معاون بانک مرکزی از تامین غیر حضوری ۴۸ درصد ارز اربعین خبر داد
آقای شیریجیان ادامه داد: عاملی که در میان مدت و بلندمدت تاثیر جدی بر تورم میگذارد خلق نقدینگی بدون پشتوانه است. یعنی خلق نقدینگی غیرمتناسب با واقعیتهای اقتصادی و رشد اقتصادی کشور است. بانک مرکزی با اشراف به این موضوع در چارچوب برنامه و سیاست کلان تثبیت اقتصادی یکی از محورهای جدی برنامه خود را مدیریت نقدینگی قرار داد.
معاون اقتصادی بانک مرکزی اضافه کرد: رشد تجمعی نقدینگی در پنج ماهه نخست امسال معادل ۸.۱ درصد بوده است که به هدفگذاری نقدینگی انجام شده دو درصد جلوتر هستیم و این عدد ۱۶ درصد کاهش پیدا کرده است و این یعنی نقدینگی تورمساز ما شرایط بهتری پیدا کرده است.
وی در پاسخ به این سوال که کاهش رشد نقدینگی چه تاثیری بر زندگی مردم دارد و برای مهار رشدنقدینگی چه اقداماتی انجام شده است؟ گفت: مجموعه اقداماتی که برای مدیریت نقدینگی انجام دادیم از طریق مجموعه سیاستهای تنظیمی برای مدیریت نقدینگی از جمله سیاست کنترل مقداری ترازنامه بانکها است که تاثیر جدی بر خلق نقدینگی بدون پشتوانه داشت. همچنین سیاست تنظیمی در قالب افزایش سپرده انجام دادیم و توانستیم مدیریت نقدینگی را انجام دهیم. در حقیقت در عین حال که توانستیم مدیریت نقدینگی را انجام دهیم نظام بانکی کشور از تامین مالی بنگاههای تولیدی غافل نشد.
شیریجیان تصریح کرد: در بازه زمانی پنج ماهه که رشد نقدینگی معادل ۲۶.۹ درصد بوده است رشد تسهیلات معادل ۲۶.۳ درصد بوده است و رشد مانده تسهیلات هم معادل ۳۶.۸ درصد بوده که تامین مالی بنگاهها به موقع انجام شود. البته از طریق روشهای تامین مالی زنجیرهای نیز به دنبال این هستیم که تامین مالی با کیفیت بهتری انجام شود.
وی افزود: نقدینگی یک متغیر معنیداری است که در میان مدت و بلند مدت تاثیر جدی بر تورم میگذارد و آثار آن را در کاهش قیمت در بازار داراییها از جمله در حوزه مسکن و خودرو شاهد بودیم؛ به طوری که در چندماه اخیر شاهد کاهش قیمت قابل توجهی در این دو بازار بودیم و این روند همچنان تداوم خواهد یافت و میتوانیم از طریق اتخاذ مجموعهای از سیاستها، تامین مالی بنگاههای را به موقع انجام دهیم.
وی در پاسخ به اینکه علی رغم روند کاهشی نقدینگی رشد، پایه پولی همچنان بالا است و آمار نشان میدهد که این ناشی از بدهی بانکها است، این بدهی بانکها چقدر ناشی از کسری بودجه دولت و چقدر ناترازی بانکها است و بانک مرکزی چه برنامهای در این زمینه دارد، افزود: آن چیزی که بر تورم اهمیت دارد نقدینگی است. پایه پولی اصالت و محل اعراب تورمی ندارد. پایه پولی جزیی از نقدینگی است و آن چیزی که تبدیل به تورم میشود و میتواند قدرت خرید کذایی در اقتصاد ایجاد کند نقدینگی است که بانک مرکزی به درستی تمرکز خود را بر روی آن گذاشته است.
این مقام مسئول در بانک مرکزی در ادامه گفت: طی سالها گذشته نیز نشان داده است که بین پایه پولی و نقدینگی در طول سال رشد متناسبی وجود ندارد و معمولا نقدینگی و پایه پولی در بلند مدت رشد متناسب با یکدیگر دارند. اما اینکه گفته شده این افزایش پایه پولی ناشی از افزایش بدهی دولت است، درست نیست. در شهریور ۱۴۰۰ خالص بدهی دولت به بانک مرکزی معادل ۳.۷ همت بود و این در فروردین ۱۴۰۲ معادل منفی۱۳۳.۳ همت بود.
به گفته وی ناترازی بانکها دلایل مختلفی دارد. یکی از این دلایل به واسطه اتخاذ سیاست تنظیمی به کار برده شده توسط بانک مرکزی است. بانکهای که با ناترازی مواجه هستند و حساب مازاد آنها از موجودی کافی برخوردار نیست، وقتی بانک مرکزی سپرده قانونی را افزایش میدهد این تامین سپرده قانونی از حساب مازاد بانکها به درستی انجام نمیشود و تبدیل به بدهی بانکها به بانک مرکزی میشود.
معاون اقتصادی بانک مرکزی اظهار کرد:بانک مرکزی مجموعه از برنامهها را در دست اقدام دارد. در بانکهایی که قابل احیا هستند که اغلب بانکهای کشور جزو آن دسته هستند و شرایط درستی دارند یعنی با ناترازی دارایی در این بانکها مواجه نیستیم، تمرکز جدی را بر اصلاح ناترازی آنها، افزایش سرمایه نظارتی، کاهش تسهیلات غیرجاری و کاهش بدهی دولت به شبکه بانکی قرار دادیم تا مقدار بدهی دولت به شبکه بانکی تسویه شود.
وی در پاسخ به بحث دلار زدایی از اربعین نیز گفت: خوشبختانه اتفاق خوبی که امسال افتاد این بود که ما برای یک میلیون و صد هزارنفر از زوار بالغ بر ۱۹۰ میلیارد ریال که معادل شش همت میشود ارز اربعین را به صورت دیناری تامین کردیم. اتفاق خوبی که امسال افتاد و کیفیت تامین ارز برای مردم بهتر شد این بود که ۴۸ درصد از تامین ارز را به صورت غیرحضوری انجام دادیم یعنی در مرحله درخواست نیازی به مراجعه به شعبه نبود و این کیفیت تامین ارز بالاتر برد.
شیریجیان عنوان کرد:این اتفاق نقطه شروعی خوبی برای دلارزدایی بود. بخش عمدهای از تامین نیاز ارزی به صورت عمده یعنی در حوزه تامین نیازهای ارزی تجاری به صورت غیر دلاری و در قالب ارزهایی، چون یورو، یوان، درهم، روپیه تامین میشود. اما آن چیزی که وابستگی دلار ما را در تامین نیازهای خارجی همچنان زیاد کرده است تامین نیازهای خرد از جمله نیازهای مسافرتی است. بانک مرکزی با توجه به تجربه خوبی که اتفاق افتاده است برنامه جدی دارد که برای تامین نیازهای ارزهای مسافرتی اعم از سیاحتی و زیارتی به کشورهای مقصد از ارز کشور مقصد استفاده کند و شرایط بهتری را ایجاد کند؛ که اتفاق خوبی برای دلار زدایی است.
وی در پایان گفت: استفاده از ارز کشورهای مقصد کم و بیش انجام میشود، ولی هنوز در یک مقیاس بزرگ مانند ارز اربعین اتفاق نیفتاده است. اما با توجه به تجربه خوبی که ارز اربعین کسب کردیم میتوانیم آن را در مورد کشورهای دیگر نیز اجرایی کنیم.