فضای سایبری، بستری مناسب برای جنگ‌های نامتقارن

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، کارشناس فضای سایبر و جنگ شناختی با حضور در برنامه گفتگوي ويژه خبري گفت ما باید به لحاظ علمی، بدانیم که در شرایطی قرار بگیریم که از حالت پاسخ به ضربه برویم روی استراتژی پاسخ مستمر. آقای محسن آقایی در پاسخ به اين سوال که مختصات، ویژگی‌ها و آن چیزی که به عنوان نمود جنگ ترکیبی از آن یاد می‌شود، چیست؟ تصريح کرد: جنگ ترکیبی یا جنگ هیبریدی اساساً شناخته می‌شود یک بحث و استراتژی نظامی که در واقع آمیخته‌ای از مباحث اقتصادی، جنگ سایبری، جنگ‌های کلاسیک و جنگ‌های نامنظم است، یک وقت تهدید به حمله نظامی می‌کنند، بحث اقتصادی و فرهنگی مطرح می‌کنند و بخش خاصی از جمعیت فعال یک کشور هدف را مورد نظر قرار می‌دهند که تا جایی می‌شود که بعضاً در موارد داخلی یک کشور حتی در انتخابات دخالت کنند، به طور کلی سازنده این جنگ‌ها یا کسانی که این نوع استراتژی را انتخاب می‌کنند قصد اساسی شان این است که بیشترین آسیب را به کشور میزبان برسانند. وي افزود: وقتی میخواهند بیشترین آسیب را برسانند نگاه می‌کنند که شرایط به چه ترتیب است، اگر آن شرایط، شرایطی است که می‌شود از فناوری خاصی یا شرایط اقتصادی استفاده می‌کنند، زمانی گفتند جنگ اقتصادی علیه ایران می‌خواهد انجام شود، وقتی جنگ اقتصادی را خواستند انجام دهند در دولت ترامپ آمدند اتاق جنگ را در وزارت خزانه داری برقرار کردند، چون سال‌ها قبل اولین تافلر گفته بود که مدل اقتصاد هر کشوری شیوه جنگ آن کشور را رقم می‌زند. وي ادامه داد: ما باید به لحاظ علمی، بدانیم که در شرایطی قرار بگیریم که از حالت پاسخ به ضربه برویم روی استراتژی پاسخ مستمر، برای اینکه از حالت پاسخ ضربه برویم و پیشرفت کنیم روی پاسخ مستمر، مجبوریم قدرت بازدارندگی خودمان را بالاببریم اگر قدرت بازدارندگی را بالا ببریم باید از موضع هوشمندانه به قضیه نگاه کنیم، همانی که اشاره می‌شود که باید بصیرت فکری داشته باشیم یعنی همه جانبه نگاه کنیم، یک سیستم هوشمندی وقتی میخواهد کار کند باید قدرت پیش بینی، یادگیری، توسعه آگاهی، ارتقا تصمیم گیری داشته باشد اگر این اتفاقات بیفتد ما طبیعتاً می‌توانیم از حالت پاسخ به ضربه برویم روی پاسخ مستمر یعنی من می‌توانم قدرت بازدارندگی را بالا ببرم و وقتی قدرت بازدارندگی را بالا می‌برم باید بتوانم تهدید را مدیریت و شناسایی کنیم و نگذارم تهدید به حمله تبدیل شود.

آقای آقایی گفت: اگر بتوانیم تهدید ترکیبی را بشناسیم می‌توانیم اقداماتی کنيم که یا جلوی آن را بگیریم یعنی توسعه قدرت بازدارندگی دهيم یا اینکه برنامه ریزی کنيم که در زمان رخداد چه اقدامی انجام دهيم یا اینکه برنامه ریزی کنيم در زمانی که پیامد حاصل می‌شود حوزه قدرت تاب آوری ما بتواند چه کاری انجام دهد که در فضای سایبری ما این را داریم. وي ادامه داد: امروزه در حوزه فضای سایبر که جنگ شناختی بر روی این بستر انجام می‌شود یعنی رسانه‌های اجتماعی استفاده می‌شود، از انواع رسانه‌ها از حوزه فضای سایبر استفاده میشود اقدامی که انجام می‌شود این است که این فضا بستر بسیار مناسبی را تشکیل می‌دهد برای اینکه هر اقدامی کنند، چون ما در جنگ شناختی تلفات مان از دشمن از صحنه عملیات و جنگ خارج نمی‌شود وقتی مغز یک نفر را باور و آگاهی، عقیده، ایمان، بینش و درک یک گروهی را مورد تهاجم قرار می‌دهند در حقیقت از صحنه جنگ حذف نمی‌شود بلکه به مقابل اضافه می‌شود.

آقای آقایی افزود: بخش تهدید اقتصادی یا جنگ اقتصادی در هر فضایی که بخواهد صورت گیرد به عنوان یکی از ابعاد جنگ ترکیبی محسوب می‌شود ولي ما باید حتما این را در نظر بگیریم که تهدید به عنوان یک نیروی بالقوه که هنوز بالفعل نشده این یک برنامه ریزی برای مواجهه با آن داریم، ما باید تهدید و مخاطره را مدیریت کنیم، باید آسیب پذیری، احتمال وقوع را مدیریت کنیم که امروزه اینها برنامه ریزی‌های خیلی منسجمی می‌خواهد و افراد در حوزه‌های متفاوتی از حوزه‌های فرهنگی، اقتصادی و سیاسی گرفته همه باید با یکدیگر کار کنند، به دلیل اینکه ما در حوزه تولید محتوا، ما نمی‌توانیم بگذاریم اولین جنگ روایت علیه ما صورت بگیرد و بعد ما بخواهیم محتوا سازی کنیم، در جنگ روایت‌ها کسی برنده است که اولین روایت را کند، اولین روایت اولین جانشینی را در مغز انجام می‌دهد، در جنگ شناختی و هیبریدی که استفاده می‌شود اول این کار می‌کنند، امروزه از فضای سایبر استفاده می‌کنند که این مهم را انجام دهند یعنی هر که فضای سایبر را به عنوان یک ابزار دست خود دارد بهتر می‌تواند اقدامات جنگ شناختی را انجام دهد و بتواند جنگ هیبرید را به نفع خود تمام کند.
کارشناس فضای سایبر و جنگ شناختی گفت: یکی از بارزترین جنگ‌های ترکیبی که انجام شد جنگ سال ۲۰۰۶ و به عبارتی جنگ ۳۳ روزه بود که حزب الله لبنان علیه دشمنان انجام داد، درجنگ ترکیبی موفق شد که آن رخداد را رقم بزند و حتی نیرو‌های چچنی علیه روسیه همین حرکت را انجام دادند به عبارتی ما الگوی مان درارتباط با اینکه می‌وریم سراغ جنگ‌های ترکیبی به خاطر این است که دنیا دیگر نمی‌تواند هزینه جنگ‌های کلاسیک را پرداخت کند، حتی قدرت‌های بزرگ دنیا در قبال انجام جنگ‌های کلاسیک به هزینه می‌خورند، چون هزینه دارد از جنگ‌های متقارن مهاجرت می‌کنند به سمت جنگ‌های نامتقارن، فضای سایبر یک بستر یک سکو یا زیست بوم بسیار مناسب برای جنگ‌های نامتقارن است، چون جنگ‌ها امروزه اساسا مانند جنگ در فضای سایبر، جنگ هیبریدی و حتی جنگ شناختی، جنگ‌ها نوعش عوض شده دیگر فقط ارتش‌ها نمی‌جنگند، جنگ‌ها اجتماعی هستند، همه افراد جامعه می‌توانند در جنگ‌ها شرکت کنند هم مورد هدف قرار گیرند و هم می‌توانند هدف زنی کنند.