دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیست و سلولهای بنیادی از کاهش ۸۰ میلیون دلاری ارزبری در حوزه انسولین خبر داد و گفت: برای خودکفایی کامل به ۳ تا ۵ سال زمان نیاز داریم.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، مصطفی قانعی دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیست و سلولهای بنیادی گفت: ستاد توسعه زیستفناوری از نیمه دوم دهه نود و در راستای داخلیسازی تولید محصولات ارزبر در حوزه سلامت پیشقدم شد. انسولین و آنالوگهای آن در آن زمان سالانه بیش از ۲۰۰ میلیون دلار ارزبری داشت. تمرکز بر کاهش ارزبری اکنون این میزان را به کمتر از ۱۰۰ میلیون دلار و به نزدیکی ۸۰ میلیون دلار رسانده است. البته این میزان تولید داخل هنوز از مرحله سلول نیست و ماده اولیه عمدتاً از خارج از کشور وارد میشود.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیست و سلولهای بنیادی افزود: ستاد با تمرکز بر اهمیت تولید این محصول راهبردی از مرحله سلول یعنی داخلیسازی تولید سویههایی که مادهموثره انسولین را تولید میکنند، از شرکتهای متعددی در سالهای اخیر حمایت کرده است. به عنوان مثال حمایتهای متعدد در سطوح مدیریتی از شرکت ویتان فارمد که با سرمایهگذاری خارجی، تولید انسولین از مرحله سلول را در نیمه دوم دهه نود در کشور دنبال کرده است.
وی ضمن تاکید بر اینکه از سال ۱۴۰۰ این رویکرد با جدیت بیشتری دنبال شد، گفت: این تلاشها در آبانماه سال ۱۴۰۳ به نتیجه رسید و در راستای سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی، بند (۴) سیاستهای کلی سلامت، اهداف مقرر در ماده (۷۱) برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت مبنی بر اطمینان از تأمین پایدار ذخایر راهبردی با کیفیت دارو، پیشبینی و پیشگیری از کمبود دارو و کاهش سهم واردات فوریتی از تأمین نیاز کشور و نیز بند (ج) آن مبنی بر تقویت توان تولید داخل و صادرات کشور و خوداتکایی نود درصدی در حوزه دارو، فراوردههای سلامت، تجهیزات و ملزومات پزشکی و ایمنساز (واکسن) و بنا به پیشنهاد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیست و سلولهای بنیادی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری و موافقت سازمان برنامه و بودجه، صندوق نوآوری و شکوفایی فراخوان مشترک با دستگاههای نامبرده را با موضوع دعوت به مشارکت در برنامه ملی تولید انسولین در کشور برگزار کرد.
قانعی افزود: درحال حاضر حدود ۱۰ (۷-۸) خط تولید فرمنهایی داروی انسولین در کشور وجود دارد اما این خطوط در حال حاضر عمدتاً خطوط پرکنی هستند که مادهموثره را وارد و پس از پرکنی به بازار عرضه میکنند. تأکید ستاد برای تولید از مرحله سلول هم این بود که این مسئله گلوگاهی یعنی وابستگی کشور به واردات ماده موثره را کم کنیم.
وی اضافه کرد: فراخوان مورداشاره نیز در همین راستا و با هدف داخلیسازی ۹۰ درصدی تولید انسولین در کشور طی ۲ سال و با سرمایهگذاری ۲ همت، برگزار شد. این فراخوان در سه حوزه انسولین، قلم انسولین و پلاسما برگزار شد. درحوزه قلم انسولین ۳ شرکت متقاضی بودند که دو شرکت در ارزیابی اولیه مورد تأیید قرار گرفتند. در حوزه تولید انسولین (ازمرحله سلول) نیز ۱۳ شرکت در فراخوان شرکت کردند که از بین آنها ۳ شرکت در ارزیابی اولیه مورد تأیید قرار گرفتند. در نتیجه این فراخوان، تاکنون مجموعاً ۱,۰۷۳ میلیارد تومان حمایت برای شرکتهای برگزیده مصوب شده که از این میزان ۲۷۶ میلیارد تومان پرداخت شده است.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی اعلام کرد : این پنج شرکتی که برای تولید قلم انسولین و انسولین در مسیر حمایت قرار گرفتهاند، همگی در حال راهاندازی یا بهروزرسانی زیرساختهای خود برای تولید در مقیاس بالا جهت پاسخ به نیاز کشور و حتی منطقه هستند.
وی گفت: از لحاظ تولید فرم نهایی داروی انسولین ما وضعیت نسبتاً مطلوبی داریم و حجم قابلتوجهی از فرم نهایی داروی انسولین (قلمی و ویالی) در داخل تولید میشود. البته فرم قلمی ۴۰ درصد تولید داخل است و ۶۰ درصد قلم انسولین به شکل پرشده وارد میشود. همانگونه که اشاره شد هدفگذاری فراخوانی که در همکاری ستاد (مجموعه معاونت علمی) با صندوق نوآوری و شکوفایی و وزارت بهداشت انجام گرفت، داخلیسازی ۹۰ درصدی تولید انسولین طی ۲ سال بود.
قانعی افزود: براساس برآورد کارشناسان ما اگر بخواهیم واقعبینانه و با توجه به شرایط ویژهای که در ماههای اخیر برای کشور پیشآمده نگاه کنیم، طی این مدت احتمالاً ۷۰ درصد از نیاز کشور تأمین خواهد شد و برای رسیدن به تأمین ۹۰ درصدی و نهایتاً خودکفایی کامل، احتمالاً ۳ تا ۵ سال زمان نیاز باشد.