گروه اقدام مالی یک نهاد مالی در ظاهر بین المللی است که ذیل گروه G7 شکل گرفته و کارویژه خود را پیگیری شفافیت مبادلات مالی برای مبارزه با پول شویی به خصوص در قالب معاملات مواد مخدر و مقابله با تامین مالی تروریسم اعلام کرده است.
1)گروه اقدام مالی (FATF) چیست و چه کار می کند؟
گروه اقدام مالی یک نهاد مالی در ظاهر بین المللی است که ذیل گروه G7 شکل گرفته و کارویژه خود را پیگیری شفافیت مبادلات مالی برای مبارزه با پول شویی به خصوص در قالب معاملات مواد مخدر و مقابله با تامین مالی تروریسم اعلام کرده است، این نهاد در سال 2012 چهل و نه توصیه، را به عنوان استانداردهای خود ابلاغ کرد که شامل 9 توصیه مبارزه با تروریسم و 40 توصیه برای شفافیت مالی است. از نظر این نهاد مالی، کشورها به چهار دسته استاندارد، در حال پیشرفت، غیر همکار و لیست سیاه تقسیم می شوند که از سال 2010 ایران به بهانه برنامه هسته ای در قالب کشورهای لیست سیاه قرار گرفت.
2)رابطه قانون مبارزه با تامین مالی تروریسم و قانون مبارزه با پولشویی با عضویت ایران در گروه اقدام مالی چیست؟
برای عضویت در گروه اقدام مالی در ابتدا باید قوانینی در جهت مبارزه با تامین مالی تروریسم و مبارزه با پولشویی در کشوری که میخواهد وارد گروه اقدام مالی شود به تصویب برسد یا اگر این قوانین در آن کشورها وجود دارد باید دارای استانداردهای گروه اقدام مالی باشد. تصویب یا استاندارسازی این دسته از قوانین به این علت است که زیرساخت های مناسب برای انجام توصیه های گروه اقدام مالی در کشور عضو فراهم شود.
قانون مبارزه با تامین مالی تروریسم ابتدا به صورت لایحه در تاریخ 26/ 4/ 1389 در قالب لایحه ای تقدیم مجلس شد و در نهایت در تاریخ 13/ 10/ 1394 به تصویب مجلس رسید 22/ 12/ 1394 از سوی ریس جمهور برای اجرا ابلاغ شد.
قانون مبارزه با پولشویی نیز در تاریخ 02/ 11/ 1386 به تصویب مجلس رسید و شورای نگهبان نیز 17 بهمن همین سال آن را تایید کرد و در نهایت توسط رئیس جمهور وقت برای اجرا ابلاغ شد.
علاوه بر این از سال 1388 به بعد آئین نامه های متعددی در راستای مبارزه با پول شویی به تصویب رسیده است.
3)ایران چه تعهدی به گروه اقدام مالی داده است؟ برنامه اقدام چیست؟
25 خرداد ماه سال جاری وزیر اقتصاد به نمایندگی از دولت آقای روحانی ضمن توافق محرمانه پذیرفت توصیه های ۴۰گانه ی «گروه ویژه ی اقدام مالی FATF» و یک «برنامه اقدام Action Plan» که حاوی دستورالعمل زمان بندی شده ، جهت اجرای توصیه های گروه اقدام مالی است؛ اجرا کند. گروه اقدام مالی نیز ۴ تیرماه 1395 طی بیانیه ای در بوسان کره جنوبی اعلام کرد به مدت ۱۲ ماه ایران را از لیست کشورهایی که باید علیه آنها اقدام متقابل صورت بگیرد تعلیق و در این مدت ایران تعهداتی را که پذیرفته اجرایی می کند. پس از اتمام این مدت گروه اقدام مالی متناسب با اقداماتی که ایران صورت داده است تصمیم می گیرد که ایران را در کدام یک از دسته بندی های چهارگانه ( استاندارد، در حال پیشرفت، غیر همکار و لیست سیاه) قرار دهد.
4)آیا تحریمها علیه ایران و نبود ارتباطات بانکی میان ایران و دیگر کشورها به علت حضور ایران در لیست سیاه گروه اقدام مالی بوده است؟
خیر.
ریشه اصلی نبود ارتباط بانکی میان ایران و دیگر کشورها به تحریم های ثانویه آمریکا ( SDN آمریکا ) بازمی گردد که همچنان پابرجاست و هیچ اراده ای برای از میان بردن این تحریم ها وجود ندارد. در واقع تازمانی که تغییری در تحریمهای ثانویه آمریکا صورت نگیرد، حتی اگر گروه ویژه ایران را از لیست کشورهای پرریسک و غیرهمکار خارج هم کند، باز اتفاقی نخواهد افتاد.
..........................................................