پیش بینیهای انجام شده درباره امکان در راه بودن یک پاییز دشوار کرونایی، بار دیگر رقابت بر سر تولید واکسنهای یادآور را داغ کرده و یافتن پاسخ این پرسش را که چنین واکسنی چقدر باید کارا باشد، ضروری ساخته است.
بیشتر این تحرکات روی این انتظارات بنا شده که تزریق یک واکسن به اصطلاح دوظرفیتی میتواند مانع یک فوران بالقوه در پاییز شود؛ فورانی که ممکن است بر دوش آنفلوآنزا سوار شده و بار فراوانی بر دوش نظام بهداشت و درمان تحمیل کند.
کمیته مشورت ملی ایجاد ایمنی در برابر بیماری کانادا هفته گذشته رهنمودهای داخلی را برای برنامه پاییزی که گفته شده برای افراد مسنتر و افراد در معرض ابتلای شدید ضروری است، منتشر کرد.
مشاوران سازمان غذا و دارو آمریکا نیز هفته پیش اعلام کردند لازم است واکسنهای یادآورِ پاییز، دربردارنده بخشی از سویه اُمیکرون باشند.
همچنین کمیته مشورت ملی ایجاد ایمنی در برابر بیماری کانادا گفته است به کار گیری یک واکسن دوظرفیتی میتواند به تقویت بنیه دفاعی در برابر همه گیری کمک کند.
واکسن دوظرفیتی چیست؟
واکسنهای کنونی کرونا تک ظرفیتی هستند به این معنی که بر پایه ویروس کرونای اولیه ساخته شده اند. واکسنهای دوظرفیتی پیشنهاد شده، جهشهای مشخصی در شاخک پروتئینی را هدف قرار میدهد که هم در سویه قدیمی و هم در سویه اُمیکرون که جدیدتر است، وجود دارد.
دکتر «زین چاگلا»، متخصص بیماریهای عفونی میگوید واکسنهای دو ظرفیتی در واقع هم توالی ژنتیکی mRNA ویروس اولیه کرونا را دارد و هم توالی ژنتیکی سویه اُمیکرون.
«تانیا واتس» ایمنی شناس دانشگاه تورنتو میگوید این اصل بنیادین پیش از این در واکسن آنفلوآنزا به کار برده شده است. سه یا چهار سویه مختلف در تولید واکسن آنفلوآنزا به کار برده میشود. این عمل صرفا ساخت یک ترکیب است و واکسنهای RNA را به راحتی میتوان با هم ترکیب کرد. از بعد نظری، تا ۱۰ RNA مختلف را هم میتوان ترکیب کرد.
واتس میگوید فکر میکنم این همان چیزی است که در آینده شاهد آن خواهیم بود. هدف رسیدن به یک واکسن جامع است.
آیا پاییز برای ارائه واکسن اُمیکرونی دیر است؟
کارشناسان میگویند موج سوم ابتلا از هم اکنون دامنگیر کانادا شده و بعید نیست شاهد بروز سویه جدیدی از ویروس کرونا باشیم. آیا این به آن معنی است که تهیه واکسن مبتنی بر سویه اُمیکرون برای پاییز دیر است؟
دکتر «فولکر گرتس» مدیر و مدیرعامل سازمان واکسن و بیماریهای عفونی میگوید بهترین راهبرد، ایجاد سپر دفاعیای است که تا حد امکان هر چه فراگیرتر باشد. برای همین است که در بعضی از واکسنهای دوظرفیتی همچنان توالی ژنتیکی مربوط به سویه اولیه کرونا را هم دارند و توالی پنتیکی اُمیکرون یا دلتا، در کنار آن ارائه شده است. هدف غایی این است که چندین گونه مختلف را در واکسن داشته باشیم تا بتوانیم یک سپر دفاعی فراگیر داشته باشیم.
گرتس میگوید با وجود ساختارهای مختلف یا سویههای گوناگون در چنین واکسنی است که میتوانیم فرض کنیم حتی در برابر سویههای آتی ایمنی مستحکمی داشته باشیم.