کتاب «از روایت تا تصویر؛ نسبت روایتهای شهرزاد قصهگو و نگارههای صنیعالملک»، پژوهشی است که به بررسی یکی از شاخصترین نسخههای خطی هزار و یکشب دوره قاجار موجود در کاخ گلستان میپردازد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، کتاب « از روایت تا تصویر؛ نسبت روایتهای شهرزاد قصهگو و نگارههای صنیعالملک» ، نسخهای ارزشمند از هزار و یکشب را واکاوی میکند که در دوره ناصری، با ترجمه عبداللطیف طسوجی و تصویرسازی ابوالحسن غفاری (صنیعالملک) شکل گرفته است؛ نسخهای منحصربهفرد که گفتوگویی ماندگار میان «شهرزاد» بهعنوان راوی کلامی داستانها و «صنیعالملک» بهعنوان راوی تصویری آنها برقرار کرده است.
در این پژوهش، نسبت میان روایتهای تو در تو و شگفتانگیز هزار و یکشب با نگارههای صنیعالملک، بررسی شده است و نشان می دهد که چگونه ساختار روایی این اثر، بستری برای بروز خلاقیت تکنیکی و تخیلی نگارگر فراهم کرده است. صنیعالملک در عین وفاداری به متن و روایت شهرزاد، با اعمال زاویه دید و نگاه هنرمندانه خود، روایتی تصویری خلق کرده است که فراتر از بازنمایی صرف متن ، عمل میکند.
بر اساس این پژوهش، نسخه هزار و یکشب قاجاری کاخ گلستان، دربرگیرنده گفتوگویی دوسویه میان فرهنگهای شرقی متعلق به دورههای تاریخی مختلف با هنر و اندیشه دوره قاجار است؛ ویژگی کمنظیر که این نسخه را به نمونهای برجسته در تاریخ نسخهپردازی و تصویرسازی ایرانی بدل کرده است.
نگارنده کتاب، بررسی تعامل و نسبت میان راویان داستانی و راویان تصویری در قالب گفتوگوهای «کلامی و ذهنی» را محور اصلی این اثر دانسته و ابراز امیدواری کرده است که این پژوهش بتواند گامی هرچند کوچک در توسعه مطالعات در حوزه ادبیات و نقاشی ایرانی بردارد.
این کتاب به قلم نفیسهالسادات عبدالبقایی، پژوهشگر اسناد و نسخ خطی مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان، تدوین و از سوی پژوهشگاه میراث فرهنگی منتشر شده است.