مردم کشمیر و تنش در مرز هند و پاکستان

همزمان با موج جدید ناآرامی ها در منطقه کشمیر، مرز هند و پاکستان همچنان شاهد تبادل آتش بین نیروهای دو کشور ب است.
هند و پاکستان 70 سال است بر سر منطقه کشمیر مناقشه دارند و از سال 1947 که این دو کشور از استعمار انگلیس رهایی یافتند و به استقلال رسیدند سه بار با یکدیگر جنگیده اند که دو بار به علت اختلاف بر سر مالکیت منطقه کشمیر بوده است.
پس از  این دو جنگ بر سر مالکیت منطقه کشمیر، مذاکرات هند و پاکستان با میانجى‌گرى الکسى کاسیگین در تاشکند برگزار شد و کوشش‌هاى بسیارى در زمینه اجراءِ آتش‌بس بین هند و پاکستان به ‌عمل آمد. در مذاکرات سال 1972 بین ایندیراگاندى نخست وزیر هند و ذوالفقار على بوتر قرار داد سیملا میان دو کشور منعقد گردید. در این قرار داد خط آتش‌بس کشمیر مجدداً مورد تاکید قرار گرفت و در سال 1973 نیز موافقت‌نامه‌اى براى مبادله اسراى جنگى میان دو کشور امضاء شد.
اما موج ناآرامی ها در منطقه کشمیر تحت کنترل هند و حمله تروریستی به یک پایگاه نظامی هند در این منطقه سبب تشدید تنش میان هند و پاکستان شده است. به طوری که  هر دو کشور همواره یکدیگر را به نقض توافق آتش بس سال 2003 متهم می کنند.
دهلی نو و اسلام آباد هر دو مدعی حاکمیت بر منطقه کشمیر هستند. تنشها میان دو کشور پیرامون این منطقه بی ثبات که اکثریت ساکنان آن را مسلمانان تشکیل می دهند، از یک ماه و نیم پیش به شدت افزایش یافته است.
هند و پاکستان یکدیگر را به آغاز کردن خصومت ها در مناطق مرزی متهم کرده و هر یک تاکید کرده اند که در واکنش به تهاجم کشور رقیب، مواضع نیروهای مسلح طرف مقابل را هدف قرار داده اند.
از زمانی که شبه نظامیان مظنون در سپتامبر سال کنونی میلادی 19 تن از سربازان هندی را در اردوگاهی در کشمیر تحت کنترل هند به قتل رساندند، اوضاع در منطقه خط کنترل نیز متشنج شده است. به طوری که تنش های سیاسی و دیپلماتیک بین پاکستان و هند در چند هفته گذشته با متهم کردن دیپلمات های یکدیگر به جاسوسی و اخراج آنان همراه بوده است.
به دنبال ادامه تنش مرزی دهلی نو و اسلام آباد، هریک از مقامات سیاسی هند و پاکستان دیگری را متهم به مداخله و کشتار  نظامیان و غیر نظامیان در مناطق مرزی نموده اند. هند ابتدا نیروهای پاکستان را به حمله علیه نیروهای نظامی خود متهم کرد. مقامات دهلی نو همتایان پاکستانی خود را به حمایت از عاملان انفجارهای بمبئی در سال دو هزار و هشت متهم کرده اند. این حملات 166 قربانی بر جا گذاشت اما دستگاه قضایی پاکستان هنوز عاملان این حملات را محاکمه نکرده است. حمله شورشیان در اواسط سپتامبر به یک پایگاه نظامی هند منجر به کشته شدن نوزده نظامی هندی شد. دهلی نو  همچنین اسلام آباد را به حمایت از تروریسم در منطقه کشمیر متهم می کند.
این در حالی است که وزارت امور خارجه پاکستان در بیانیه ای اعلام کرده است هند امسال تاکنون 222 بار آتش بس را نقض کرده است که 184 مورد آن در منطقه خط کنترل و 38 بار دیگر در مرز با پاکستان بوده است. در این بیانیه همچنین آمده است طی این مدت بر اثر تیراندازی و گلوله باران مناطق مرزی پاکستان، 26 غیر نظامی کشته و 107 نفر دیگر نیز مجروح شده اند. ارتش پاکستان نیز هفته گذشته اعلام کرد اسلام آباد به دلیل قتل عام غیرنظامیان بی گناه به دلیل تیراندازی بدون هدف نیروهای هندی، اعتراض خود را به گروه ناظر سازمان ملل متحد در هند و پاکستان تسلیم کرده است.
با توجه به اینکه دهلی‌نو و اسلام‌آباد هر دو ادعای ارضی در زمینه کشمیر دارند، اما عملاً هر یک کنترل بخش‌ هایی از این منطقه را در اختیار دارند و به تنها چیزی که در این نزاع توجه نمی شود حقوق مردم کشمیر است چرا که در این مدت بیشترین خسارت جانی و مالی بر مردم کشمیر وارده شده است. از سوی دیگر بهترین راه کار برای پایان یافتن مخاصمه هند و پاکستان، اعطا حق تعیین سرنوشت به خود مردم کشمیر است و از جانب دیگر انتظار می رود مجامع بین المللی در حفظ حقوق مردم کشمیر با توجه به خواسته آنها گام بردارند.
شایان ذکر است، در پی تیراندازی های اخیر در منطقه مورد مناقشه کشمیر میان نیروهای مرزی هند و پاکستان که 14 کشته بر جا گذاشت، صدها مدرسه روز چهارشنبه در بخش تحت کنترل هند در این منطقه تعطیل است. پاوان کوتوال  از مسئولان محلی کشمیر اعلام کرد نزدیک به سیصد مدرسه دولتی و غیردولتی در بخشهای جامو، سامبا و کاتوآ واقع در جنوب ایالت جامو و کشمیر در شمال هند روز چهارشنبه به دستور مقامات تعطیل شدند.

-------------------
بررسی و تحلیل/ مسلم ملکی