حال کاروانسرای ینگی امام خوب نیست

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ۱۰۰ متری از جاده فاصله دارد، بین ساوجبلاغ و هشتگرد است، درست است از رونق افتاده اما از فروغ نه! آنقدر که در 21 مهر یعنی حدود پنج ماه پیش ارزیابان یونسکو به دیدنش رفته بودند.

این بنا در تاریخ 1377/09/17 با شماره ۲۱۷۵ در فهرست آثار ملی ثبت شده است و قرار است ردای جهانی بپوشد و‌ جزو کاروانسراهایی باشد که پرونده‌شان برای ثبت جهانی ارسال می‌شود. چند ماه از مرمت بخشی از آن بیشتر نمی‌گذرد اما کودکان به راحتی بالای پشت‌ بام آن جولان می‌دهند و از نرده و ناودانش آویزان می‌شوند. مثلا در قفل است اما تا دلتان بخواهد راه برای ورود وجود دارد.

اینجا کاروانسرای ینگه امام است که در نزدیکی آن یک امامزاده و‌ تپه تاریخی هم وجود دارد.

روزگاری سفرنامه نویسان در وصفش نوشته اند: کاروانسرای ینگی امام شش اتاق بزرگ و کوچک پاکیزه سفید کاری شده دارد که همه را فرش کرده و مبل گذاشته‌اند و منزلگاه مسافران محترم است. همچنین لرد کرزن نایب‌السلطنه هندوستان در سفر خود به ایران و یوشیدا ماساهارو نخستین فرستاده دولت ژاپن به ایران در عصر قاجار هم در وصفش این بنای تاریخی مطالبی نوشته اند.

سعید فتوحی یکی از فعالان گردشگری که به تازگی سری به این بنای صفوی زده نوشته است: «در کاروانسرا باز نبود و‌ مرمت‌ها متوقف شده بود. برخی نرده‌ها کنده و ربوده شده و راه‌های کوچکی برای ورود کودکان به داخل وجود داشت. افراد محلی می گویند، شبها این کاروانسرا پاتوق معتادان است و هیچ نگهبان یا نیروی انتظامی از کاروانسرا حفاظت نمی‌کند.

به نظرم با این شرایط نباید این بنا اوضاع و احوال مناسبی داشته باشد و بعید نیست که تخریب‌هایی هم صورت گرفته باشد.» این فعال گردشگری پیش‌تر هم از کسانی که مشغول مرمت بودند شنیده بود که به علت مهاجرنشین بودن این منطقه زمانی به بهانه بردن بلال و‌گوجه و خیار که در زمین پشتی کاروانسرا کاشته شده بود عده‌ای از لای درزها به درون کاروانسرا رفت و آمد می‌کردند.

البته گاهی هم تکه‌ای از نرده‌ها را معتادان بریده و‌ می‌فروشند و خرج مواد خود می‌کنند، تا زمانی که اینجا کاربری و نگهبانی نداشته نباشد همین آش و همین کاسه است. حتی مرمت دیواره‌ها و سقف‌ها بی‌فایده است چرا که دوباره به علت حضور معتادان و برافروختن آتش جداره‌ها و سقف‌ها سیاه می‌شود. کارشناسان میراث فرهنگی برآورد کرده اند که هنوز ۱۰ میلیارد تومان دیگر برای مرمت این کاروانسرای صفوی نیاز است.

یکبار در دهه ۸۰ سبک‌سازی سقف‌ها انجام شده و بار دیگر از سال ۹۶ ایزولاسیون سقف‌ها و آجر فرش آن، مرمت گنبد شمال شرقی و‌ مرمت چهار گنبد و‌حجره‌های نمای شمالی سری به سری تا سال ۹۹ ادامه داشته است. امسال هم تا این لحظه بودجه‌ای برای این اثر فاخر در نظر گرفته نشده است.