علت لخته نشدن خون در بدن خرس‌ها

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، ‏‌اگر تا به حال یک سفر طولانی با هواپیما داشته اید، بدون شک می‌دانید که برای جلوگیری از ایجاد لخته خون باید از جای خود بلند شوید و حرکت کنید. این امر به این دلیل است که وقتی بدن ما برای مدت طولانی ساکن است، احتمال تجمع، انعقاد و لخته شدن خون ما بالا می‌رود.
تحقیقات جدید دلیل این امر را کشف کرده و یافته‌ها می‌تواند پیامد‌هایی برای ایجاد درمان‌های ضد لخته شدن بهتر برای افراد داشته باشد.
در مطالعه‌ای که بیش از یک دهه به طول انجامید، گروهی به سرپرستی محققان مؤسسات آلمانی و سوئدی از خرس‌های قهوه‌ای در سوئد در اعماق مرحله خواب زمستانی و همچنین در دوره‌های فعال در ماه‌های تابستان نمونه خون گرفتند. پژوهشگران دریافتند: زمانی که خرس‌ها در خواب زمستانی بودند، پروتئینی به نام HSP۴۷ تقریباً در نمونه‌های خون وجود نداشت. این پروتئین سطح پلاکت‌های خون را می پوشاند و به جذب و اتصال به گلبول‌های سفید خون برای ایجاد ساختار‌های شبکه‌ای که در تشکیل لخته نقش دارند کمک می‌کند. هنگامی که خرس‌ها به دوره‌های فعال خود بازگشتند، سطح HSP۴۷ افزایش یافت.
با تکیه بر این دانش، محققان موش‌ها را طوری مهندسی کردند که HSP۴۷ تولید نکنند. نتیجه این بود که توانایی موش‌ها برای تشکیل لخته خون به شدت کاهش یافت. در گام بعدی، گروه تحقیقاتی نمونه‌های خونی از انسان‌هایی گرفتند که به دلیل آسیب‌های نخاعی بی‌حرکت شده بودند. درست مانند خرس ها، این افراد زندگی خود را بی حرکت می‌گذرانند، اما خون آن‌ها لخته نمی‌شد. مطمئناً، بیماران انسانی نیز سطوح پایینی از HSP۴۷ داشتند. به همین ترتیب، زمانی که محققان ده داوطلب سالم را به مدت ۲۷ روز تحت استراحت شدید بستر قرار دادند که سطح HSP۴۷ آن‌ها کاهش یافت.
در حالی که از تحقیقات مشخص شده است که بدن ما به طور طبیعی این پروتئین را هنگامی که برای مدت طولانی بی حرکت هستیم، کاهش می‌دهد، محققان در تعجب هستند که آیا فعال کردن آن قبل از اینکه بدن به تنهایی این کار را انجام دهد می‌تواند به کاهش خطر لخته شدن خون به نام ترومبوز ورید عمقی کمک کند. این حالت در افرادی رخ می‌دهد که به طور ناگهانی به دلیل آسیب دیدگی بی حرکت می‌شوند.
همچنین، محققان می‌گویند: استفاده از یک محلول مبتنی بر ژن برای کمک به لخته شدن می‌تواند ایمن‌تر از استاندارد فعلی استفاده از دارو‌های رقیق‌کننده خون باشد که خطر خونریزی را برای کسانی که این دارو‌ها را مصرف می‌کنند، ایجاد می‌کند.
در حالی که مطالعه فعلی خرس مسیر جدیدی از تحقیقات را برای مبارزه با لخته‌های خون بالقوه کشنده باز می‌کند، محققان می‌گویند هنوز چیز‌های بیشتری برای یادگیری از این حیوانات وجود دارد. نتایج این مطالعه در مجله Science گزارش شده است.