بدون تردید در فضای بین المللی پس از حادثه 11 سپتامبر، عملیات تروریستی به وسیله سلاح های میکروبی و پدافند دفاعی در برابر این سلاح های کشنده و مخوف، در ادبیات جنگ بیولوژیک، اهمیت دو چندان یافت.
پژوهش خبری صدا وسیما: بیوتروریسم ، یکی از روش هایی است که در جنگ ها استفاده می شود. پیشرفتهای اخیر در علومزیستی از یک سو و سوء استفاده از نتایج پژوهشهای علمی توسط برخی کشورها و گروههای تروریستی از سوی دیگر، منجر به این امر شده است که عوامل میکروبی به سلاحهای مهلک تبدیل شوند که به طور همزمان دو مقوله امنیت ملی و سلامت عمومی جوامع را مورد تهدید جدی قرار میدهد. بیوتروریسم به معنای استفاده از عوامل بیولوژیک و یا محصولات آن جهت تهدید، صدمه زدن و یا ترور فرد، گروه جمعیت به طور پنهانی و نامحسوس است. بیوترویسم شامل انتشار عمدی عوامل (طبیعی یا دست کاری شده توسط انسان) بیولوژیک (باکتری، ویروس ها یا سموم) است. تلاشهای تاریخی در استفاده از بیماریهای عفونی بهعنوان جنگافزار بیولوژیکی، نشان میدهد که تمایز بین رخداد طبیعی اپیدمی یک بیماری عفونی و وقوع آن در نتیجه یک حمله بیولوژیکی عمدی، بسیار مشکل است. توافقات بینالمللی برای کنترل توسعه جنگافزارهای بیولوژیک همچون پروتوکل 1925 ژنو و کنوانسیون منع توسعه، تولید و ذخیرهسازی تسلیحات باکتریولوژیک و توکسینی نیز نتوانسته است به کنترل توسعه و بهکارگیری جنگافزارهای بیولوژیک منجر گردد. امروزه سلاح های میکروبی، چه در عرصه جنگی و چه در عرصه تروریستی، وسیلهای بسیار مطلوب برای دشمنان شده است. سلاحهای میکروبی به خصوص در عرصه تروریسم دولتی و علیه ساختارهای صنعتی کشاورزی در سالیان اخیر بسیار به کار رفته است. امروزه سلاح های میکروبی، چه در عرصه جنگی و چه در عرصه تروریستی، وسیلهای بسیار مطلوب برای دشمنان شده است. متاسفانه در بسیاری از مواقع کشور هدف نمی تواند ادعای خود را علیه دشمنش به اثبات برساند. نیروهای نظامی، تنها جمعیت در معرض خطر برای حملات بیولوژیک نیستند بلکه قشرهای مختلف در معرض خطر بوده و به منظور دفاع در مقابل اثرات ناتوان کننده بالقوه یک حمله، نیازمند کسب آگاهی نسبت به اصول اساسی همه گیرشناسی عوامل مورد استفاده در جنگ بیولوژیک میباشند. کشف و شناسایی یک حمله بیولوژیکی سخت و دشوار به شمار میآید. تاثیرات یک حمله بیولوژیکی به چهار دسته (فیزیکی، روانی، اقتصادی، زیست محیطی) تقسیم میشود. جنگ های بیولوژیک را می توان به سه دوره (دوران اولیه : 200 سال قبل از میلاد مسیح تا آغاز قرن بیستم، دوران نوین و دوران کنونی ) تقسیم کرد. بهرغم اینکه کشورهای غربی به ویژه آمریکا از هر استدلالی برای اتهامزنی به گروههای به اصطلاح تندرو استفاده میکنند، اما بزرگترین استفاده کنندگان از مواد شیمیایی میکروارگانیسمها و تروریسم بیولوژیکی علیه جان انسانها، سازمانهای اطلاعاتی کشورهای قدرتمند غربی و رژیم صهیونیستی هستند که از این راه برای حذف بی سر وصدا و بدون ردپای رقبا و مخالفانشان بهره میبرند. فعال سازی برنامه های مقابله، فراهم کردن تسهیلات و تمهیدات پزشکی و مراقبت ها، ایجاد مراکز بهداشتی، قرنطینه، واکسیناسیون دسته جمعی و اطلاع رسانی از موارد حین بحران بیولوژیک، برای کاهش تلفات و خسارات است. اما کارهای پس از بحران بیولوژیک، کشف و درمان موارد ثانویه ایجاد بهداشت منطقه ای و استقرار وضعیت عادی است.
متن کامل این مطلب در اینجا قابل دریافت است.
پژوهشگر: مهدی ناجی