جزئیات طرح‌های در حال اجرا در کاظمین اعلام شد

به گزارش خبرگزار‌ی صدا و سیما به نقل از روابط عمومی ستاد عتبات عالیات، محسن صالحی‌گلسفیدی گفت: طرح‌های ما در شهر‌های کاظمین، بغداد و مدائن در حال اجراست.
وی با اشاره به طرح‌های اجرا شده در شهر بغداد افزود: طرح بازسازی و توسعه مسجد خلانی، محل خاکسپاری محمد بن عثمان بن سعید عَمروی معروف به شیخ خَلانی نایب دوم امام زمان (عج) در سال ۱۴۰۰ به اتمام رسید و قسمت جدید به بخش قبلی مسجد اضافه شد.
رئیس ستاد توسعه و بازسازی عتبات عالیات کاظمین درباره فعالیت‌های این ستاد در حرم امامین جوادین، گفت: شب شهادت امام موسی کاظم (ع) بیش از شش میلیون زائر میهمان حرم بودند، ایام اربعین نیز تعداد قابل توجهی از زائران به شهر کاظمین سفر می‌کنند؛ به همین دلیل باید زیرساخت‌های لازم برای پذیرایی و رفع نیاز‌های زائران فراهم شود. بر همین اساس در سال ۱۴۰۰ ساخت ۲۰۰ چشمه سرویس بهداشتی و حمام در زیرزمین حرم با تجهیزات و امکانات کامل به اتمام رسید.
وی با تشریح اصول علمی مرمت مناره شمال شرقی حرم، گفت: این مناره در بلندترین نقطه در نوک حدود ۸۳ سانتیمتر انحراف پیدا کرده بود که علت آن کم شدن سفره‌های زیرزمینی و جابه‌جایی بستر‌های خاک بود. در میان مناره‌های حرم کاظمین این مناره بیشترین قدمت را دارد که دچار فرسودگی و تخریب شده بود و طی فرآیند پیچیده مهندسی از داخل این مناره تراشیده، تقویت و آرماتوربندی شد و اکنون در مراحل نهایی کار است و در دو تا سه ماه آینده مناره شمال شرقی تحویل عتبه امامین جوادین می‌شود.
صالحی اضافه کرد: طرح صحن امام محمد باقر (ع) در کاظمین با پنج هزار متر زیربنا در حال انجام است. این صحن در ضلع شمالی حرمین امامین جوادین و زیرزمین در حال ساخت است که به باب امیرالمؤمنین از یک سمت و از سمت دیگر به مسجد صفوی وصل می‌شود. کاربرد این صحن زیارتی ـ خدماتی است و در ایام اربعین قرار است کاربرد‌های متعددی داشته باشد. این طرح منحصر به فرد است چراکه در کل طرح‌های ستاد در عراق و سوریه، هرگز طرحی نداشتیم که صحنی را با حفظ بنای قدیم، بازسازی کنیم.
رئیس ستاد توسعه و بازسازی عتبات عالیات کاظمین گفت: دور تا دور این صحن حجره‌های پیرامونی با قدمت تاریخی چند صد ساله وجود دارد و باید عملیات تخریب، گودبرداری، اجرای شمع و پایدارسازی را طوری انجام دهیم که این حجره‌ها آسیب نبینند.
وی گفت: حفظ این تعادل از لحاظ فنی و مهندسی کار پیچیده‌ای بود و در استفاده از تجهیزات باید نهایت دقت و حساسیت را به خرج می‌دادیم که به بنا‌های قدیمی فشاری وارد نشود و این بنا‌ها آسیب نبینند، همین کار را بسیار پیچیده و سخت کرده است.
صالحی با اشاره به دیگر پیچیدگی‌های طرح ساخت صحن امام محمد باقر (ع)، افزود: با توجه به اینکه سطح آب‌های زیرزمینی در کاظمین به خاطر نزدیکی با رود دجله بسیار بالاست، باید این صحن را که در زیر زمین ۷.۵ متر ارتفاع دارد از طرفین ضد آب کنیم یعنی باید ابتدا ۴۰۰ عدد شمع در ضلع‌های این صحن کار کنیم و وقتی دور تا دور را ضد آب کردیم، کف را منفی ۱۰ متر گودبرداری و بعد کف را ضد آب کنیم تا آب نتواند به داخل آن نفوذ کند و در ادامه استحکامات و سازه‌ها را بر روی این حوضچه ضد آب، بسازیم.
وی این طرح را از طرح‌های ماندگار ایرانی‌ها در حرم کاظمین دانست و گفت: یک ایوان اتابکی در ضلع شمالی حرم امامین جوادین ساخته شده بود که در ضلع جنوبی طرح ما قرار داشت. این ایوان از نظر معماری و استحکام در طرح ما اختلال ایجاد کرده بود و از آنجایی که دیوان وقف الشیعه عراق آن را ساخته بود، امکان تغییر آن سخت بود و تبعات قانونی داشت. زمان زیادی برای گرفتن مجوز تخریب این ایوان صرف شد، اما در نهایت این مجوز را کسب کردیم تا نقص‌های این ایوان را رفع کنیم و زائران بتوانند به محض ورود به حرم گنبد و بارگاه امامین جوادین را ببینند.
صالحی افزود: طرح‌های دیگر شامل ترمیم، مرمت، کاشی‌کاری، طلاکاری و... در حرم اجرا شد که یکی از کار‌های پیچیده ما از نظر معماری، اجرای طرح کتیبه‌های دور ضریح مطهر امامین جوادین است و این کتیبه‌ها قدمت تاریخی چند صد ساله دارد.
وی گفت: هنگام بازسازی حرم در مرحله اول روی آن‌ها لایه‌ای از مواد نگه‌دارنده کشیده شد تا در بازسازی حرم آسیب نبینند و حالا که ساخت دیواره‌های اطراف به اتمام رسیده و فعالیت‌های عمرانی در آن قسمت تمام شده است به زودی همه این کتیبه‌های قرآنی با دقت و حساسیت بالا پایین آورده می‌شوند تا به صورت مجزا از تنش‌ها، فشار‌ها و رطوبت‌های جانبی سازه محفوظ بمانند و سپس سازه‌ای مجزا تعبیه و کتیبه‌ها بر روی آن سازه نصب می‌شوند. اجرای این طرح دقت و ظرافت زیادی نیاز دارد و در شش ماه اخیر چندین گروه متخصص درباره آن نظر داده اند و از سال ۱۴۰۱ اجرای آن را آغاز می‌کنیم.