رئیس پژوهشگاه فضایی ایران گفت: اخیراً با همکاری وزارت جهاد کشاورزی موفق شدیم موضوع تخمین سطح زیرکشت برخی محصولات راهبردی کشاورزی را به تحقق برسانیم.
وحید یزدانیان در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما در خصوص کاربردهای تصاویر ماهوارهای گفت: ماهوارهها به سه بخش سنجشی، ارتباطی و ناوبری تقسیم میشوند و ما در کشورمان تلاشهای متعددی برای ساخت و پرتاب ماهوارههای سنجشی و بهرهبرداری از تصاویر آنها انجام دادهایم.
وی در این باره به ماهواره خیام با قدرت تفکیک یک متر اشاره کرد و گفت: چند سالی است از تصاویر این ماهواره استفاده میکنیم و بر اساس قدرت تفکیک این تصاویر کاربردهایی تعریف میشود که میتوانیم مثلا در تخمین سطح زیر کشت محصولات کشاورزی از این تصاویر استفاده کنیم.
یزدانیان گفت: در کشور ما در سالهای متعددی این موضوع پیش آمده بود که یک محصول کشاورزی در یک سال کمیاب میشد و روی قیمت آن اثر میگذاشت و در سال بعد میدیدیم همان محصول آنقدر زیاد بود که کشاورز متضرر میشد و اینکه سیاستگذار بتواند به طور دقیق تخمین بزند از هر محصول چقدر در کشور داریم و اگر کمبود باشد نیاز آن را از طریق واردات تامین کنیم و اگر زیاد باشد بتوان صادر کرد همه اینها از طریق تخمین سطح زیر کشت محصولات کشاورزی اتفاق میافتد.
یزدانیان گفت: در همین خصوص با وزارت جهاد کشاورزی موضوع تخمین سطح زیر کشت برخی محصولات راهبردی را جلو بردیم و در حال پیاده سازی هستیم که مثلاً گندم، جو و برنج نمونهای از این محصولات هستند که سطح زیر کشت آن پایش میشود و سیاستگذاران در بخشهای کشاورزی از این دادههای ماهوارهها بهرهبرداری میکنند.
وی مدیریت منابع آب را از دیگر کاربردهای تصاویر ماهوارههای سنجشی خواند و گفت: هم اکنون در مناطق مختلف جهان با مشکلات کم آبی مواجه هستیم که منطقه آسیا و ایران هم دچار این موضوع هستند و اینکه ببینیم کدام حوزههای آبی ما در حال خشک شدن و کجا پر آب است با استفاده از تصاویر ماهوارهای امکانپذیر است و ما طرحی را به جدیت دنبال میکنیم.
رئیس پژوهشگاه فضایی ایران افزود: مدیریت سیلاب هم از دیگر کاربردهای تصاویر ماهوارههای سنجشی است و برخی مناطق در کشور ما بارش درخورتوجهی ندارند، اما به محض بارندگی دچار سیلاب میشوند و با تصاویر ماهوارهای هم میتوانیم پیش بینی سیلاب و هم مدل سازی مدل سیلاب را پیش بینی کنیم.
وی گفت: در همین خصوص طرحی با اعتبارات بین المللی تعریف کردهایم که نتایجش را در اختیار مراجع ذی صلاح گذاشتهایم.
یزدانیان افزود: مدیریت شهری از کاربردهای دیگر تصاویر ماهوارهای است که در ماههای گذشته دنبال شده است و قراردادهایی را با شهرداران کلانشهرها منعقد کردهایم تا بدانند ساخت و سازها در مناطق مختلف به چه صورتی پیش میرود.
رئیس پژوهشگاه فضایی ایران گفت: اینکه مثلاً در یک منطقه شهری بخواهیم ساخت و ساز متوقف شود و یا در منطقهای تشویق به ساخت و ساز انجام شود و اینکه بلند مرتبه سازی در برخی مناطق انجام شود یا نشود همه از طریق تصاویر ماهوارهای قابل رصد است.
وی گفت: حتی زمین خواری، کوه خواری و عوامل تهدید کننده اراضی هم با تصاویر ماهوارهای قابل رصد و مدیریت است.
یزدانیان افزود: ما هم اکنون با برخی مناطق در شهرداریهای تهران، کرمان، شیراز، تبریز و اصفهان قراردادهایی منعقد کردهایم و این شهرها به تدریج در حال استفاده از تصاویر ماهوارهای ما هستند.
وی گفت: در ۵ ماه گذشته در زمینه کاربردیسازی تصاویر ماهوارهای قدمهای خوبی برداشته شده است و سیاستی که دنبال میکنیم موضوع پرتاب برای سرویس است یعنی در مقاطعی در کشور لازم بود پرتاب را انجام دهیم به خاطر اینکه بگوییم میتوانیم، اما حالا که در باشگاه کشورهای صاحب فناوری فضایی قرار گرفتهایم باید گام بعدی ما پرتاب برای ارائه خدمت باشد یعنی ماهوارهای که ساخته میشود حتماً سرریزش بر معیشت و زندگی مردم اثرگذار باشد.
یزدانیان درباره کاربرد تصاویر ماهوارههای مخابراتی هم گفت: یکی از این ماهوارهها، ناهید ۲ بود که حدود سه ماه پیش با موفقیت پرتاب شد و در مدار هم قرار گرفت و ما توانستیم ارتباط متنی داشته باشیم یعنی متن فرستادیم و دریافت کردیم و مشابه اتفاقی که با پیامک بر بستر شبکه تلفن همراه انجام شد و موفقیت آمیزترین جنبه این ماهواره این بود که توانستیم رله تلفنی برقرار کنیم و برای نخستین بار ارتباط تلفنی از روی کره زمین با ماهواره برقرار شد و این ماهواره ارتباط تلفنی را به منطقه دیگری منتقل کرد.
وی افزود: از دیگر کاربردهای تصاویر ماهوارهای دسترسی به مناطق محروم است چرا که به دلیل صعب العبور بودن سیگنال رسانی به این مناطق انجام نمیشود.
یزدانیان افزود: در بحث تصاویر ماهوارهای ما میتوانیم میزان خسارات ناشی از سیل و زلزله را هم تخمین بزنیم و ما در همین خصوص تجربه موفقی در بررسی پروندههای شکایت خسارات با قوه قضائیه داشتیم که هم در حوزه بلایای طبیعی بود و هم در حوزه شکایتهای ارضی اجرا شد.
وی گفت: فقط در یک مورد حدود ۲۰۰ هزار پرونده را مشترک بررسی کردیم و در اختیار قوه قضائیه قرار دادیم و مثلاً فردی شکایت کرده بود که بر اثر وقوع سیل خسارتی به زمینش وارد شده است که پس از بررسیها مشخص شد روزها قبل از سیل، محصولی در آن زمین وجود نداشته است و از این طریق آرا، متقن شد.
رئیس پژوهشگاه فضایی ایران افزود: هوش مصنوعی هم که اکنون در کشور فراگیر شده است چند رکن دارد و یک رکن آن موتور هوش مصنوعی است که تحلیل و پردازش را انجام میدهد و موضوع دیگر در هوش مصنوعی دادهها هستند که بتوانند نتایج دقیقتری را حاصل کنند.
وی افزود: یکی از تامین کنندههای دادهها ماهوارهها هستند و اکنون دوربینهای ما قدرت تفکیک ۸۰ سانت تا ۱۰۰ سانت را دارند و برخی تصمیمگیریها نیازمند قدرتهای تفکیک بهتر است و تلفیق هوش مصنوعی و این دادهها منجر به این میشود که قدرت تفکیک بهتر شود و حتی ما در تصاویر ماهوارهای خیام که قدرت تفکیک آن یک متر است با استفاده از هوش مصنوعی قدرت تفکیک را تا ۸۰ سانت رساندیم و تصمیمات دقیقتر شد.