استاد دانشگاه و تحلیل گر مسائل سیاسی: اروپای آینده قربانی رقابتهای ژئوپلیتیکی ایالات متحده، روسیه و چین خواهد بود.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز بوشهر؛ مجید دهقانیان در تشریح جنگ اوکراین و پیامدهای آن در سطح بین المللی و رقابت قدرتهای بزرگ میگوید: جنگ اوکراین را میتوان یک نقطه عطف در روابط بینالملل و به طور مشخص آغازگر فرآیندی دانست که اروپا را به عنوان یک قربانی در رقابتهای ژئوپلیتیکی قدرتهای بزرگ قرار میدهد.
وی افزود: این جنگ که ریشه در رقابتهای استراتژیک بین روسیه و غرب به رهبری ایالات متحده دارد، اروپا را در موقعیتی آسیبپذیر قرار داد و نشان داد که چگونه «قاره سبز همیشه متکی» میتواند به میدان نبرد منافع قدرتهای جهانی تبدیل شود.
دهقانیان گفت: جنگ اوکراین خیلی زود نشان داد که اروپا، علیرغم تلاشهایش برای ایجاد اتحاد و استقلال، هنوز به شدت تحت تأثیر رقابتهای بین ایالات متحده و روسیه است. از یک سو، ایالات متحده با این رقابتها اروپا را در موقعیتی دشوار قرار داده است، جایی که باید بین حمایت از همسایه شرقی خود (اوکراین) و حفظ روابط اقتصادی با روسیه (به ویژه در زمینه انرژی) تعادل برقرار کند.
وی با اشاره به اینکه تحریمهای غرب علیه روسیه، اگرچه با هدف تضعیف اقتصاد روسیه طراحی شده است افزود: ساده انگارانه است که باور کنیم این تحریمها تأثیرات منفی قابل توجهی بر اقتصاد اروپا نداشته باشد. افزایش قیمت انرژی، تورم بالا، و اختلال در زنجیره تأمین، تنها بخشی از پیامدهای این تحریمها برای اروپا است. علاوه بر این، وابستگی اروپا به گاز روسیه، این قاره را در معرض فشارهای سیاسی و اقتصادی روسیه قرار داده است. روسیه با کاهش عرضه گاز به اروپا، سعی دارد از این ابزار برای اعمال فشار و تقسیم کشورهای اروپایی استفاده کند.
این تحلیگر سیاسی یادآور میشود: در کنار رقابت بین ایالات متحده و روسیه، چین نیز به عنوان یک بازیگر مهم در این معادله ظاهر شده است. چین، اگرچه به طور مستقیم در جنگ اوکراین درگیر نیست، اما از این بحران برای افزایش نفوذ خود در اروپا استفاده میکند.
دهقانیان افزود: ابتکار "کمربند و جاده" چین و سرمایهگذاریهای گسترده در زیرساختهای اروپایی، نشاندهنده تلاش این کشور برای ایجاد وابستگی اقتصادی در اروپا است. چین همچنین از اختلافات بین اروپا و ایالات متحده بهرهبرداری میکند و سعی دارد خود را به عنوان یک شریک جایگزین برای اروپا معرفی کند. این نفوذ اقتصادی چین میتواند در بلندمدت استقلال سیاسی و اقتصادی اروپا را تهدید کند.
وی گفت: جنگ اوکراین همچنین نشان داد که اروپا چگونه میتواند به میدان نبرد قدرتهای بزرگ تبدیل شود. افزایش حضور نظامی ایالات متحده و ناتو در اروپای شرقی، در پاسخ به تهدیدات روسیه، این منطقه را به یک نقطه کانونی در رقابتهای ژئوپلیتیکی تبدیل کرده است. این افزایش تنشها نه تنها امنیت اروپا را تهدید میکند، بلکه میتواند منجر به تقسیم داخلی در اتحادیه اروپا شود. برخی کشورهای اروپایی ممکن است به دنبال همکاری بیشتر با ایالات متحده باشند، در حالی که دیگران ممکن است ترجیح دهند روابط خود با روسیه یا چین را تقویت کنند.
دهقانیان معتقد است: این تقسیمبندی میتواند اتحاد اروپا را تضعیف کرده و برای آنها نیز هیچ چیز مانند این تقسیم بندی خطرناکتر نیست.
وی میگوید: جنگ اوکراین به عنوان نقطه شروع قربانی شدن اروپا در رقابتهای ژئوپلیتیکی، نشاندهنده این است که اروپا باید راهحلهای جدیدی برای حفظ ثبات و امنیت خود پیدا کند و اگر نتواند به طور مستقل عمل کند و به بازیچه قدرتهای بزرگ تبدیل شود، آینده آن به عنوان یک قربانی در رقابتهای ژئوپلیتیکی تضمین شده است.
دهقانیان در پایان افزوده است: با این تفاسیر این جمله از رهبر معظم انقلاب امروز ملموستر شده است که: جنگ اوکراین را به نظر من باید یک مقداری با یک دید عمیقتری نگاه کرد؛ این جنگ صرفاً یک حمله نظامی به یک کشور نیست. ریشههای این حرکتی که امروز انسان دارد در اروپا مشاهده میکند، ریشههای عمیقی است و آیندههای پیچیده و دشواری را انسان حدس میزند که وجود داشته باشد.