سخنگوی وزارت امورخارجه چین گفت همکاری آمریکا، انگلیس و استرالیا در ساخت زیر دریایی های هسته ای، خطرات جدی اشاعه هسته ای را به همراه دارد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی در نشست مطبوعاتی در واکنش به اظهارات یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا مبنی بر اینکه معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) استرالیا را از همکاری با ایالات متحده و بریتانیا منع نمیکند؛ گفت: این موضوع خطرات جدی اشاعه هستهای را به همراه دارد و معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای را نقض میکند.
وی همچنین در پاسخ به اظهارات این مقام آمریکایی مبنی بر اینکه که جهان میتواند کاملاً مطمئن باشد که هیچ گونه انحرافی از مواد هستهای به سمت برنامه تسلیحاتی وجود ندارد، زیرا AUKUS در عوض «سابقهای از بالاترین سطح حفاظتی ممکن» را برای هرگونه معامله مشابه در آینده ایجاد خواهد کرد گفت: هیچ امکانی در مکانیسم پادمان آژانس بینالمللی انرژی اتمی وجود ندارد که بتواند به طور موثر رآکتورهای نیروگاههای زیردریایی هستهای را نظارت کند.
سخنگوی وزارت امور خارجه چین تاکید کرد: بنابر این، هیچ راهی برای اطمینان از عدم استفاده استرالیا از این مواد هستهای برای ساخت سلاحهای هستهای یا وسایل انفجاری هستهای وجود ندارد.
وانگ افزود: آمریکا چگونه میتواند انتظار داشته باشد که جامعه بین المللی با این ادعا که مواد هستهای به برنامه تسلیحاتی منحرف نخواهد شد، تردیدهای خود را بیان نکند.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی چین اضافه کرد: آمریکا زمانی وعده داده بود که گسترش ناتو به سمت شرق را پیش نخواهد برد، اما همه دیدند که چگونه تعهد خود را زیر پا گذاشت.
وانگ گفت: آمریکا، انگلیس و استرالیا (AUKUS) سالها خود را مدافعان رژیم بینالمللی منع گسترش سلاحهای هستهای میدانستند، اما همکاری زیردریاییهای هستهای استاندارد دوگانه ثابت آنها را در این زمینه نشان میدهد.
وی افزود: نشست شورای حکام آژانس در نوامبر، موضوعات مربوط به همکاری سه جانبه زیردریایی هستهای بین ایالات متحده، بریتانیا و استرالیا را به دستور کار رسمی خود اضافه کرد و گفتگوهایی را انجام داد که نشان دهنده نگرانی شدید کشورهای عضو شورای حکام بود.
وانگ گفت: آمریکا ادعا میکند که AUKUS برای هر معامله مشابهی در آینده «سابقهای از بالاترین سطح حفاظتی ممکن» ایجاد خواهد کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین افزود: مایلم تاکید کنم که موضوع پادمان درخصوص همکاری زیردریایی هستهای AUKUS بر یکپارچگی و اثربخشی NPT و به منافع همه کشورهای عضو آژانس مربوط میشود. بنابر این، این موضوع باید به طور مشترک توسط همه کشورهای عضو مورد بحث قرار گیرد.
وی گفت: چین پیشنهاد کرده است که آژانس بین المللی انرژی اتمی کمیته ویژهای را راه اندازی کند که برای همه کشورهای عضو باز است تا بر بحث درمورد مسائل سیاسی، حقوقی و فنی در مورد پادمانها برای راکتورهای نیروگاه هستهای زیردریایی کشورهای غیرهستهای و مواد هستهای مربوطه تمرکز کند و به درستی به دنبال راه حل قابل قبول باشد.
سخنگوی وزارت خارجه چین در پایان افزود: AUKUS نباید به همکاریهای مربوطه ادامه دهد، و دبیرخانه آژانس بین المللی انرژی اتمی نباید با سه کشور درباره به اصطلاح ترتیبات پادمانی برای همکاری زیردریایی هستهای آنها مشورت کند تا زمانی که همه طرفها به اجماع برسند.