سنت قدیمی مادرمه که پاگشای خانهها هنگام تحویل سال جدید وفرا رسیدن نوروزباستانی درمازندران است، به همت دانشگاه شمال آمل وارد مرحله اجرایی ثبت درفهرست آثارناملموس ملی ایران شد.
به گزارش خبرگزاری صداوسیمای مازندران، آیین رونمایی از نماد " مادرمه" به عنوان سنت نوروزی وبه جای مانده از رسوم کهن مردم دیارمازندران، با حضور "علی اکبرمتکان" دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو ایران، فرماندارویژه شهرستان آمل، مسئولان دستگاه های اجرایی ومدیران ودانشجویان دانشگاه شمال آمل درمحل این دانشگاه برگزار شد.
سنتهای کهن مردم مازندران در نوروز بی شمار است و یکی از پررنگترین این سنتها رسم " مادرمه" یا " مارمه" است که به منظور پاگشای خانهها هنگام تحویل سال جدید وعید نوروزدراین خطه از شمال کشور همچنان پا برجا است.
این آیین به عنوان یکی از آداب قدیمی مردم مازندران در روز اول سال جدید است که از دو قسمت مار و مه به معنای مادر ماه تشکیل شده است.
دراین سنت چند صد ساله، یک نفر که معمولا با استخاره تعیین میشود قبل از تحویل سال به بیرون منزل میرود و با آغاز سال جدید با آب و قرآنی در دست وارد منزل میشود و پس از تبریک عید به دیگراعضای خانواده، مقداری آب را در چهارگوشه منزل میریزد و در برخی روستاها رسم بر این است که مادرمه پس از تحویل سال آب را همان بیرون منزل میریزد.
احیای بازی ها وآیین های بومی مازندران از دانشگاه شمال
درهمین راستا وبه همت دانشگاه شمال آمل نخستین جشنواره فرهنگی،ورزشی بازیها و آیینهای بومی-محلی مازندران با رونمایی از " آیین مارمه " به صورت رسمی وارد برنامه های دانشگاهی شد.
رییس دانشگاه شمال آمل به برگزاری این جشنواره به میزبانی این واحد دانشگاهی اشاره کرد وگفت: یکی از فرایندهای دانشگاه های تمدن ساز، رجوع به فرهنگ های فنی وبومی ومحلی است.
دکترحسین رنجبر افزود: با توجه به اینکه یکی از وظایف بسیار مهم دانشگاه ها ، دانشگاه های فرهنگ وتمدن ساز است، دانشگاه شمال هم با ظرفیت موجود دانشگاهی وبهره گیری از خرده فرهنگ های مهم وارزشمند استانی وشهرستانی با همکاری کمیسیون ملی یونسکوایران که دفترآن نیز سال گذشته دراین دانشگاه راه اندازی شده، نخستین جشنواره بازیها و آیینهای بومی-محلی مازندران را میزبانی وبرگزار کرد.
وی ادامه داد: هدف مهم واصلی دانشگاه شمال درمیزبانی این جشنواره، احیای آیین های بومی محلی وبازی های فراموش شده درشهرستان وحتی مازندران به دانشجویان به عنوان نسل های تاثیرگذارجامعه بوده که علاوه برشناسایی این بازی ها درترویج آنها نیز نقش آفرین باشند.
هفت بازی وآیین معروف مازنی ها دربرنامه سال نخست جشنواره
رییس دانشگاه شمال با بیان اینکه درنخستین دوره از برگزاری جشنواره بازی ها وآیین های بومی ومحلی مازندران، هفت بازی معروف وپرمخاطب درمازندران مورد استقبال واولویت احیا قرارگرفت، اضافه کرد، " هفت سنگ کا، آغوزکا، طناب کشی، چلیک مارکا، رزین کا، پا سنگ کا وآیین معروف " مادرمه " ازمهمترین اینها بوده که خوشبختانه با استقبال بسیار خوب دانشجویان نیز همراه بوده وبازی های برگزارشده نیز مورد توجه وعلاقه دانشجویان قرار گرفت.
دکتررنجبر یادآورشد، تلاش های دردست انجام وپیگیری هایی که پس ازاین جشنواره انجام خواهد شد، با همکاری کارشناسان اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری شهرستان آمل مستندسازی های لازم از " آیین مارمه " تهیه برای ثبت درفهرست میراث ناملموس کشور به وزارت میراث فرهنگی ، صنایع دستی وگردشگری ودفترکمیسیون ملی یونسکو درایران برای ثبت جهانی آن در سریع ترین زمان اقدام خواهد شد.
آیین های کهن مازندران، فرهنگ ساز ونشاط آوراست
درهمین حال فرماندار ویژه شهرستان آمل هم درخصوص رونمایی ازالمان " مادرمه" دردانشگاه شمال گفت، آیین های کهن وخرده فرهنگ های دهه ها وصده های گذشته درمازندران ، به تنهایی فرهنگ ساز وبرای جامعه نشاط آور وشادی آور است.
ذات الله زارعی افزود: احیاء بازی ها و فرهنگ بومی مازندران ؛ شناسایی خرده فرهنگ ها و بازیهای بومی و غنی مازندان به نسل جدید، تقویت نقش بازیهای بومی و محلی در حفظ تنوع فرهنگی و تقویت هویت محلی بجای بازیهای رایانه ای غربی،ایجاد شور و نشاط اجتماعی در بین جامعه خصوصا قشر جوان بسیار مهم است و دانشگاه به عنوان مبدأ تحول باید شروع کننده این فرایند مثبت باشد.
رییس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری شهرستان آمل هم دراین خصوص گفت، اقدام دانشگاه شمال برای برگزاری نخستین جشنواره بازی ها وآیین های بومی محلی مازندران دراین شهرستان اقدام ارزشمندی بوده وزمینه ساز معرفی بیشتر این آیین به نسل آینده ونیز تکمیل مستندات لازم برای قرار گرفتن درفهرست آثارمیراث ناملموس ومعنوی کشور و در ردیف آثار جهانی منجر خواهد شد.
مهدی بهمنی افزود: سنت مادرمه درمازندران ازجایگاه ویژه درنوروز برخوردار وبسیار معروف است وبا نمایش ورونمایی از المان آن درمحل دانشگاه که کارهای پژوهشی وتحقیقاتی زیادی می توان برروی آن انجام داد، ارزشمند بوده است.
وی ادامه داد، خوشبختانه با برگزاری این جشنواره، گام نخست برای تکمیل مستندات آن انجام وپس ازآن نیز درفهرست آثارمیراث ناملموس کشور قرار خواهد گرفت.
رییس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی وگردشگری آمل به اهمیت ثبت شدن آیین مادرمه درفهرست آثارمیراث معنوی کشور ونیز ثبت جهانی آن گفت، بعد ازثبت یک اثرمیراثی، ماندگاری آن ابدی خواهد شد واین اثر ازبین نخواهد رفت و درقالب برگزاری جشنواره ها وبرنامه های مختلفی همسو با این آیین برگزار خواهد شد.