محمدتقی عزیزیان، غزل سرا : شعر فجر باید روشنی بیافریند و امید را به مخاطب القاء کند و نشان دهد که برای حفظ چارچوبها، حریمها و آرامش جامعه «خون دلها خوردهایم.»
جشنوارهها و محافل ادبی از دیرباز بستری بودهاند برای عرضه آثار و تازههای ادبیات. گاهی جشنوارهها صرفا رسالت هنر را به ماهیت هنری بودن و رسالت ادبیات را به ماهیت ادبی بودن پیگیری میکنند که البته در جایگاه خود درخور اعتنا و احترام است؛ اما گاه هدف از اتفاقات، رویدادها و جشنوارهها، در کنار صیانت از زبان، فرم، قالب و ساختار، نشان دادن، عرضه و یا صیانت از مولفههای گفتمان خاصی است.
گاهی گفتمانِ هدفِ جشنوارهها، رایج است و از دیرباز در تنه و بدنه ژانر و گونههای مختلف هنری، ادبی و انواع آن، حضور داشته است؛ بلکه جشنواره تلاش میکند مولفهها و نشانههای آن جشنواره را ترویج دهد. برای نیل به این منظور، جشنواره، جامعه مخاطب، جمهور و یا پابلیک را تحریک میکند و به آن انگیزه میبخشد، تا با وسواس فراتری به مصادیق و مضامینی توجه کند که در مسیر جشنواره میروید و میرویاند. به هر روی جشنوارهها و تأثیر جشنوارهها بر ایجاد و جان بخشی به برخی از مضامین و موتیفهای مختلف، بر کسی پوشیده نیست.
در گستره ادبیات بعد از انقلاب اسلامی، شاهد شکوفایی، زایایی و پویایی شعر بودهایم. هم در فضای فرمیک ساخت و بافت و زبان، اشعار سرایندگانی که در این دوره نفس کشیدهاند، قابل اعتناست و هم در تنوع مضامین و کشف و خلقهای تازه، اتفاقات بینظیری افتاده است که پارههایی از آنها به چارچوب و مبانی انقلاب اسلامی و تنوع موضوعی آن متعهد هستند و پارههای دیگر به زبان و فرم شعر بعد از انقلاب مدیونند.
این میان جشنوارهها حلقههای میانی هستند که از هر دو جریان، نکاتی را به بدنه ادبیات در گسترههای مختلف میافزایند. استمرار جشنوارهها اگر به چارچوبهای تعریف شده، التزام داشته باشند، میتواند محیط رشد و شکوفایی در ساخت و فرم و اعتلای معانی و مضامین گردند.
شعر فجر در ادوار گذشته، خود را به عنوان یکی از مراجع رصد، شناسایی و معرفی استعدادها و تازههای شعر کشور در گستره انقلاب اسلامی معرفی کرده است؛ البته در برخی از این ادوار، کج سلیقگیها، عدم مفاهمه و دریافت ناقص موضوع، منتج به عدم دعوت و عدم تقدیر و عدم تجلیل از شاعرانی بوده است که سربازان اصلی نبرد ادبیات منطبق بر گفتمان انقلاب اسلامی هستند، اصلی که در اعطای جوایز جهانی نیز از آن غفلت نمیکنند و آثار افراد بر اساس کارنامه، خط فکری و البته قوام از لحاظ فرم و مولفههای ادبی برگزیده و معرفی میشوند.
در سالهای بعد از دفاع مقدس، فتنهها، دشمنیها و رویدادهای سیاسی و اجتماعی بیشماری رخ داده است که نسبت برخی از شاعران را با انقلاب اسلامی روشن کرده است. دبیرخانه و عوامل اجرایی جشنواره شعر فجر میبایست این مهم را در نظر داشته باشد و رسالت و تشخص خود را در موج سواریهای برون متنی خدشهدار نکند. شعر فجر باید روشنی بیافریند و امید و سرزندگی را به مخاطب القاء کند. باید نشان دهد که برای حفظ چارچوبها، حریمها و آرامش جامعه «خون دلها خوردهایم.»