سخنگوی وزارت خارجه روسیه گفت: سه کشور اروپایی با دور زدن روند حل اختلاف در برجام و اعمال محدودیتهای جدید پس از پایان مهلتهای ۲۰۲۳، بارها قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت را نقض کردهاند و به ناقضان سریالی این قطعنامه بدل شدهاند.
به گزارش خبرگزاری صداوسیما از خبرگزاری تاس، ماریا زاخارووا گفت: به نظر میرسد تلاش انگلیس، فرانسه و آلمان برای بازگرداندن تحریمهای قدیمی شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران، نوعی بازی دوگانه است و تمام تحریمهای قانونی آنها اعتبار ندارد.
وی توضیح داد که این به مکانیسم ماشه یا پس گشت اشاره دارد، یعنی روشی که امکان بازگشت سریع تحریمهای قدیمی شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران را فراهم میکند. اروپاییها با دور زدن رویه حل و فصل موقعیتهای مورد اختلاف که در قطعنامه ۲۲۳۱ آمده است، یک ترفند زیرکانه انجام دادند.
سخنگوی وزارت خارجه روسیه ادامه داد: طرفین باید در ابتدا ادعاها را در مکانیسم حل اختلاف بررسی کنند و تنها در صورتی که همه تلاشها به بنبست رسیده باشد، موضوع را به شورای امنیت سازمان ملل متحد ارجاع دهند. برخلاف ادعاهای تروئیکای اروپایی، از این مکانیسم استفاده نشد. لندن، پاریس و برلین این مراحل را حذف کردند و بلافاصله گزارشی را به شورای امنیت سازمان ملل متحد ارائه دادند.
زاخارووا تأکید کرد: از دیدگاه حقوق بینالملل، این مانند معامله دوگانه به نظر میرسد، اگر خودتان قوانین را نقض کنید، حق استفاده از مکانیسمهای تعیین شده در توافق را از دست میدهید. اروپاییها ناقضان سریالی قطعنامه ۲۲۳۱ هستند. زمانی که محدودیتهای خاص اعمال شده بر ایران در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۳ منقضی شد، آنها تحریمهای مشابهی را علیه تهران اعمال کردند.
وی در کانال تلگرام خود خاطرنشان کرد: اروپاییها در ۲۸ آگوست نامهای به شورای امنیت نوشتند و امروز، در ۲۷ سپتامبر، دوره ۳۰ روزه که میتوانست این روند را متوقف کرد، به پایان میرسد. شورای امنیت سازمان ملل متحد قطعنامهای را که رژیم معافیت از محدودیتها و تحریمها علیه ایران را رسماً بازمیگرداند، تصویب نکرد. در ۱۸ اکتبر (سه هفته دیگر)، مهلت توافق هستهای به پایان میرسد و اروپاییها با کمبود وقت مواجه بودند: آنها تلاش کردند تا به هر قیمتی تصمیم خود را قبل از شروع ریاست روسیه در شورای امنیت سازمان ملل متحد به پیش ببرند. روسیه و چین با این امر مخالف بودند.
وی تصریح کرد: این پرونده نه تنها سیاسی، بلکه در آرزوی حفظ کمال حقوقی است.
این مقام روس گفت که مسکو و پکن آخرین تلاش خود را برای حفظ مشروعیت و تمدید اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل در ۲۶ سپتامبر انجام دادند.
زاخارووا تأکید کرد: این امر به آنها زمان میدهد تا به دنبال یک راه حل دیپلماتیک باشند و از تشدید بالقوه غیرقابل پیشبینی اوضاع جلوگیری کنند. با این حال، اروپاییها به شدت به تشدید اوضاع نیاز و عجله دارند، زیرا تواناییهای آنها پس از ۱۸ اکتبر به پایان میرسد. به همین دلیل است که قطعنامه شورای امنیت تمدید نشد و غرب به آن رأی منفی داد.
وی در پایان گفت: به عبارت دیگر، آنها دو اصل اساسی حقوق بینالملل، یعنی پاکتا سانت سرواندا (توافقنامهها باید حفظ شوند) و دکترین دستهای پاک را نقض کردند.
زاخارووا خاطرنشان کرد که غرب با این اقدام، سیستم کنترل و توازن را با مشکل مواجه کرد.
سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران شنبه شب پنجم مهر ۱۴۰۴ در توئیتی در واکنش به رویدادهای شب گذشته در شورای امنیت نوشت: در سخنرانی دیروز خود در برابر شورای امنیت سازمان ملل، تشریح کردم که چگونه ایالات متحده به دیپلماسی خیانت کرد، و چگونه سه کشور اروپایی آن را به خاک سپردند.
وزیر امور خارجه تصریح کرد: استناد آنها به سازوکار موسوم به «اسنپبک» جز سوءاستفاده آشکار از روندهای قانونی نیست. قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت در تاریخ ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ (۲۶ مهر ۱۴۰۴) منقضی خواهد شد. تحریمهای لغو شده نمیتوانند دوباره اعمال شوند و هرگونه تلاش برای این کار باطل و بیاعتبار است.