بر اساس برنامههایی که سکانداران کشاورزی ایران در زمان ابلاغ الگوی کشت اعلام و منتشر کردند؛ نتایج مطالعات کارشناسان و عملکرد مدیران کشاورزی در سال جدید زراعی مشاهده خواهد شد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، در فاصله کمتر از یک ماه مانده به آغاز بهار ۱۴۰۵ و نزدیک به دو ماه پس از حذف ارز ترجیحی از واردات کالاهای اساسی، بخش های مختلف کشاورزی و تولید غذای جامعه هنوز در انتظار تکمیل طرح های در نظر گرفته شده برای حمایت از تولیدکنندگان در مقابل تبعات افزایش قیمت ها هستند که کمک به واحدهای فعال در صنعت دام و طیور برای خرید خوراک دام و طیور و همچنین تعیین قیمت جدید خرید تضمینی گندم است.
در کنار این موضوعات، افزایش بهره وری و نیز اجرای الگوی کشت از موضوعاتی است که در توضیحات مدیران اجرایی و کارشناسان کشاورزی، در مباحث مربوط به آزادسازی نسبی قیمت ارز مطرح می شود.
الگوی کشت پیش از رویکرد اخیر حذف ارز ترجیحی نیز، به عنوان جامعترین راهکار مقابله با مسائلی مانند کم آبی، تغییرات اقلیمی، ضرر و زیان کشاورزان، ساماندهی به صادرات، تعادل بازار و ... مطرح بوده و در آخرین اظهار نظر مسئولان ذیربط، گاهی تا 80 درصد عملیاتی شده است اما برخی از شواهد میدانی و آمار و ارقام حکایت از این دارد که این طرح ملی هنوز در برخی از مناطق به شکل مطلوب صورت اجرایی نگرفته و لازم است فعالیتها برای آگاهی بخشی و اقناع کشاورزان مضاعف شود.
سادهترین تعریف الگوی کشت؛ کاشت محصول مناسب در مکان و زمان مناسب است و با وجود اینکه این موضوع از دهههای گذشته مورد توجه و تاکید مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی بوده و در همه برنامهها و اسناد بالادستی، دولتها مکلف به اجرای آن شدهاند، اما به دلایل مختلفی بطور جدی اجرا نشده بود.
الگوی کشت در سال ۱۳۸۸ با تصویب در مجلس شورای اسلامی تبدیل به قانون شد اما در مهرماه ۱۴۰۱ پس از ۵۰ سال مطرح شدن در ایران و بیست سال تاکید مدیران و کارشناسان، رونمایی و برای اجرا به استانها ابلاغ شد.
سال جدید زراعی برای این طرح ملی اهمیت ویژه ای دارد؛ چراکه طبق برنامه ریزیهای وزارت جهاد کشاورزی، با اجرای موفقیت آمیز الگوی کشت، تا سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ سطح تولید محصولات کشاورزی ایران ۲۱ درصد افزایش یافته و از ۱۲۵ میلیون تن فعلی به ۱۵۲ میلیون تن خواهد رسید.
همچنین، مصرف آب شیرین در بخش کشاورزی ۱۷ درصد کمتر شده و از ۷۲ میلیارد متر مکعب فعلی به ۶۰ میلیارد متر مکعب کاهش مییابد.
با اجرای الگوی کشت تا اواسط سال ۱۴۰۵ سطح خود اتکایی در تامین انرژی و کالری با ۳۰ درصد افزایش، از ۶۷ به ۸۷ درصد ارتقاء خواهد یافت.
همچنین پیش بینی شده که ضریب نفوذ دانش و فناوری در مزارع و سایر بخشهای کشاورزی دو برابر شده و از ۶ درصد به ۱۲ درصد افزایش یابد.
نسبت ارزش افزوده صنعت غذا به کل بخش کشاورزی با ۹۰۰ درصد افزایش، از ۱۵ به ۱۵۰ درصد میرسد.
طبق برنامه ریزیها با اجرای الگوی کشت تا سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ ضریب بهره وری آب کشاورزی ۴۷ درصد افزایش یابد.