بازار باز، انقلابی در سیاست پولی است

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، آقای عبدالناصر همتی درباره عملیات بازار باز افزود: عملیات بازار باز یک روشی است برای نظام سیاست گذاری پولی که در خیلی از کشور‌های جهان در دست اجراست.

وی ادامه داد: این روش مهمترین ابزار سیاست پولی بانک‌های مرکزی دنیا است، اما از ۶۰ سال پیش که بانک مرکزی ایران تأسیس شد این ابزار را نداشتیم و روشی که برای مداخله در بازار پول دنبال می‌کردیم سنتی بود.
آقای همتی درباره اینکه عملیات بازار باز چیست؟ گفت: در گذشته برای اینکه بتوانیم تورم را کنترل کنیم به صورت سنتی پایه پولی و نقدینگی را کنترل می‌کردیم؛ بازار باز یعنی خرید و فروش اوراق خزانه دولتی توسط بانک مرکزی و از طریق بانک‌ها صورت می‌گیرد.
او ادامه داد: وقتی دولت اوراقی را منتشر می‌کند به عنوان دارایی بانک است و در حساب آن‌ها هم وجود دارد و از این اوراق بانک‌ها سود می‌برند؛ بانک مرکزی اگر احساس کند در بازار، نرخ سود بین بانکی (سودی است که بانک‌ها به سپرده‌های همدیگر می‌دهند و یا بانک مرکزی به صورت ماهانه - شبانه می‌دهد) این نرخ روی تورم تأثیر گذار است، ما می‌خواهیم از طریق این عملیات روی نرخ سود بین بانکی تأثیر بگذاریم.
آقای همتی گفت: در مواقعی نقدینگی کم باشد، بانک‌ها به سپرده گیری با نرخ‌های بالا روی می‌آورند و اول هم از همدیگر می‌گیرند.
وی به نرخ سود‌های بالا در گذشته اشاره کرد و افزود: در مواقعی سود‌های بانکی تا ۲۳ درصد هم رسیده بود، اما هم اکنون به رغم فشار‌ها، بانک مرکزی نرخ بین بانکی را ۱۸ و نیم درصد نگه داشته است، شاید در بعضی مواقع به هر دلیلی مثل کمبود منابع در بازار، این سود زیاد شود که بانک مرکزی این امر را خلاف سیاست خود و کشور ببیند آنگاه ورود کرده و شروع به خرید اوراق از بازار و تزریق پول می‌کند.

آقای همتی گفت: این تزریق پول کمک می‌کند که بانک‌ها بتوانند با این منابع مشکل خود را حل کنند و دوباره نرخ بین بانکی کاهش پیدا کند.
رئیس کل بانک مرکزی افزود: از این به بعد بانک مرکزی از طریق خرید و فروش اوراق خزانه، نرخ سود بین بانکی را تنظیم می‌کند و از طریق نرخ سود بین بانکی به اهداف تورمی که برای خودش ترسیم کرده است به آن دستیابی پیدا می‌کند.
وی گفت: بازار باز در سیاست گذاری پولی ما انقلابی است که از شنبه عملیاتی می‌شود و فکر می‌کنم تحول مهمی در رابطه بین بانک‌ها و بانک مرکزی، در بحث اضافه برداشت بانک ها، در بدهی بانکی، در سپرده قانونی بانک ها، در عملیات بین بانکی و ... تأثیر جدی خواهد گذاشت.