انتقادات به عملکرد نظارتی ایمیدرو در واگذاری معادن

 

خانم سمیه خلوصی  مدیر برنامه ریزی و نظارت راهبردی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران در این باره  می گوید: پس از ابلاغ سیاست‌های کلی اصل ۴۴ و لزوم افزایش سهم بخش خصوصی در اقتصاد ملی، ایمیدرو به همراه شرکت تهیه و تولید، مدل‌های مختلفی برای جذب سرمایه گذاری از بخش خصوصی به بخش معدن و صنایع معدنی طراحی کرد که خوشبختانه اثربخشی این جذب سرمایه گذاری را در واحد‌های مختلفی شاهد هستیم.

 

اما گاهی در بهره برداری و واگذاری معادن در این سازمان از روش های غیر اصولی استفاده شده است.

 

آقای سالار باوند کارشناس حوزه معدن در این باره توضیح می دهد: گروهی که مدیریت یک مجموعه را بر عهده می‌گیرند، فقط با دولت پیمان می‌بندند و هیچ سرمایه گذاری در آن معدن انجام نمی‌دهند و به ازای این قرارداد درصد حقوق یا حق السهم از دولت می‌گیرند؛ در واقع، کسی که از طریق قرارداد پیمان مدیریت در یک مجموعه معدنی فعالیت می‌کند سرمایه ندارد و تجهیزات و ماشین آلات همه از دولت است و آن شخص یا گروه فقط به جای دولت تصمیم می‌گیرد، کار می‌کند و امضا می‌کند.

 

در واگذاری مجموعه‌های معدنی به این روش مدیریتی برای آن انتخاب می شود که به گفته کارشناسان, از تخصص کافی برخوردار نبوده و با زیان ده کردن  مجموعه‌های معدنی آنها را به سمت واگذاری  توجیه پذیر سوق می دهد.

 

آقای باوند در این باره می گوید:پیربکران به عنوان یک نمونه از معادنی که از طریق پیمان مدیریت به راهبر واگذار شده که در سال ۹۴ معدن آهک پیربکران سالیانه یک و نیم میلیون تن تولید داشته و برنامه تولید ۲ و نیم میلیون تن در سال برای این معدن نیز هدف گذاری شده بود، اما به دلیل مشکلاتی که برای این معدن از سوی برخی افراد ایجاد شد، به بهانه ناتوانی مدیریت معدن، در مهر ماه ۹۹ این معدن به بخش خصوصی واگذار می‌شود و معدنی که میزان تولید آن در سال ۱۳۹۴، ماهانه حدود ۱۵۹ هزار تن بوده به ۶۵ هزار تن در هر ماه سال ۱۴۰۰ می‌رسد.

 

آقای وجیه الله جعفری رئیس هیئت عامل ایمیدرو در این باره می گوید: راهبرانی که معادن به آنها واگذار شده تعهداتی دارند، بعضی از ‌آنها به تعهداتشان عمل نکرده و هم اکنون اخطار گرفته اند و اگر پس از دریافت دو اخظار به تعهداتشان عمل نکنند قرارداد شان فسخ می شود فرد, شرکت و اشخاص حقوقی جدید جایگزین خواهد شد.

 

به گفته باوند کارشناس معدن, معادن زیر زمینی زمانی توجیه اقتصادی پیدا می کنند که همراه با استخراج, پیشروی هم داشته باشند و وقتی پیشروی نباشد و فقط استخراج انجام شود بعد از 15 تا 20 سال در این مجموعه ها باید به اندازه 10 سال دولت هزینه کند تا دوباره به چرخه تولید بازگردد.

 

بر این اساس تا کنون معادن موجود در مجتمع فروکروم سبزوار، نفلین سینیت کلیبر، فسفات آسفوردی بافق،کک سازی و پالایش قطران زرند، سنگ آهک پیربکران اصفهان، پتاس خور و بیانک اصفهان،مجتمع سرب و روی نخلک اصفهان، مجتمع طلای هیردخراسان جنوبی، مجتمع سرب و روی و باریت  مهدی آباد یزد به روش پیمان مدیریت واگذار شده است.