حلقه دره، حلقه مفقوده مدیریت شهری/گزارش مکتوب

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، مرکز البرز؛ شهرک کیانمهر کرج، شهرکی تقریبا محروم بوده و در فاصله کوتاهی از منطقه برخوردار مهرشهر و‌ زندان قزلحصار قرار دارد.

وقتی در این شهرک قدم می‌زنید مشکلات عدیده ای مانند: کمبود پارک با امکانات مطلوب، نابسامانی آسفالت کوچه‌ها و خیابان‌ها، پرسه زدن سگ های ولگرد و... به چشم می خورد؛ مشکلاتی که مردم این شهرک سال‌هاست با آن دست به گریبان هستند.

گذشته از تمام مشکلات نام‌برده استشمام همیشگی بوی نامطبوع حاصل از زباله های دپو شده در منطقه حلقه دره، یکی از بزرگ ترین دغدغه های ساکنین کیانمهر به شمار می آید که سلامت جسمی و آسایش زندگی آنان را برهم زده است.

حلقه دره با مساحتی بالغ بر ۱۵۳ هکتار در منطقه ۱۲ سابق شهرداری کرج و منطقه ۳ کنونی و در نزدیکی فرودگاه بین المللی پیام‌ قرار دارد؛ این منطقه که سال هاست به عنوان مرکز دفن زباله های شهرستان کرج، شهرهای اطراف و به گفته برخی منابع استان‌های هم‌جوار نیز شناخته می شود، روزانه بیش از ۱۲۰۰ تن زباله را در خود جای داده و بوی بد و‌ شیرابه‌های حاصل از آن فضای کیانمهر و محیط زیست مناطق اطراف را پر کرده است.

با افزایش جمعیت و همچنین رشد مهاجرت پذیری البرز متعاقبا تولید زباله، دفن و دپوی آن نیز در حلقه دره رو به افزایش بوده و از طرفی ناتوانی دستگاه های متولی در تفکیک زباله از مبدأ این مشکل را دو‌چندان کرده است.

اما با این‌ وجود و علی‌رغم تمام تلاش های مسئولان در ادوار مختلف تا کنون اقدام ویژه ای جهت کاهش تأثیرات مضر دفن و دپوی زباله در حلقه دره و کاهش خطرات محیط زیستی حاصل از شیرابه ها صورت نگرفته است.

به دنبال این مسئله سری به کیانمهر زدیم و پای درد و دل ساکنان آن نشستیم.

علیرضا فتحی، یکی از ساکنان کیانمهر در حالی که نابسامانی های اطراف را با دست نشان می داد گفت: چهارده سال است که اینجا زندگی می‌کنم و با مشکلات مختلف آن دست و پنجه نرم می کنم، وضعیت رفاه را که می‌بینید. پارک سر بلوار را دو سال پیش کلنگ زدند اما هنوز افتتاح نشده است.

وی با تأیید این‌که معضلات ناشی از حلقه دره بزرگ‌ترین دغدغه ی شهروندی سکنه کیانمهر است، افزود: تمام پنجره‌ها و کانال‌های کولر خانه را بسته‌ایم که بوی بد زباله‌های حلقه دره وارد خانه نشود، من بیماری ریوی دارم و دائم بستری می شوم. از مسئولین خواهش می کنم به‌ همراه خانواده‌های‌شان یک‌هفته را مهمان ما باشند اگر توانستند این بو را تحمل کنند ما دیگر اعتراضی نمی کنیم. این بوی بد همیشه مارا پیش مهمان‌های‌مان شرمنده‌ می کند.

راه حل های علمی کاهش بوی نامطبوع زباله ها

با دیدن و شنیدن مشکلات اهالی کیانمهر به منظور یافتن راه‌حلی مناسب جهت کاهش حداقلی بوی نامطبوع ناشی از زباله‌های حلقه‌دره با حمیدرضا لشکری، معاون فنی اداره حفاظت محیط‌زیست استان البرز به گفت‌و‌گو نشستیم.

حمیدرضا لشکری گفت: شیرابه‌ها از عوامل تولید بوی نامطبوع است که اگر تصفیه شود بوی بد حاصل از آن نیز از بین می رود، عامل دوم گازهای متساعد از مرکز دفن زباله، مانند اتان و متان است که اگر گاز آن را استحصال کنند به منبع نیرو تبدیل خواهد شد، سومین عامل هم می تواند بوی حاصل از زباله‌های جمع آوری شده در حلقه دره باشد که با وجود تجهیزات لازم و خاک‌ریزی به‌موقع بر زباله ها این عامل از بین می رود.

وی ‌با اشاره به پیشنهاد اخیر کمالی‌زاده، شهردار کرج مبنی بر راه‌اندازی نیروگاه زباله‌سوز گفت: مسیر راه اندازی نیروگاه زباله‌سوز از گلوگاه اداره حفاظت محیط زیست عبور می کند و نیازمند أخذ مجوز از این اداره است.

لشکری افزود: نیروگاه زباله‌سوز هزینه های محیط‌زیستی را به دنبال داشته و نیازمند انرژی فراوانی است و برای راه‌اندازی آن لازم است که ابتدا تیم مشاوره‌ای مقتضیات و جوانب کار را بررسی و در نهایت نتیجه را به کمیته مربوطه در سازمان حفاظت محیط زیست ارسال کند و آن‌جاست که باید دید آیا این کمیته به راه‌اندازی این نیروگاه رأی خواهد داد یا خیر.

معاون فنی اداره حفاظت محیط زیست استان البرز با کم خواندن احتمال راه‌اندازی نیروگاه زباله سوز در خصوص ارائه راه‌های علمی و پیشرفته تر برای جلوگیری از بروز مشکلات محیط‌زیستی و به خطر افتادن سلامت شهروندان، گفت: تأکید بیشتر بر تفکیک زباله از مبدأ و راه‌اندازی گنبد‌های هوازی که با تخمیر زباله منجر به استحصال گاز مورد استفاده برای تولید برق می شود، از جمله ی بهترین، علمی‌ترین و کم خطرترین روش‌های دفن زباله برای داشتن محیط‌زیستی سالم است.

آب های زیرزمینی حلقه دره آلوده نیستند

از آن‌جا که مسئولیت حمل و نقل تا دفن زباله‌ها در حلقه‌دره بر عهده سازمان مدیریت پسماند شهرداری کرج است؛ اقدامات آن جهت بهبود وضعیت اهالی کیانمهر را از احمد خیری رئیس این سازمان جویا شدیم.

احمد خیری گفت: مدیریت شهری کرج صدای شهروندان را شنیده و تمام امکانات خود را برای پوشش کامل خاکی زباله‌ها به کار گرفته است؛ و‌ إن‌شاءالله با فعالیت کارخانه کمپوست بخش اعظمی از مشکلات مردم مانند بوی نامطبوع حاصل از زباله‌ها حل خواهد شد.

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر این‌که راه‌اندازی نیروگاه زباله‌سوز در حلقه دره با وجود اثرات مخرب آن ممکن است یا خیر، گفت: آن‌چه که با عنوان راه‌اندازی نیروگاه زباله‌سوز در رسانه‌ها مطرح شده است، سوء تفاهم بوده و درواقع مجموعه ای از اقدامات شرکت های ایرانی و آلمانی مانند بازیافت و استحصال انرژی به شکل خلاصه توسط شهردار محترم بیان شده است، و قطعا تصمیمات شهرداری کرج و‌ سازمان مدیریت پسماند تحت نظارت سازمان حفاظت محیط زیست اتخاذ خواهد شد.

رئیس سازمان مدیریت پسماند شهرداری کرج در واکنش به نگرانی شهروندان کیانمهر مبنی بر آلودگی آب‌های زیر‌زمینی گفت: سفره‌های آب زیر‌زمینی منطقه حلقه‌دره، در عمق صد و پنجاه متری از سطح زمین قرار دارند و‌ به علت جنس خاک آن منطقه امکان نفوذ آب‌آلوده به یک متر هم نمی رسد و با اطمینان به شهروندان عزیز عرض می کنم که امکان آلودگی آب‌های زیر‌زمینی وجود ندارد.

او در پایان افزود: تمامی اقدامات کوتاه مدت و بلند مدت برای رفع مشکلات اهالی کیانمهر در حال اجرا بوده و در دستور کار قرار دارد؛ همچنین نظارت بر دفن علمی و بهداشتی زباله ها در حلقه‌دره ادامه‌دار خواهد بود.

درکنار این مسائل و همه ی مسئولیتی که متوجه مسئولان است نمی‌توان نقش اساسی ما شهروندان را در کاهش تولید زباله و درنهایت داشتن محیط زیستی سالم نادیده گرفت.

به‌طور مثال ما می‌توانیم به‌جای استفاده بی‌رویه از نایلون هنگام خرید نان مانند گذشته از بقچه استفاده کنیم و یا حتی سایر خریدهای خود را در ساک‌های پارچه ای قرار دهیم که درنتیجه همین رعایت‌های کوچک زباله کمتری تولید خواهد شد‌.

آیا می‌دانید ۲۰۰متر مکعب شیرابه‌ای که روزانه از زباله‌های حلقه‌دره خارج می‌شود، تنها حاصل از دفع زباله‌های تر منازل ماست؟

بنابراین آب‌گیری همین تفاله‌های چای که به‌نظرمان کم می‌آید و یا خالی کردن ته‌مانده بطری‌های آب و... تأثیر به‌سزایی در کاهش حجم شیرابه‌ها خواهد داشت.

آیا می‌دانید به‌ازای تفکیک شدن زباله‌‌های چهل خانواده از مبدأ، یک ‌کودک‌کار بازنشسته خواهد شد؟

در کنار همت مردمی برای تفکیک زباله ،بازدیدهای مسؤلان از حلقه دره همچنان ادامه دارد اما آن چه که مهم است عزم جمعی مسئولان برای یافتن راه حل وتدبیر مناسبی است که پرونده حلقه دره را ختم به خیر کند.