چرایی هراس عربستان از مجمع نوپای کوالالامپور

عربستان نه تنها در مجمع کوالالامپور شرکت نکرد بلکه از حضور عمران خان رئیس جمهور پاکستان نیز جلوگیری کرد. پیش از این پادشاهی عربستان در تماس با ماهاتیر محمد نخست وزیر مالزی ،بانی و میزبان این مجمع کوشیده بود وی را به انصراف از برگزاری این نشست متقاعد کند وحتی تهدید کرده بود که در صورت اصرار بر برگزاری این نشست، در فهرست افراد و گروههای تروریستی قرار خواهد گرفت. حال سوالی که مطرح می شود این است که چه عواملی موجب شده عربستان بنای ناسازگاری با یک چنین مجمعی را بگذارد و از همان ابتدا همه تلاش خود را برای مقابله با آن بکار گیرد.
در باره نگرانی عربستان از برگزاری کنفرانس کشورهای اسلامی در مالزی به چند عامل می توان اشاره کرد:
نخست اینکه عربستان از این وحشت دارد در صورتی که این مجمع پا بگیرد به رقیبی برای سازمان همکاری اسلامی تبدیل خواهد شد که مدیریت آن در انحصارعربستان است و ریاض بخصوص بعد از قدرت گیری محمد بن سلمان آن را به ابزاری برای اجرای سیاست های خاص خود تبدیل کرده و کاملا از اهداف و فلسفه وجودی این سازمان که همانا استفاده از توان و قدرت مسلمانان برای مقابله با تجاوزات رژیم صهیونیستی در فلسطین و بخصوص در بیت المقدس بوده دور شده و دقیقا برخلاف اهداف و منشور این سازمان با رژیم صهیونیستی بر سر مسئله فلسطین وارد معامله شده است و بخشی از طرف های این معامله را تشکیل می دهد. از این دید مخالفت عربستان و شخص محمد بن سلمان با نشست مجمع کوالالامپور به معنی مخالفت رژیم صهیونیستی و امریکا و حتی غرب هم محسوب می شود و عربستان به نیابت از آنها عمل می کند.
دوم اینکه یکی از ماموریت های مجمع کوالالامپور ترمیم وجهه اسلام است که عمدتا به دلیل عملکرد افرادی تخریب شده است که یا مروج قرائت وهابیت از اسلام بوده اند و یا همانند تکفیری ها در مدارس دینی عربستان چه در داخل و چه خارج از آن کشورتعلیم یافته و چهره خشونت آمیز از اسلام ارائه داده اند. نکته قابل تامل در این زمینه این است که عربستان بعد از چالش های ناشی از واقعه 11 سپتامبر سال 2011 برای حفظ روابط خود با امریکا دچار چالش شد و در دوره ترامپ برای آنکه بتواند توجیه لازم را برای ترمیم روابط و بازگشت به وضعیت قبلی را پیدا کند اعلام کرد که دولت این کشور دیگر ارتباطی با مدارس دینی ندارد و محدودیت هایی را برای علمای وهابیت اعمال کرده است.
اگر این ادعای عربستان درست می بود قاعدتا نباید در قبال مجمع نوپای کوالالامپور مخالفت می کرد و از همان ابتدا در قبال آن گارد می گرفت اما این موضع گیری خود دلیل روشنی است که نشان می دهد عربستان و محمد بن سلمان هنوز از قالب های ذهنی و مذهبی گذشته خارج نشده است و دقیقا با همین ذهنیت امور پیرامونی را می سنجد کما اینکه برخی شاخص ها از جمله تیراندازی یک دانشجوی خلبان سعودی به مربیان و همقطاران امریکایی خود در پایگاه دریایی – هوایی فلوریدا نیز نشان می دهد ذهنیت مشابهی نیز بر جامعه سعودی حاکم است.
--------------------------------------
احمد کاظم زاده