تشریح اهداف و مزایای گواهی سپرده نفت و میعانات گازی

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، علی نقوی امروز (یکشنبه) در میز اقتصادی شبکه خبر، در خصوص ضرورت و اهداف گواهی سپرده نفت خام و میعانات گازی، گفت: نفت خام پیشران اقتصاد کشوراست و کالای صادراتی کشور محسوب می‌شود، از این جهت باید این امکان را فراهم می‌کردیم که اشخاص حقیقی و حقوقی در داخل کشور بتوانند این کالا را مبادله کنند که این موضوع در چارچوب گواهی سپرده فراهم می‌شود.
نقوی در خصوص تاثیر این اقدام بر بازار سرمایه و انرژی افزود: نزدیک ۳۰ درصد ارزش بازار سرمایه متعلق به شرکت‌های پالایشی و پتروشیمی است. قیمت نفت خام بر روی فرآیند‌ها خیلی اثر گذار است با توجه به شفافیتی و کشف قیمت نفت در بورس، قطعا ابزار بسیار مناسبی را در اختیار تحلیلگران برای تحلیل این صنایع قرار می‌دهد.
مدیرعامل بورس انرژی با تشریح ساز و کار اجرایی، سود و دوره معاملاتی این دو گواهی، گفت: یک ابزاری در بورس ارائه شده که بر مبنای تغییرات قیمت‌های جهانی نفت خام و تغییرات قیمت ارز در کشور، افراد می‌توانند بر روی گواهی سپرده نفت خام و میعانات گازی سرمایه گذاری کنند.
وی ادامه داد: این دو گواهی به علت معاملات ثانویه در بازار نقد شونده هستند و حضور تعدادی از شرکت‌ها و مقاطع مالی دارای مجوز بازار سرمایه، به عنوان بازار گردان و با انجام عملیات بازارگردانی، به نقد شوندگی این بازار کمک خواهند کرد.
نقوی افزود: تا به حال اگر کسی می‌خواست نفت بخرد و صادر کند باید به شرکت ملی نفت ایران مراجعه می‌کرد و شرایط خاصی داشت، اما اکنون این امکان به صورت شفاف در بورس وجود دارد.
مدیر عامل بورس انرژی با اشاره به انتخاب دوره ۳۶ ماه گواهی سپرده نفت، گفت: دوره معاملاتی ۳۶ ماه کاملا آگاهانه انتخاب شده اگر کسی این دوره ۳۶ ماه را انتخاب کند، دچار ضرر و زیان نمی‌شود. بر اساس اندازه نوسانات تغییرات نفت در دوره‌های قبلی، این دوره انتخاب و یک فضای جدیدی در اختیار بازیگران جدید قرار داده شده است تا بتوانند نسبت به خرید و معامله نفت خام اقدام کنند، بخش دیگری هم سرمایه گذاران بازار هستند، که بتوانند بر روی استراتژیک‌ترین کالای کشور معاملات داشته باشند.
نقوی تصریح کرد: این امکان قبلا در کشور وجود نداشت که سرمایه گذار بتواند روی نفت خام مبادله انجام دهند. خرید نفت هم فقط در چارچوب قرارداد‌هایی که با شرکت ملی نفت ایران وجود داشت و در حجم‌های بسیار انجام می‌شد.
وی گفت: برای معاملات یک ساله گواهی سپرده نفت و میعانات گازی ۳۶ میلیون بشکه ظرفیت انباری برای نفت خام ومیعانات گازی که حدودا چهار درصد نفت کشور خواهد بود تخصیص پیدا کرده است. سفارش گذاری این گواهی‌ها به صورت ارزی است، در مرحله اول سفارش گذاری دلار است و در مراحل بعدی این امکان وجود دارد تا با دیگر ارز‌ها معتبر معامله شود.
وی با بیان این که خریداران می‌توانند از طریق شرکت‌های کارگزاری عضو بورس انرژی درخواست خرید یا فروش را داشته باشند، افزود: امکان معاملات برخط برای این گواهی‌ها فراهم شده که به زودی شروع می‌شود. زیر ساخت آماده شده و از ابتدای سال آینده اشخاص حقوقی به صورت برخط می‌توانند خرید گواهی‌ها را انجام دهند، این اشخاص در مرحله اول صرفا از طریق شرکت‌های سبد گردان که نهاد‌های دارای مجوز عضو سرمایه هستند معاملاتشان را شروع می‌کنند و بعد از طریق صندوق‌های کالایی که مجوز گرفته می‌شود مراحل خرید انجام می‌شود.
نقوی با بیان اینکه معاملات سه روز در هفته دوشنبه، سه شنبه و چهارشنبه بوده و امکان افزایش این روز‌ها هم وجود دارد، گفت: تسعیر خرید این گواهی بر مبنای نرخ ارز-‌ای تی اس- که نرخ حواله سایت صنایع است، انجام می‌شود. تسویه این اوراق هم روزانه و به صورت ریالی است و در این چارچوب همه اشخاصی که دارای کد بورسی هستند می‌توانند از طریق بورس انرژی نسبت به مبادله این کالا اقدام کنند.
وی ادامه داد: افراد با توجه به اینکه این معاملات یک معاملات ثانویه هم دارد می‌توانند در روز‌های بعد تصمیم به خرید بیشتر یا فروش گواهی‌ها داشته باشد. سقفی برای خرید این گواهی ایجاد نشده و حداقل خرید هزار عدد گواهی معادل هزار بشکه نفت خام است.
مدیر عامل بورس انرژی درباره نحوه تخصیص منابع برای بازارگردانی و ایجاد صندوق‌های بازار گردانی در گواهی سپرده نفت و میعانات گازی گفت: تعهد، تضمین، تحویل و شرایط حضور در بازار مشتقه و یکی نکات بسیار مهم در مصوبه شرکت ملی نفت بود، در مصوبه شورای عالی اقتصاد کشور هم تخصیص بخشی از منابع حاصل از فروش و بخشی از گواهی‌ها به صندوق‌های بازار گردانی مطرح است که در این چارچوب تنها بازار گردانی تأسیس خواهند شد.
نقوی افزود: تاکنون دو شرکت با شرکت ملی نفت ایران وارد مرحله عقد قرارداد شده اند، چهار نهاد‌های مالی فعال در بازار سرمایه هم مجوز دارند با منابع خودشان نه منابع شرکت نفت اقدام به بازار گردانی این اوراق کنند که فرآیند اخذ مجوز در بورس و سازمان بورس در حال طی شده است که در این چارچوب حضور روزانه و مستمری را در بازار خواهند داشت.