بازارهای همسایه؛ فرصت تجارت بزرگ

‌به گزارش سرویس پژوهش خبرگزاری صدا وسیما: می‌دانیم که ۱۵ کشور با مرز‌های خاکی و آبی، در اطراف ایران وجود دارد. ۶۰۰ میلیون نفر در کشور‌های همسایه ما زندگی می‌کنند که مجموعا ۱۲۰۰ میلیارد دلار، در سال واردات دارند. این یعنی یک بازار هدف ارزشمند، که می‌تواند به راحتی در دسترس کالا‌ها و خدمات ایران باشد. اما متاسفانه تنها ۲ درصد از این بازار، به ایران رسیده است.

این نمودار حجم واردات کالایی ۱۵ کشور همسایه و میزان صادرات ایران به این بازار طی ۱۱ سال را نشان می‌دهد (ارقام به میلیون دلار است)

در سال ۱۳۹۸، همسایگان ما واردات هزار میلیارد دلاری داشتند که صادرات ایران به این کشورها، ۲۲ میلیارد و ۸۵۵ میلیون دلار بوده که متاسفانه ۳/ ۲ درصد کل آن است.
کشور‌های همسایه، با توجه به اشتراکات فرهنگی، مذهبی، تمدنی و زبانی، نه تنها می‌توانند هدف صادراتی ایران قرار گیرند بلکه در دوران تحریم، می‌توانند مسیری برای صادرات فرامنطقه‌ای باشند.

جدول زیر، صادرات ایران به ۱۵ کشور همسایه طی ۱۱ سال گذشته را نشان می‌دهد. آمار سال ۹۸ نسبت به ۹۷، نشان می‌دهد که صادرات ایران به جز کشور‌های روسیه، عراق و آذربایجان، در سایر موارد دچار کاهش شده است.


حفظ بازار‌های صادراتی با شناسایی مشکلات موجود بر سر راه آن، تمرکز بر بازار همه کشور‌های همسایه و خروج از تهدید تمرکز بر تعداد اندکی از کشورها، تنوع بخشی به جای صادرات سنتی و شناسایی نیاز‌های منطقه، می‌تواند از مهم‌ترین راهکار‌های گسترش ارتباط با بازار وسیع همسایگان باشد که همه این‌ها با یک دیپلماسی اقتصادی هوشمند ممکن است.

دیپلماسی اقتصادی
دیپلماسی اقتصادی یک ابزار نوین و کارآمد در دست دولت است که می‌تواند دسترسی به بازار‌های همسایه را تسهیل کند. این حوزه به تدریج در حال جایگزین شدن قدرت سیاسی و نظامی میان کشورهاست و با ایجاد درهم تنیدگی اقتصادی منافع کشور‌ها را به هم گره می‌زند. دیپلماسی اقتصادی را در سطح داخلی و فردی، رئیس جمهور و نمایندگان مجلس و در سطح پایین‌تر سفرا و نمایندگان دیپلماتیک تعیین می‌کنند.
انتخابات ریاست جمهوری فرصتی است که با تبیین اهمیت دیپلماسی اقتصادی، در‌های تعامل گسترده اقتصادی با همه همسایگان گشوده شود.

نمودار سطوح دیپلماسی اقتصادی ایران

 

 

پژوهشگر: تینا صالحی