نیاز به رویکرد میان رشته‌ای برای حل مسائل بیماری‌های غیرواگیر

به گزارش خبرنگار حوزه بهداشت و سلامت گروه علمی فرهنگی هنری خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی وزارت بهداشت؛ آقای دکتر باقر لاریجانی رییس پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران با این مقدمه که پژوهشگاه در طول حضور ۲۵ ساله خود در عرصه پژوهش توفیقات ارزشمندی را برای کشور به ارمغان آورده است، افزود: نگاه همگرایانه به دانش سلامت و گردآوری صاحبنظران حوزه‌های میان رشته‌ای در کنار یکدیگر و با هدف حل مسائل واقعی نظام سلامت از مولکول تا جامعه یکی از ویژگی‌های متمایز این قطب تحقیقاتی است.

آقای دکتر لاریجانی با بیان این که نگاه پژوهشگاه در سال‌های گذشته دیدگاهی میان رشته‌ای در توسعه علم بوده است، افزود: ما برای حل مشکلات نظام سلامت و تدوین مدل‌های پاسخگویی به نیاز‌های جامعه نیاز به شاخص‌هایی داریم که جز با بهره گیری از یک رویکرد چند تخصصی حاصل نخواهد شد.

وی افزود: با بهره گیری از رویکرد میان رشته‌ای در مقابل انجام پژوهش تنها در یک رشته یا حوزه، امکان حل مشکلات واقعی سلامت فراهم است و در همین راستا هنگامی که تیم‌های مختلف میان رشته‌ای به صورت تعاملی با هم همکاری می‌کنند، درصد موفقیت افزایش می‌یابد.

رییس پژوهشگاه ادامه داد: حوزه غدد درون ریز با مشخصه‌هایی همچون ارتباطات بیولوژیکی از طریق هورمون ها، واسطه‌ها و گیرنده‌های مختلف، مسیر‌های سیگنالینگ داخل سلولی و ... ظرفیت میان رشته‌ای زیادی دارد.

آقای دکتر لاریجانی با ذکر مثالی از دیابت افزود: توسعه گزینه‌های درمانی برای بسیاری از بیماری‌های غدد درون ریز هنوز محقق نشده است؛ به عنوان مثال، از زمان کشف انسولین در سال ۱۹۲۳، پیشرفت قابل توجه دیگری در مراقبت از دیابت حاصل نشده است و در همین رابطه آینده غدد درون ریز به تحقیقات میان رشته‌ای متکی است و سیاست گذاری‌ها در این زمینه باید به صورت میان رشته‌ای و ملی و جهانی برای کاهش شیوع چاقی، دیابت و بسیاری موارد دیگر باشد.

نایب رییس کمیته ملی پیشگیری و کنترل بیماری‌های غیرواگیر همچنین تصریح کرد: برای کنترل دیابت، چاقی و سایر بیماری‌های غیرواگیر نیاز به جمع آوری داده‌های سلامت است که این نمونه‌ای از نیاز به رویکرد میان رشته‌ای در علم غدد درون ریز است.

وی ادامه داد: در همین خصوص این پژوهشگاه مجری پیمایش‌های ملی و فروملی بسیاری در زمینه‌های مرتبط با بیماری‌های غیرواگیر بوده است که داده‌های حاصل از آن برای مصارف سیاست گذاری در اختیار وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی قرار گرفته است.

رییس پژوهشگاه افزود: محاسبه بار ملی دیابت و چاقی را می‌توان یک رویکرد بین رشته‌ای ملی برای مقابله با ریشه‌های این مشکل و نه فقط علائم آن دانست.

آقای دکتر لاریجانی با بیان اینکه جمعیت کشور رو به سالمندی می‌رود، افزود: این مهم زمینه را برای تشدید و گذار بیماری‌های واگیر به سمت بیماری‌های قلب و عروق، دیابت، چاقی و سایر بیماری‌های غیرواگیر آماده می‌کند و منشاء این مشکلات باید شناسایی و از طریق رویکرد میان رشته‌ای مدیریت شود.

وی در همین رابطه تصریح کرد: سند ملی پیشــگیری و کنترل بیماری‌های غیرواگیر و عوامل خطر منتسب به آن با موافقت اصولی شورای عالی سلامت کشور به شیوه‌ای میان رشته‌ای و با هدف کاهش شیوع، بروز و مرگ و میر ناشی از بیماری‌های غیرواگیر تدوین شده است.

آقای دکتر لاریجانی با بیان اینکه در بحث مراقبت از بیماری‌های غدد درون ریز رویکرد‌های میان رشته‌ای با بهره گیری از علومی همچون همه گیری شناسی (اپیدمیولوژی)، شیمی تجزیه، بیوسنسورها، ژنتیک، امیکس، ژنومیکس، متابولومیکس، سلول درمانی، مدل سازی ملکولی و طب تکمیلی موثرند، ابراز امیدواری کرد: تحقیقات در این زمینه و سیاست گذاری سلامت با بهره گیری از چنین رویکردی بتواند مدیریت بسیاری از بیماری‌های غدد درون ریز را محقق سازد.

همچنین در بخش‌های دیگری از این همایش مجازی آقایان دکتر حسین قریب استاد مایوکلینیک آمریکا، دکتر عزیز قهاری استاد دانشگاه بریتیش کلمبیا کانادا، دکتر ارشد علی قیومی استاد دانشگاه اموری آمریکا، دکتر فرشاد فرزادفر استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران، دکتر ایرج نبی پور استاد دانشگاه علوم پزشکی بوشهر و دکتر محمدرضا گنجعلی استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران سخنرانی‌های علمی در مورد ابعاد مختلف همگرایی در علوم غدد ایراد کردند.

نخستین همایش همگرایی در علوم غدد و متابولیسم به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد فعالیت پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم با حضور و سخنرانی استادان برجسته داخلی و بین المللی دیروز برگزار شد.