وزیر علوم، تحقیقات و فناوری با تأکید بر نقش حیاتی پژوهش در توسعه کشور گفت: هنوز درک درستی از ارزش پژوهش در جامعه شکل نگرفته و برای رسیدن به جایگاه واقعی علمی باید به تولید علم و حل مسائل کشور بهصورت همزمان توجه کرد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ سیمایی صراف امروز در مراسم بیست و ششمین جشنواره تجلیل از پژوهشگران، فناوران و نوآوران برگزیده، با طرح این پرسش که «چرا پژوهش؟» اظهار داشت: ما هنوز باور نکردهایم که پژوهش اساس توسعه است و اهمیت آن در پیشرفت کشور حیاتی است.
وی با اشاره به یک نمونه تاریخی گفت: عباس میرزا پس از شکست در جنگ، دریافت که حلقه گمشده میان سپاه ایران و نیروهای بیگانه، «علم و خرد» است. او نخستین گروه را با چهار نفر برای تحصیل به خارج از کشور اعزام کرد تا مسیر علمی ایران آغاز شود.
سیمایی صراف افزود: امروز نیز ما همچنان محتاج علم و پژوهش هستیم؛ زیرا تا «علم نافع» نباشد هیچ هدفی به مقصد نمیرسد و حتی یک معلم بدون حرف نو و تازه نمیتواند به اهداف معلمی دست یابد.
وزیر علوم دو هدف اصلی پژوهش را «تولید علم» و «حل مسائل کشور» دانست و تأکید کرد: حداقل اهداف پژوهش همین دو مورد است؛ اما در سالهای اخیر این پرسش مطرح شده است که آیا کشور نیاز به این میزان تحقیق و مقاله دارد یا خیر؟ در پاسخ باید گفت، بدون حضور فعال در جهان علم، دستیابی به علم ممکن نیست.
وی با اشاره به شاخصهای ارزیابی جهانی افزود: سرانه مطلوب تولید مقاله باید ۱.۵ باشد، در حالیکه اکنون عدد این شاخص در کشور ۰.۹ است و فاصله قابلتوجهی با استانداردهای جهانی داریم.
سیمایی صراف همچنین از کمبود حمایتهای مالی شایسته از پژوهشگران و کاهش چشمگیر ارتباطات بینالمللی دانشگاهی ابراز نگرانی کرد و گفت: تبادل استاد و دانشجو در پایینترین سطح خود قرار دارد؛ در حالی که علم مرز ندارد و سرشت آن جهانی است.
سیمایی صراف گفت: تفاهمنامهای میان وزارت اقتصاد و وزارت علوم بهمنظور معافیت مالیاتی طرحهای دانشبنیان منعقد شده است تا این طرحها بتوانند به شکل مؤثر وارد عرصه صنعت شوند.
وی افزود: «بستههای مرجعیت علمی» تدوین شده و تأمین مالی آنها در دستور کار قرار دارد؛ دولت نیز موظف است مبلغ مشخصی برای حمایت از پژوهشها پرداخت کند تا روند اجرای طرحها تسهیل شود.
وزیر علوم، تحقیقات و فناوری درباره گستره این طرح گفت: در سال نخست، ۵ هزار نفر از پژوهشگران و فعالان علمی مشمول این برنامه خواهند شد و این تعداد باید هر سال با رشد دو برابری افزایش یابد.
وی تاکید کرد که «پژوهشانه مکفی» به پژوهشگران اختصاص مییابد تا انگیزه برای انجام تحقیقات کاربردی افزایش یابد.
وزیر علوم هدف از برگزاری مراسمهای تجلیل، جشنوارهها و نمایشگاههای علمی را ایجاد همگرایی بیشتر میان دانشگاه و صنعت دانست و گفت: این رویدادها همه در جهت افزایش تعامل علمی و فناورانه بین بخش آموزش و بخش اقتصادی کشور طراحی شدهاند.
وی در ادامه به یکی از دستاوردهای این همکاریها اشاره کرد و گفت: درباره بحران آب که بهشدت نگرانکننده است، با تشکیل یک هسته تحقیقاتی ۶۰ نفره شامل متخصصان و نمایندگان دستگاههای مرتبط، مدلی علمی برای حل این مسئله تهیه شد و طی سه ماه نسخه ملی مدیریت بحران کمآبی تدوین و به رئیسجمهور ارائه شده است.
سیمایی صراف تأکید کرد: دیگر نباید تنها به مقالات توصیفی و بدون پشتوانه عملی بسنده کنیم؛ پژوهش باید در خدمت حل مسائل واقعی کشور باشد و این مسیر باید با قدرت ادامه یابد.
وزیر علوم افزود: در حوزه علم نباید از صحنه بین الملل دور شد و علم نباید درگیر مشکلات سیاسی باشد.
به گفته سیمایی صراف، طرحی به رئیس جمهور ارائه شده تا سالی حداقل ۲ هزار نفر از استادان و دانشجویان دکتری برای فرصت مطالعاتی ۳ ماهه و ۹ ماهه با حمایتهای مالی دولت به خارج از کشور اعزام شوند.