درخشش سنگ هایی که با خام فروشی بی فروغ شد

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز اراک؛ از اراک به سمت محلات و نیمور که حرکت می کنی کوهها و تپه های سفید رنگ سنگ از دور دست درخششی جذاب دارد.
کمی بیشتر دقت کنی کارگاههای متعدد سنگبریدر این مناطق، حکایت از رونق بازار سنگ و ثروت خدادادی معادن آن دارد، رونقی که گاهی با خام فروشی سنگ، تولید داخلی را تضعیف و چرخ صنعت خارجی ها را با شتاب بیشتری می چرخاند.
هر سال هم نمایشگاه های بین المللی سنگ، معدن و صنایع وابسته آن در نیمور شهرستان محلات با هدف جذب سرمایه گذار، عقد قراردادهای داخلی و خارجی و استفاده از ظرفیت های معدنی این شهرستان برگزار می شود تا این صنعت عظیم و پر مایه در مسیر رشد و توسعه روزافزون قرار گیرد، اما موانع بزرگی چرخش چرخ های این صنعت را کند و گاهی متوقف می کند که مهمترین آن موضوع خام فروشی است.
ثروتی سرشار در دل زمین...
سالانه ثروت هنگفتی از استخراج، فروش و صادرات سنگ تراورتن نصیب کشورهای جهان می شود و این درحالی است که به گفته احسانی رییس معدن سنگ محلات سود سرشار این محصول تنها از معادن این شهرستان سالانه به 700 میلیارد تومان می رسد.
بیش از یک میلیارد و 200 تن ذخائر معدنی استان مرکزی...
ذخایر معادن استان مرکزی به بیش از یک میلیارد و 200 تن می رسد و بیش از 100 معدن سنگ و 200 واحد سنگبری در استان و عمدتا در محلات و نیمور فعالند.
این را هم بگویم که معادن استان مرکزی شامل سنگ آهن، سرب ،روی، منگنز، بارتیتین، تراورتن، گچ و سنگ نمک هم می شود که البته معادن سنگ ساختمانی و تِراوِرتن محلات حسابی جدا در میان معادن دارند و یک سوم آن به میزان بیش از 35 میلیون تن، را شامل می شود.

4 میلیارد تن حجم ذخایر سنگ های تزیینی استان مرکزی...
بد نیست بدانید حجم ذخایر سنگ های تزیینی یا همان تراورتن در جهان 15 میلیارد تن است که از این میزان 4 میلیارد تن در هزار و 300 معدن در ایران واقع شده، حال آنکه 60 درصد این میزان تنها در شهرستان محلات استان مرکزی وجود دارد.
ذخایر سنگ ایران از نظر تنوع در رتبه نخست جهان قرار دارد.
سالانه 2 و نیم میلیون تن سنگ تراورتن، تنها از معادن محلات استخراج می شود که برای سه هزار نفر شغل ایجاد کرده است.
سنگ های تزئینی تراورتن مشتریان خاص خود را در ایتالیا، ترکیه، روسیه، آسیای میانه و به ویژه کشورهای عربی دارند که به صورت خام به آنها صادر می شود.
سنگ های درخشانی که مکدر شده اند...
استان مرکزی استانی است که به دلیل قرار گرفتن در موقعیت خاص جغرافیایی دارای معادن مختلفی است و سنگ تنها نمونه ای از آن است که این روزها، روزگار خوشش مکدر شده و سودی که می تواند به جیب فرزندان این آب و خاک برود را از آنان دریغ کرده است.
عبدالهی از تولید کنندگان سنگ محلات، با بیان اینکه، سنگ در محلات بیش از 50 سال سابقه دارد و بهترین سنگ ها از معادن محلات و نیمور تولید می شود می گوید: مقاومت بالا، برش و صیقـل پذیری ایده ال و زیبایی از ویژگی های سنگ این منطقه است.
در کنار این ویژگی ها، ارزانی قیمت در مقایسه با سایر سنگ ها و شرایط مناسب استخـراج، از مزایای صنعت سنگ محلات است.
کم توجهی به فرآوری سنگ بزرگترین مشکل پیش رو...
مشکل اصلی از آنجا شروع شد که نبود صنایع فرآوری سنگ در استان مرکزی، ناگزیر معدن داران را به سمت خام فروشی سوق داد.
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مرکزی می گوید: سنگ محلات در بازارهای جهانی از ارزش بالایی برخوردار است که متاسفانه به علت کم ‌توجهی به فرآوری آن سود سرشاری نصیب کشورهای دیگر جهان می شودکه سنگ را از ما می خرند، فرآوری می کنند و به چندین برابر قیمت به کشورهای هدف می فروشند.
حاجی پور می افزاید: تولیدات شاخص معدنی استان مرکزی مانند سولفات سدیم، سرب و روی پس از فرآوری صادر می‌شود، اما حلقه گمشده در بخش تولیدات معدنی در استان مرکزی کمبود یا نبود صنایع فرآوری است که به ناچار بخش عمده تولیدات یا صادر نمی‌شود یا به ‌صورت خام صادر می‌شود که ارزش افزوده چندانی به ‌دست نمی‌آید.

توسعه ماشین آلات معدنی، راهکاری مناسب برای جلوگیری از خام فروشی...
رئیس سازمان نظام مهندسی معادن استان مرکزی معتقد است: توسعه تولیدات و جلوگیری از خام فروشی سنگ ها، نیازمند توسعه ماشین آلات معدنی است.
احمد غلامی با اشاره به اینکه درصد معادنی که با ابزارآلات جدید و مدرن کار می کنند کم است گفت: در کنار خام فروشی، قطعه های زیادی از سنگ ها در کنار فرآوری درو ریخته می شود که ضروری است با توسعه ماشین آلات و تجهیزات مورد نیاز از هدرروی آنها جلوگیری کرد.

ضرورت استفاده از روش های نوین بهره برداری...
بدون تردید توسعه ماشین آلات سنگبری از خام فروشی و صادرات سنگ جلوگیری می کند.
حجت الاسلام سليمي نماینده مردم محلات و دلیجان در مجلس شورای اسلامی توسعه فناوری تولید سنگ را ضروری دانسته و می گوید: استفاده از روش های نوین استخراج و سنگبري در معاون سنگ گام نخست توليد بهينه و تهيه محصول مرغوب براي صادرات است.
خام فروشی معضل اصلی معدن کاران استان مرکزی...
آمار دقیقی از صادرات کوپه های خام سنگ محلات وجود ندارد اما به دلیل وجود دلال ها بخشی از سنگ به صورت خام صادر می شود.
عضو اتحادیه سنگ محلات با بیان اینکه صادرات سنگ به صورت فرآوری شده باید اولویت صادرات باشد می گوید: سنگبران و معدن کاران به حمایت و دریافت تسهیلات ارزان قیمت نیاز دارند.
رضایی با اشاره به اینکه تنها 5 درصد سنگ های فرآوری شده از محلات صادر می شود کلید گشایش در این بخش را ایجاد زمینه های صادرات محصولات فرآوری شده می داند.
او البته مالیات بر ارزش افزوده، کمبود نقدینگی و کم شدن ساخت و ساز در کشور به علت تورم را از دیگر مشکلات صنعت سنگ در کنار کهنه بودن ماشین آلات می داند .
مانع صادرات سنگ خام نشویم...
از سویی صنعتگران بخش سنگ کشور از خام فروشی گلایه دارند، اما از سوی دیگر برخی بر این باورند که نباید مانع خام فروشی سنگ شد.
رئیس انجمن سنگ ایران در این باره می گوید: مانع صادرات سنگ خام نشویم، اما باید برای فرآوری آن تلاش کنیم، چرا که گاهی خام‌ فروشی سنگ بیشتر از فرآوری آن برای ما ارزآوری دارد.
ابواقاسم شفیعی چندی پیش گفته بود صنعت سنگ ترکیه و چین بازار سنگ ایران را تهدید می‌کند.
او با اشاره به وجود ایران هزار و 950 معدن و 6 هزار واحد سنگبری در کشور می افزاید: ذخایر شناخته شده صنعت سنگ کشور حدود 4 میلیارد تن است و این در حالی است که تولید کشور 15 میلیون تن است.

واردات بی‌رویه مانع رشد صنعت سنگ...
رییس انجمن سنگ ایران می گوید: واردات سنگ تزیینی و ساختمانی از کشورهای ترکیه و چین، بازار سنگ ایران را به ‌شدت تهدید می‌کند و نیاز است در این خصوص تصمیم ‌سازی اصولی و کلان صورت گیرد.
ابوالقاسم شفیعی می افزاید: اقتصاد ایران نیازمند تحول بنیادین با الگوی اقتصاد مقاومتی است و در این راستا بسیاری از قوانین دست و پاگیر، اقتصاد ترحمی و عاطفی، هزینه بالای بیمه باید به ‌نفع تولید ‌کنندگان سنگ تغییر یابد.
صنعت سنگ نیازمند ترسیم نقشه راه توسعه...
استان مركزی و شهرستان محلات از قطب های مهم در زمینه تولید سنگ های تزئینی ایران است كه با دامنه تنوع محصولات و ذخائر غنی معدنی حرف های زیادی برای گفتن دارد و می طلبد كه این جایگاه با نقشه راه مناسب روز به روز ارتقا یابد.
ایران از نظر موقعیت جغرافیایی خاص یكی از بزرگترین تامین كنندگان سنگ دنیا است چرا كه از سمت شرق بین چین، هند، ویتنام، افغانستان و پاكستان و از غرب بین كشورهای تركیه، اردن، ایتالیا ،اسپانیا، یونان و مصر قرار گرفته و موقعیت مستعدی برای بازاریابی محصولات معدنی دارد.
حرف آخر...
از آنجا که به گفته کارشناسان سنگ، ذخایر هر معدن سنگ در ایران برابر با 3 میلیون بشکه نفت است و با توجه به شرایط مطلوب معادن کشور، تولید سنگ و به ویژه سنگ تراورتن و فرآوری آن می تواند بهترین انتخاب برای جایگزینی نفت باشد.
از سوی دیگر با توجه به اجرای سیاست های راهبردی اقتصاد مقاومتی که همواره مورد نظر و تاکید رهبر معظم انقلاب اسلامی است، ممانعت از خام فروشی و توسعه و حمایت از بخش خصوصی در زمینه فرآوری این گنج گرانبها ثروت سرشاری را به اقتصاد کشور تزریق کند./
نویسنده: سید احمد طباطبایی