به گفته یک استاد دانشگاه، ارز، نظام بانکی و فرارهای مالیاتی مهمترین عوامل تورم زا هستند و دولتها باید قبل از ارائه هر درمانی برای اقتصاد، اقدام به یافتن بخش معیوب و بیمار کنند.
وی یادآور شد: در این مسابقه همه انتظار افزایش لحظهای قیمتها را دارند تا پول و نقدینگی خود را به یک کالای با دوام، با قابلیت نقدشوندگی بالا تبدیل کنند و عمدتا این کالا مانند ارز، طلا، سکه خودرو و یا مسکن غیر مولد است.
این اقتصاددان اظهار کرد: ما در اقتصاد چند موتور تورم زا داریم، ارز در این خصوص، سکاندار افزایش تورم در کشور است که باید قطعا از زیر سلطه دلار خارج شویم، حتی در حال حاضر کشورهای کوچک اطراف ما با اقتصادهای کوچک نیز قراردادهای پولی و چند جانبه منعقد میکنند و دلار را از اقتصاد خود خارج کرده اند، در حالی که ما هنوز در اقتصاد همه چیز را با دلار میسنجیم؛ بنابراین باید قطعا دلار و یورو را از زندگی و اقتصاد حذف کنیم.
وی افزود: نظام بانکی نیز خود موتور تورم است. در این بخش نرخ سود تعینی است در حالی که باید تحققی باشد، یعنی از دل عملیات سرمایه گذاری و از فعالیتهای سرمایه گذاری این نرخ خارج شود و نمادی از قدرت بانک برای سودزایی واقعی برای سپرده گذاران باشد.
این استاد دانشگاه ضعف دیرینه نظام مالیاتی را یکی از عوامل ایجاد تورم برشمرد و اظهار کرد: فرارهای مالیاتی بیش از ده برابر میزانی است که دولت دریافت و در بودجه تصویب کرده است.
وقتی فرار مالیاتی در بخش غیر مولد وجود دارد و بخش عمده نقدینگی هم در اختیار بخش غیر مولد است و این بخش نیز مشغول به دلالی، گران فروشی، پولشویی، قاچاق و فروش ارزهای دولتی و انتقال ارزهای دولتی به بازار آزاد و به طور کلی دلالی در اقتصاد هستند و در عین حال از مالیات نیز فرار میکنند خود سبب ایجاد تورم میشود.
وی ادامه داد: موتور دیگر تورم زا در اقتصاد ایران بانکهای خصوصی و از دیگر محرکهای تورم بازار بین بانکی است. با چه مجوزی بانکها از حساب یکدیگر برداشت میکنند و با نرخ سود ۴۰ یا ۵۰ درصد باز میگردانند؟ این مساله بازار بهره و ربا را گسترش میدهد.
دلالها به تبع این نرخ میزان بهره خود را تعیین میکنند. این بازار بین بانکی حکم ربا را دارد و باید در طرح بانکداری اسلامی، یک سپرده عام تعریف شود که روزانه هزاران پروژه وارد و به همین میزان نیز پروژه خارج شود که نرخ سود آنها خود به خود تعیین میشود و حتی میتوان به صورت لحظهای نرخ سود را تعیین کرد و بانکها نیز بر این اساس به صورت بین بانکی اقدام به ارائه تسهیلات به یکدیگر کنند. شیخی در پایان تاکید کرد: در نهایت باید دولتها با خاموش کردن موتورهای تورم زا که اشاره شد به رشد تولید کمک و بازار دلالی را کم رنگ کنند.
خصوصی سازی = موتور اصلی تورم
نتیجه : افزایش کسری بودجه و تورم