روغن زیتون پومیس ، مفید یا سرطان زا ؟

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری صداوسیما مرکز زنجان؛ آخر تابستان ، زمان آغاز برداشت زیتون از باغات زیتون ایران است.

کاراواهای باغهای زیتون دراین فصل نشان از آغاز برداشت محصول است.

شهرستان طارم استان زنجان ، 45 درصد، رودبارگیلان 40 درصد و شیراز بیش از 10 درصد زیتون ایران را تامین می کنند.

روغن زیتون،یکی از پرطرفدارترین روغنهای گیاهی است که حاوی مقادیر زیادی اسید چرب امگا 9 است که نه تنها طعم خوبی دارد، برای سلامت بسیار مفید هستند.

بیش از 60 درصد محصول زیتون ایران در بیش از 50 واحد فرآوری در کشور به روغن زیتون تبدیل می شود.

میهمان ناخوانده ، کنگر خورده و لنگر انداخته ...

حال که باید تنها دغدغه کشاورزان و کارخانه داران ، تولید و فرآوری محصولات زیتون باشد، آنها از یک میهمان تازه وارد سخن می گوید که سد بزرگی جلوی تولیدشان است.

انواع بیماری وسرطان سوغات روغن تفاله

کارشناس بهداشت وزارت بهداشت در مصاحبه با خبرگزاری صداوسیما  با بیان اینکه مصرف روغن پومیس عوارض جبران ناپدیری برای افراد در پی دارد، گفت: روغن تفاله‌ی زیتون به دلیل دارا بودن ناخالصی می‌تواند عوارض متعددی از قبیل بیماری‌های گوارشی، ریوی، انواع مسمومیت‌ها و غیره را در پی داشته باشد.

ناصحی پور افزود: به دلیل خاصیت تجمعی ناخالصی‌ها در بدن، می‌تواند عوارض جبران ناپذیری را در دراز مدت به همراه داشته باشد که از آن جمله می توان به ایجاد و تشدید بیماری های قلبی عروقی و حتی برخی از سرطان ها اشاره کرد.

روغن تفاله‌ی زیتون ارمغان قاچاق

طبق استانداردهای ملی، تولید و مصرف روغن بی‌کیفیت تفاله زیتون تحت هر عنوانی در کشور ممنوع است، اما متاسفانه این محصول به شکل قاچاق و حتی توسط برخی واردکنندگان به شکل قانونی نیز وارد کشور می‌شود.

محصولی بی کیفیت که رد پای وارداتش را درجنوب ایران دراستان بوشهر و بندر گناوه یافتم.

روغنی از تفاله زیتون که قیمت ارزانش پای آن را ناخواسته به سفره بعضی ها باز کرده است.

کافی است گشتی در بازار گناوه بزنید تا حجم بالای واردات روغن پومیس را به چشم ببینید.

سراغ چند فروشنده رفتم.

محمد پیمان یکی از فروشندگان روغن پومیس است؛ او میگوید روغن های پومیس که دست پرورده ترکیه ای ها و اسپانیایی ها است از طریق مرز دبی وارد کشورمان می شود.

سعید خلج دیگر فروشنده این راستا هم می گوید:هیچ بازرسی در بازار وجود ندارد، چرا که اگر بازرسی وجود داشت شاهد وجود چنین کالاهایی در بازار نبودیم.

بنا بر اعلام عباسی رئیس انجمن زیتون ایران علاوه بر واردات سالانه 4 هزار تن روغن زیتون به صورت قانونی ، بیش از 7 هزار تن هم به صورت قاچاق وارد کشور می شود که 70 درصد آن را روغن پومیس تشکیل می دهد.

حدود هزارو 200کیلومتر راه رفته را درجستجوی بازار مصرف پومیس  به مقصد بازار تهران بازمی گردم،میدان محمدیه بازار عمده فروشان روغن زیتون که حالا به بازار فروش روغن پومیس تبدیل شده است.

حکایت این بازار ،قصه عجیبی دارد،پومیس همان محصولی است که مواد اولیه آن خوراک دام هایمان است اما حالا خودمان پای روغن آن را به سفره هایمان بازکردیم.

سازمان ملی استاندارد ایران اعلام کرد: روغن غیر استاندارد پومیس (تفاله میوه زیتون) غیر استاندارد و سرطان‌زاست و کاربرد مصرف خوراکی ندارد و تنها برای مصارف صنعتی همچون تولید کرم، پماد،قرص و ... قابل مصرف است.

در گشت دو ساعته من در این بازار بیش از ده کامیون را دیدم که روغن های پومیس را از مرز وارد بازار تهران کرده و تحویل عمده فروش ها می دهند.

دوربین مخفی سراغ فروشندگان رفتم،همه از مضر بودن این روغن ها اطلاع داشتند اما سود مالی را به سلامت مردم ترجیح می دادند.

آنها رسما اعلام می کنند که کل بازار ایران را با روغن های پومیس تامین می کنند.

بنا بر اعلام ، سازمان ملی استاندارد ایران،روغن تفاله زیتون به علت آلوده بودن به بنزوآلفاپیرن، مونوکلوروپروپان دی ال ها و هیدروکربن های حلقوی، سرطانزا بوده و روی اعصاب و سایر ارگان های بدن تاثیر نامطلوب دارد از این رو علیرغم اینکه در استانداردهای بین المللی مانند کدکس استفاده از درصدهای مختلف روغن تفاله زیتون تصفیه شده همراه با روغن زیتون بکر یا فرابکر مجاز است اما در  استاندارد ملی ایران استفاده خوراکی آن ممنوع اعلام شده است.

طبق گزارش واصله از نتایج آزمایشات روغن پومیس، نداشتن کیفیت به علت نامناسب بودن شرایط حمل و نقل یا انبارداری محیطی، اختلاط با سایر روغن های گیاهی، اختلاط با روغن تفاله زیتون از جمله دلایل عدم انطباق روغن های زیتون وارداتی با استاندارد ملی اعلام شده است.

در پی این گزارش سراغ مسئولان وزارت صمت، وزارت بهداشت و وزارت جهاد کشاورزی هم رفتم، جواب همه این بود که: این کالا قاچاق است.

انگار کسی توان ایستادگی در برابر کالای قاچاق را ندارد، و بدتر از همه این که هیچ قانونی نتوانسته جلوی این معضل بزرگ را بگیرد.

حال چرخه تولید و فرآوری محصولات زیتون در ایران تکمیل است اما کاهش 30 درصدی تولید روغن زیتون در دو سال گذشته نشان می دهد زور روغن پومیس به تولید داخلی چربیده و این روند حکایت از پایان تلخ این صنعت خواهد داشت.

نویسنده:رضا علیزاده