داروی ایرانی کرونا، پشت دیوار ابلاغیه‌ها

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای مرکز قم، آبان ماه امسال بود که سخنگوی غذا و دارو از چهار داروی بهبود علایم کرونایی گفت، اسپری دهانی پی اچ آر ۱۶۰، شربت موکوزیفت، شربت آنوال اس و شربت استاپ سیویر که همگی پایه گیاهی دارند.

آقای جهانپور در مصاحبه خود اعلام کرد که این دارو‌ها مصوبه گرفته اند و می‌توانند به تولید انبوه برسند.

حالا بعد از گذشت نزدیک به دو ماه، سری به داروخانه‌های استان قم زدم، تا ببینم این دارو‌ها که برای اولین بار در دنیا با اسانس گیاهان پر مصرف در ایران و دنیا ساخته شده اند، چقدر موجود است؟

نبود دارو در داروخانه‌ها و بیمارستان‌ها

در کنار بیمارستان کامکار قم، که یکی از مراکز پذیرش بیماران کرونایی است، داروخانه ۱۹ دی قرار دارد، متصدی این داروخانه گفت: تا کنون این دارو‌ها به ما معرفی نشده است، اما برخی افراد سراغ شان را از ما می‌گیرند.

پرسیدم علت این نبود شناخت نسبت به این دارو‌های جدید چیست؟ گفت: اگر پزشکان این دارو‌ها را وارد نسخه‌های خود کنند، ما هم با شرکت‌های توزیع و پخش وارد مذاکره برای تهیه آن‌ها خواهیم شد، اما تا کنون نسخه‌ای که این دارو‌های جدید را تجویز کند نداشتیم.

رو به روی بیمارستان شهید بهشتی هم چندین داروخانه است، به یکی از شلوغ‌ترین‌های آن‌ها سر زدم، اینجا هم وقتی این چهار دارو را عنوان کردم، تنها اسپری دهانی آن را می‌شناختند، متصدی این داروخانه هم می‌گفت: اسپری را الان نداریم، اما تعدادشان در داروخانه‌ها خیلی کم است، یعنی کسی زیاد این دارو‌ها را نمی‌شناسد.

داروخانه الهادی قم، یکی از معروف‌ترین داروخانه هاست، اینجا هم خبری از شناخت این دارو‌ها نبود، مدیر داروخانه گفت: تا کنون چنین دارو‌هایی به ما معرفی نشده است.

بعد از این تحقیق میدانی و تعجب از نبود دارو‌هایی که در این شرایط با سرعت بیشتری باید شناسانده شود تا بتوان اوضاع را راحت‌تر کنترل کرد، به سراغ مراکز درمانی رفتم،  بیمارستان شهید بهشتی، انبار داروها.

دکتر وامق مسئول اینجا بود، او می‌گفت: این چهار دارو بیشتر در عطاری‌ها یافت می‌شود، ما از همین دارو‌های معروف استفاده می‌کنیم که خدا رو شکر به مقدار کافی موجود است.

باید به دنبال تولید کنندگان این دارو‌ها می‌گشتم، با هر داروساز معروفی که تصور کنید تماس گرفتم، هیچ کس خبر نداشت، بالاخره از راه یکی از همکارانم در کرمانشاه به مردی رسیدم که در حال تحقیق برای تولید یک داروی گیاهی دیگر بود، آقای زارع فقط شماره تماس تولیدکنندگان اسپری دهانی پی اچ آر ۱۶۰ را داشت، با آن‌ها تماس گرفتم.

مدیر طرح ساخت داروی پی اچ آر ۱۶۰ گفت: سال گذشته با همکاری یک شرکت دانش بنیان تحقیقی در مورد دارو‌های گیاهی صورت گرفت که نتیجه اش فرمول دارویی به صورت اسپری تنفسی شد.

آقای جَزنی در ادامه گفت: این فرمول یک بارقه امیدی را در کشور برای جلوگیری از عوارض کرونا ایجاد کرد تا لطمات این ویروس در بدن کاهش یابد.

تولید ۴۰۰ هزار عدد داروی پی اچ آر ۱۶۰ در ایران

جَزنی در خصوص تولید و توزیع دارو به صورت انبوه گفت: این دارو از شهریور ماه به تولید انبوه رسید و از راه سیستم توزیع در اختیار داروخانه‌ها قرار داده شده است.

وی ادامه داد: پی اچ آر ۱۶۰ به مقدار لازم و با توجه به تقاضای داروخانه‌ها و سیستم درمان در بازار موجود است و اگر داروخانه احساس نیاز کنند، شرکت‌های پخش دارو می‌توانند در عرض ۱۲ تا ۲۴ ساعت این دارو را می‌توانند به آن‌ها برسانند.

معاون شرکت داروسازی جابر ابن حیان با اشاره به تایید وزارت بهداشت و پروانه تولید این دارو گفت: داروی گیاهی پی اچ آر ۱۶۰ برای بیماران کووید-۱۹ که به صورت اورژانسی به بیمارستان مراجعه می‌کنند و اکسیژن خونشان کم است استفاده می‌شود که به محض مصرف چند پاف متوالی بیمار سطح اکسیژنش به بالای ۹۲ تا ۹۵ می‌رسد تا  بتوان ادامه درمان را انجام داد و علاوه بر این سبب کاهش سرفه‌های متمادی در عرض دو تا پنج روز و بهبودی بیمار می‌شود.

جزنی افزود: باید در نظر داشت که در نهایت این بدن بیمار است که باید در برابر ویروس مقاومت و آن را با پادتنی که تولید می‌کند از بین ببرد.

او می‌گفت: حدود ۴۰۰ هزار اسپری دهانی پی اچ آر ۱۶۰ تولید شده است و درخواست‌های بیشتری هم اگر باشد قابلیت تولید آن وجود دارد.

مدیر طرح ساخت داروی پی اچ آر ۱۶۰، از درخواست کشور‌های مختلف به خصوص کشور همسایه هم گفت، اینکه اولویت را بر نیاز هموطنان قرار داده  اند که در صورت مازاد آن را صادر کنند، اما فعلا برنامه‌ای برای صادرات ندارند.

جزنی با اشاره به اینکه بسیاری از دارو‌های شیمیایی از جمله رمدسیور و سوداک کارایی لازم را نداشتند، گفت: متاسفانه این ویروس جهش ژنتیکی دارد و اکثر این دارو‌ها برای ویروس‌های دیگر طراحی شده بودند و اثر بالایی نداشته اند.

او تاکید کرد:، اما داروی گیاهی پی اچ آر ۱۶۰ عوارض اولیه را از بین می‌برد و بیمار را از مراحل سنگین آی سی یو و کما نجات می‌دهد.

با این توضیحات مفصل، هنوز این سوال برایم باقی بود که چرا این داروها، آن هم در این شرایط که مبتلایان به کرونا هر روز بیشتر می‌شوند، به مردم و پزشکان معرفی نمی‌شود.

به سراغ مدیر امور دارو معاونت غذا و داروی استان قم رفتم، خانم محمدی گفت: این دارو‌ها از طرف سازمان غذا و دارو به ما اعلام نشده است و در تحقیقی که انجام داده ایم در داروخانه‌ها موجود نیست، باید دارو توسط مسئول مربوطه به ما اعلام شود (irc) تا بتوان از آن‌ها در مراکز درمانی و داروخانه‌ها استفاده کرد.

 

تهران یکی از استان های کشور است که این افشانه ( یا همان اسپری) در داروخانه هایش پیدا می شود، به سراغ یکی از داروخانه ها رفتم، از قضا شخصی برای خرید این دارو به آنجا آمده بود، از او پرسیدم قبلا هم از این افشانه استفاده کردید، گفت: مادرم دچار بیماری کرونا شد و سرفه های شدیدی پس از بیماری با او مانده است یکی از آشنایان که خودش از این افشانه استفاده کرده بود و نتیجه گرفت، آن را به ما هم معرفی کرد، ان شاالله که اثر بخش باشد.

از متصدی داروخانه پرسیدم روزانه چند نفر برای خرید این دارو به شما مراجعه می کنند، گفت: به تازگی مراجعه کنندگان زیاد شده اند و می گویند سرفه ها را کم می کند.

این فقط تهران نیست که این دارو را می توان در برخی داروخانه هایش پیدا کرد، از همکارانم در کرمانشاه هم خواستم سراغی از داروهای بهبود دهنده کرونا در استانشان بگیرند، آنجا هم در برخی داروخانه این داروها یافت می شد، به خصوص افشانه ( اسپری) دهانی پی اچ آر 160 همکارم گفت: این افشانه از آنجا که به سرعت میزان اکسیژن خون را بالا می آورد مورد استفاده بسیاری از مردمی قرار گرفته که علایم کرونا با آنها مانده و یا دچار این بیماری هستند.

آقای کشفی می گفت: برخی مردم هنوز هم اطلاع دقیقی از نتایج این داروها ندارند، داروهای که به گفته مصرف کنندگانش کمک شایانی به کنترل و کاهش ویروس کرونا می کند.

این بار با همان سخنگوی سازمان غذا و دارو که این چهار داروی بهبود دهنده علایم کرونا را معرفی کرده بود، تماس گرفتم، اما با وجود تماس‌های پی در پی در چند روز متوالی موفق به مصاحبه نشدم، در هر حال آنچه مهم است، مدیریت صحیح برای تزریق به موقع دارو‌های موثر به جامعه برای کاهش عوارض ناشی از این ویروس منحوس و کاهش میزان مبتلایان به کرونا.

سمیه حاجی احمدی - خبرگزاری صدا و سیما - قم