به گزارش سرويس بين الملل خبرگزاري صداوسيما، استاد دانشگاه قاهره وجود ارتباط بین بازداشت های اخیر در مصر و عربستان با مخالفت ها با معامله قرن را رد کرد.
دکتر حسن نافعه استاد علوم سیاسی دانشگاه قاهره در گفت و گو با روزنامه اینترنتی رای الیوم، ارتباط بین بازداشت های سیاسی در مصر و عربستان را رد کرد و گفت با وجود برخی شباهت ها، اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی در مصر و عربستان اختلاف ریشه ای دارند؛ از این رو عوامل و انگیزه های بحران ها و خفقان های سیاسی در دو کشور متفاوت است. ضمنا با وجود آن که سیاست خارجی هر کشوری امتداد سیاست داخلی آن به شمار می آید اما به ندرت می بینیم عامل خارجی تنها عامل یا تعیین کننده ترینِ آنها برای بروز بحران در سیاست داخلی باشد. هنوز مشخص نیست چرا همه بازداشت شدگان اخیر در هر دو کشور از مخالفان معامله قرن یا مخالفان سیاست های رسمی و کنونی کشورشان در مقابل جنگ اعراب و اسرائیل یا قضیه فلسطین هستند.
او در عین حال اعمال فشار آمریکا و اسرائیل با هدف اجرای معامله قرن و تسلیم شدن نظام های حاکم در مصر و عربستان در برابر این فشارها را بعید ندانست.
دکتر نافعه تفاوت های آشکار میان مصر و عربستان را در چند مورد خلاصه کرد. نخست ، تغییرات عمیقی که در روش انتقال قدرت بروز می کند. چنان که عربستان امروز شاهد تغییر انتقال افقی قدرت به انتقال عمودی است و ملک سلمان تصمیم دارد قدرت را رأسا از پدر به پسر منتقل کند که نتیجه آن تجمیع قدرت در یکی از شاخه های خاندان حکومتی خواهد بود.
دوم، فرآیند اصلاحات سیاسی و اجتماعی نظام حکومتی در عربستان به ویژه در مورد قطع ارتباط بین خاندان حکومتی و ایدئولوژی وهابیت است که گمان می رود مسئول اصلی انتشار تفکر دینی افراطی و تروریسم در منطقه باشد. اصلاحات در شرایط کنونی با توجه به قانون جاستا و اعمال فشار آمریکا از یک سو و فشار داخلی از سوی دیگر ناگزیر است اما این اصلاحات خاندان حکومتی را وادار می کند که منسجم و متحد باشند در حالی که تغییر روند انتقال قدرت از شکل افقی به شکل عمودی، باعث بروز شکاف های عمیق شده است.
استاد علوم سیاسی دانشگاه قاهره گفت نظام سعودی در حال عبور از مرحله انتقالی است که شبیه دوران بعد از به قدرت رسیدن گورباچف در اتحاد جماهیر شوروی است زیرا سیاست هایی بزرگ تر از توانش در پیش گرفته است. از این رو در کنار تغییرات بزرگ در عربستان سعودی که ولی عهد به دنبال اجرای آنهاست باید خفقان در ابعاد سیاسی و اجتماعی و بازداشت های همراه آن را درک کرد.
دکتر حسن نافعه درباره وضع مصر گفت نظام حاکم در قاهره محصول انقلاب سیاسی بزرگی است که هنوز نتوانسته نظام سیاسی جایگزین برای نظامی که علیه آن انقلاب و در سال 2011 سرنگونش کرد بیابد. مرحله کنونی در واقع ادامه درگیری شدید بین دو نیروی اصلی یعنی نظامیان و اخوانی های مصر است که در حال حاضر زندگی سیاسی مصر را در دست دارند.
وی افزود: درست است که کفه ترازو هم اکنون به نفع نظامیان سنگینی می کند اما این گروه دیدگاه سیاسی واقعی درباره شکل و محتوای نظامی حکومتی که مردم برای دوره بعد از انقلاب ژانویه یا به عبارت بهتر انقلاب ژوئیه و سرنگونی مبارک می خواستند ندارند. همچنین به دلیل تکیه کامل بر روش های سرکوب گرانه و امنیتی؛ این مرحله ادامه دار نخواهد بود. در همین چارچوب می توان موج بازداشت های اخیر را که به نظر می رسد با هدف پاکسازی مخالفان لیبرال یا سکولار انجام شده است درک کرد.