روستا خواری، سوغات جدید کوه خواران

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، مرکز خراسان رضوی ، تا دو دهه قبل در ارتفاعات جنوبی مشهد فقط کوه ها و مراتعش بودند و روستاییان و باغهایشان تا اینکه جاده ها از راه رسیدند،  جاده‌هایی که با خودشان بذر سبز شدن برج و هتل و شهرک‌های خصوصی را سوغات آوردند .

با دوربین مخفی به یکی از شهرک‌های خصوصی آن منطقه سری می زنم اگرچه که ورود به آنجا ممنوع بود اما آنچه دیده می‌شد کوه های برش خورده و ساختمان های سر به فلک کشیده است. ساختمان‌هایی که مشخص بود خشت به خشت آن با زور و قدرت ساخته شده است.

حالا روستاییان همسایگانی شهری پیدا کرده بودند، روستائیانی که از امتیازات شهری ها، سالهاست محرومند .

روستاهای سرهنگ ،  زکریا و چشمه پونه در ارتفاعات جنوبی مشهد قرار دارد.

 پیرزنی فرتوت که در روستای سرهنگ زندگی می کند می گوید : نه آب دارد و نه گاز.

می گفت : در زمستان برای گرم کردن خانه اش یا هیزم می سوزاند و یا از نفت استفاده می‌کند .

آقای شافعی نیز پیرمردی ۹۶ ساله و ساکن روستای زکریا است ، او می گوید : به او گفته اند اینجا جزء فضای شهری است و باید هر چه زودتر خانه و سرایش را ترک کند .

پسرش سراسیمه به سوی ما می‌آید، از دور تعدادی کاغذ در دستانش دیده می شود فریاد می زند و می گوید : ما سند داریم، اینها سند مالکیت زمینها و باغهایست که  پدران ما برای ساخت و سر سبزیشان عرق ریخته اند.

او می گوید : این باغها ، این زمین ها از آن ماست ، گریه امانش را می برد، اشک هایش را پاک می کند و ادامه می دهد: خواهش می کنم صدای ما را به گوش مسئولان برسانید ، این زمین ها غصبیست ما راضی نیستیم.

  قدم زنان از محدوده روستا دور می‌شوم، به بلندترین نقطه ارتفاعات جنوبی میرسم؛ آنچه از آن  بالا دیده می‌شود این است که تقسیم بندی ها صورت گرفته، پلاک‌گذاری انجام شده و همه چیز آماده ساخت و ساز است.

زمین ها و کوه هایی که متعلق به روستانشینان است اما اشتهای کوه خواران  را برانگیخته است.

• تاکید رهبری برجرم انگاری درقانون

همان جا درمحل ارتفاعات جنوبی مشهد، سخنان رهبری ذهنم را درگیر می‌کند.

 رهبر معظم انقلاب چند سال پیش، وقتی به مشهد سفرکردند به طور اتفاقی این کوه خواری را دیدند‌ و برای نخستین بار درباره این منطقه ی خاص سخنرانی کردند .

 رهبری دراینباره گفتند : ارتفاعات جنوبی مشهد را دیدیم که دارند آن بالا خانه می سازند.

ایشان این ساخت و سازها را غلط می دانند و می گویند: یکی از کارهای اساسی جرم انگاری در قانون است.

رهبری در همان سخنرانی، از مسئولان می خواهند، این ساخت و سازها را جرم بدانند و  تعقیب قضایی کنند.

اما انگار قانونگذار می‌داند سال‌های زیادی است بی‌قانونی گسترده‌ای در این منطقه صورت گرفته، او دست روی دست می گذارد و اقدامی انجام نمی‌دهد.

•   متخلفان بی توجه به قانون

برای مصاحبه با رئیس کل دادگستری خراسان رضوی از چند روز قبل هماهنگ کردم و از ایشان خواستم به انتهای خیابان لادن همان انتهای کوه پارک مشهد که تخلف گسترده‌ای در آنجا صورت گرفته است، حضور یابد.

باران می بارید و آقای صادقی زودتر از ما به آن منطقه ممنوعه رسیده بود، هنوز مصاحبه را شروع نکرده بودم که جرثقیل ها و ماشین های باری متوجه حضور ما شدند و یکی پس از دیگری محل را ترک کردند، انگار هنوز هم بی‌محابا و بدون ترس کوه‌ها را برش می دادند و تخریب می‌کردند.

 به رئیس کل دادگستری خراسان رضوی گله می کنم و می‌گویم شما باید دستور توقیف می دادید، دستور شما دستور همه مردم این شهر است، که می‌گوید:  ما دستور داده ایم!

با تعجب می گویم : یعنی آنها بر خلاف قانون عمل می کنند ؟!

در پاسخ می‌گوید: باید ببینیم چه کسی تخلف را انجام داده و بعد تحت تعقیب قرار بگیرد .

از آقای صادقی می پرسم:  چرا پس از ماه ها و سال ها شما تازه می خواهید متخلف را پیدا کنید؟!

 پاسخ می‌دهد اما قانع کننده نیست .

با وجود همه توصیه‌ها، ساخت و سازها در این منطقه متوقف نمی‌شود و برعکس قانون با ادعای توسعه، در برابر این موضوع قد خم میکند.

یکی از راه های دسترسی به ارتفاعات جنوبی مشهد، بولوار نماز است ، اما بلوار نماز تنها خط‌شکن برج سازی در این منطقه خوش چشم انداز نیست؛ در موازات این بولوار، کمربند جنوبی هم پیش می رود .

بزرگ راهی که برای حل مشکل ترافیک آمد اما کارشناسان درباره اش نظر دیگری دارند.

 باغبان کارشناس مسائل شهری و ترافیک در این باره می گوید: اینکه همه این ساخت وسازها را به ترافیک شهری وتردد خودرو ها نسبت دهیم، حرف درستی نیست چرا که می‌توان با تنظیم کاربری ها تقاضای سفرهای شهری را مدیریت کرد.

•  منع قانونی ساخت وسازها

کارشناسان می گویند: طرح کمربند جنوبی مشهد، مشکلات عدیده‌ای دارد، اصل ۵۰ قانون اساسی در آن لحاظ نشده است و پیوست زیست محیطی ندارد .

در اصل 50 قانون اساسي آمده است:«در جمهوری‏ اسلامی، حفاظت‏ محیط زیست‏ كه‏ نسل‏ امروز و نسل‌های‏ بعد باید در آن‏ حیات‏ اجتماعی‏ رو به‏ رشدی‏ داشته‏ باشند، وظیفه‏ عمومی‏ تلقی‏ می‏شود. از این‏ رو فعالیت‌های‏ اقتصادی‏ و غیر آن‏ كه‏ با آلودگی‏ محیط زیست‏ یا تخریب‏ غیر قابل‏ جبران‏ آن‏ ملازمه‏ پیدا كند، ممنوع‏ است.»

خانم تقی زاده که خود یکی از فعالان سمن های مردمی است می‌گوید : وقتی کوه را تخریب می کنیم طبیعت و پوشش گیاهی را هم تخریب کرده ایم.

او ادامه می دهد : وقتی پوشش گیاهی از بین برود با باریدن باران سیلاب به سمت شهر حرکت می کند؛ اتفاقی که در دروازه قرآن شیراز رخ داد.

• احتمال تکرار زلزله کرمانشاه

با  دکتر کمال حسینی عضو دپارتمان زلزله شناسی دانشگاه ژاپن برای مصاحبه قرار گذاشته ام با اندکی تاخیر از راه می‌رسد اما در چهره‌اش اضطراب موج می زند .

می‌گوید: به تازگی به اینجا نیامده بودم، چرا در اینجا عین قارچ، برج و جاده رشد کرده است؟!

 دکتر حسینی می گوید : اینجا گسل بسیار خطرناکی وجود دارد، نباید در حریم گسل ها خانه و جاده ساخته شود، اگر غیر از این باشد هر چه در زلزله کرمانشاه اتفاق افتاد اینجا هم رخ می‌دهد .

هوا آن بالا بسیار آلوده است آنقدر که چشم فقط تا چند متری را می‌بیند .

تلفنی با یکی از کارشناسان هواشناسی صحبت می کنم و علت را جویا می شوم؛ آقای قائنی پور  می‌گوید:  آنجا که شما قرار گرفته اید تنفس گاه مشهد است.

او ادامه می دهد:  دستکاری در طبیعت باعث افزایش آلودگی و افزایش گرد و خاک می‌شود و رژیم باد تغییر می‌کند.

 با همه این صحبتها، در سال ۹۶‌ شورای حفظ حقوق بیت المال این طرح را کاملاً متوقف می‌کند، اما با مصوبه ستاد تدبیر در سال ۹۹ شهرداری مشهد به بهانه ساخت کوه پارک و پارکینگ، این طرح را دوباره راه اندازی می کند.

•  مسئولان شهری آگاه یا ناآگاه 

کلائی شهردارمشهد هم در یک نشست خبری گفته بود: از اختیارات من است که این طرح نیمه تمام را تا سطحی تکمیل کنم و برای استفاده مردم به بهره برداری برسانم .

از روابط عمومی شهرداری خواهان یک دیدار رو در رو با شهردار می‌شوم، اگرچه که این دیدارهماهنگ نمی‌شود اما به طور اتفاقی در یک گزارش خبری با شهردار روبرو می شوم، از فرصت استفاده می کنم و سوالم را می پرسم .

 به شهردارمشهد می‌گویم: در روزنامه ها و رسانه های مختلف آمده، کوه پارک بهانه است و هدف ساخت کمربند جنوبی ست آیا تایید می‌فرمایید ؟!

کلائی می گوید : قطعاً اینطور نیست ما به دنبال ایجاد فضای اجتماعی و حمایت از محیط زیست هستیم .

می گویم : کارشناسان محیط زیست، براساس مطالعات خود این طرح را رد کرده اند، که می‌گوید: بله قبول دارم اما قرار نیست ما آنها را بپذیریم، مطالعات یک سیر رفت و برگشتی دارد و ما هنوز آنها را تایید نکرده ایم‌.

پژمانفر نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی سوالم درباره ساخت کمربند جنوبی مشهد را با یک سوال جواب می‌دهد و می‌گوید : آیا این فعالیت‌ها ، این اقداماتی که در حال انجام است همان ساخت کمربند جنوبی نیست که ممنوع بوده و همه دستگاه‌ها اعلام کرده بودند  باید جلوی آن را گرفت؟!

مطلبی که بیش از پیش ذهن مرا درگیر می کند، اینست که چشم چه کسانی به دنبال این مناطق خوش چهره و اشتها برانگیز است که تاکنون مسئولان بالا دستی خراسان رضوی نتوانستند در برابرشان ایستادگی کند ؟

بدون شک این طرح که از نگاه بسیاری از کارشناسان اشتباه است متوقف نخواهد شد، مگر اینکه دستگاه قضایی وارد عمل شود.

نویسنده وخبرنگار: سیده تکتم سیدی

سردبیر: مریم یعقوبی