژه مقررات کنوانسیون‌های چهارگانه ژنو و پروتکل‌های الحاقی 1977 و 2005 ژنو است.

-------------------------------------
بررسی و تحلیل/ مسلم ملکی