ثبت ملی ساختمان‌های تاریخی اداره نوغانداری تربت حیدریه

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، مرکز خراسان رضوی، رئیس اداره ثبت آثار تاریخی میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی گفت: کلمه نوغان به معنی کرم ابریشم و پیله معرفی شده و شهرستان تربت حیدریه از دیرباز به‌دلیل اقلیم مساعد برای کاشت درخت توت، یکی از مناطق مهم پرورش کرم ابریشم و نوغان داری در ایران بوده است.

محمود طغرایی افزود:ساخت تاسیسات اداره نوغان داری در شهرستان تربت حیدریه از سال ۱۳۱۴ انجام شد و نخستین مدیر این اداره فردی فرانسوی به نام «مسیو فران» بوده است.

طغرایی گفت: در دوران پهلوی اول پس از آن‌که صنعت نوغان‌داری تحت نظارت و انحصار دولت قرار گرفت، مجموعه ابنیه نوغان‌داری در تربت حیدریه به‌عنوان یکی از قطب‌های مهم پرورش کرم ابریشم پایه‌ریزی شد.

او گفت: این مجموعه شامل ساختمان‌هایی است که به صورت منفرد در زمینی با وسعت بیش از دو هکتار ایجاد شده‌اند و کاربری‌های گوناگونی مانند سالن‌های تولید تخم نوغان و پرورش کرم ابریشم، ساختمان‌های اداری و مدیریت، مهمانسرا و اسکان پرسنل داشتند.

طغرایی افزود: از شاخصه‌های معماری این مجموعه که برگرفته از ساختمان‌های شمال ایران است می‌توان به سبک و گونه معماری کوشک مانند، رعایت قرینه‌سازی، استفاده تمام عیار از آجر در تزیینات و سازه بنا، استفاده از قوس‌های نیم دایره و بیضوی و وسعت درخورتوجه، اشاره کرد.

او گفت: در زمین‌های پیرامون این ساختمان‌ها نیز توتستان‌هایی برای بهره‌برداری در فصل پرورش کرم ابریشم ایجاد شده است.

رئیس اداره ثبت آثار تاریخی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان رضوی افزود: این مرکز به‌عنوان تنها نمایندگی اداره توسعه نوغان شرق کشور در حال حاضر نیز، ارائه دهنده خدمات و تامین کننده تخم نوغان در استان‌های شرق کشور (استان‌های خراسان‌های رضوی، شمالی، جنوبی و سیستان و بلوچستان) است.