ضعف در مدیریت آبهای سطحی

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، ایران با اینکه ۱/۱ درصد از مساحت خشکیهای جهان را به خود اختصاص داده، فقط ۳۴صدم درصد از آبهای موجود در خشکیهای جهان را در اختیار دارد.
میانگین بارندگی در کشور ۲۵۰ میلیمتر در سال معادل ۴۱۳ میلیارد متر مکعب و میانگینبارندگی در جهان حدود ۸۰۰ تا ۸۲۰ میلیمتر (بیش از ۳ برابر ایران) است.
اما هدر رفت آب در ایران بیش از میانگین جهانی است؛ براساس بررسیهای وزارت نیرو.میزان هدر رفت آب در کشور ما ۲۸ تا ۳۰ درصد است درحالی که مقدار اتلاف در دنیا ۹ تا۱۲ درصد گزارش شده است.
استان مازندران هم با ۲۴ هزارکیلومتر مربع وسعت، میانگین بارندگی حدود ۶۵۰ میلیمتر درسال دارد که بخش زیادی از آن بدون هیچ استفادهای به دریا میریزد.
بر اساس آمارهای شرکت آب منطقهای و اداره کل هواشناسی مازندران نزولات آسمانی دراستان، سالانه ۱۵ میلیارد و ۶۰۰ میلیون مترمکعب است که ۸ میلیارد و ۷۰۰ میلیونمترمکعب آن تبخیر و تعریق میشود و ۶ میلیارد و ۸۵۰ میلیون متر مکعب باقی میماند که ازاین میزان ۴ میلیارد و ۹۰۰ میلیون مترمکعب آب سطحی است و شامل رودخانه ها، چشمهها و یک میلیارد و ۹۵۰ میلیون مترمکعب آبهای زیرزمینی است.
این در حالی است که فقط ۶۵۰ میلیون متر مکعب یعنی حدود ۹ درصد از آبهای سطحیاستان مهار میشود و ۴ میلیارد و ۲۵۰ میلیون مترمکعب از آبهای سطحی هدر میرود.
کاویانی ازکارشناسان شرکت آب منطقهای مازندران، علت اصلی هدر رفت حدود ۹۰ درصدآبهای سطحی استان را نداشتن زیرساختها و نبود قدرت ذخیره آب نابهنگام دانست و گفت:هم اکنون فقط ۹ سد در استان وجود دارد که قادر به مهار ۹ درصد از آبهای سطحی استاناست.
یخکشی مدیرعامل آب منطقهای مازندران مهمترین مشکلات در جمع آوری آبهای سطحیرا انتقال آب از یک حوزه سیاسی به حوزه سیاسی دیگر، ناکافی بودن حمایت نیروی انتظامی در برخورد با متخلفان آب، دخالت غیرمسئولانه مسئولان محلی، استفاده بی رویه برخی ازبهره برداران از آب بندانها و ناکافی بودن طرحهای اضطراری مقابله با خشکسالی میداند.
بر اساس سند چشم انداز توسعه کشور و استان، در سال ۱۴۰۴ قرار براین است که ظرفیتمهار آبهای سطحی در مازندران به ۲ میلیارد و ۶۰۰ میلیون مترمکعب برسد یعنی در ۷سال آینده بیش از نیمی از آبهای سطحی باید مهار شود.
مدیر عامل شرکت آب منطقهای مازندران هم با اشاره به میانگین مهار ۴۰ درصدی آبهایسطحی در کشور، و رتبه پایین مازندران از این لحاظ گفت: کمبود اعتبار و پیمانکار مناسب وتوانمند از مهمترین دلایل کندی اجرای طرحهای سد سازی در مازندران است.
یخکشی با بیان اینکه هم اکنون ۱۰ سد در مازندران درحال ساخت است افزود: درصورتبهره برداری کامل این طرح ها، میانگین مهار آبهای سطحی مازندران به حدود ۳۰ درصدخواهد رسید.
وی ذخیره آب پشت سدها و آببندانهای مازندران را ۳۶۰ میلیون مترمکعب اعلام کرد و گفت: به دنبال کاهش بارندگی، تا ابتدای مرداد ۹۷ حدود ۵۰ درصد از حجم سدهای استان از آبپرشده است و ۱۷۰ میلیون مترمکعب آب پشت سدها وجود دارد.
یخکشی افزود: همچنین در آببندانهای استان نیز بیش از ۱۸۰ میلیون مترمکعب آب وجوددارد و امسال بخش زیادی از آب آبندانها برای آب تخت کردن شالیزارها مصرف شده است.
رضوی مدیرکل هواشناسی مازندران هم با اشاره به آثار جبران ناپذیر بحران آب بر اقلیمشمال کشور گفت: بارندگی مازندران در فصل زراعی امسال ۲۳ درصد کاهش یافت.
با کاهش بارندگیها و روند افزایش دمای هوا شاهد افزایش مصرف برق نیز در استان بودیمبه طوری که به گفته مدیرعامل شرکت توزیع برق مازندران رکورد مصرف برق استان بههزار و ۹۰۰ مگاوات رسید در حالیکه ظرفیت تولید برق مازندران به حدود ۲ هزار و ۵۰۰مگاوات میرسد.