نگاهی به سیاست خارجی دولت امانوئل مکرون درفرانسه

پژوهش خبری صدا وسیما: اواسط اردیبهشت ما امسال انتخابات ریاست جمهوری در فرانسه برگزار شد و وزارت کشور فرانسه با اعلام «امانوئل مکرون» 39 ساله با کسب 66 درصد آرا به ریاست جمهوری فرانسه رسیده است. در دور دوم انتخابات ریاست جمهوری فرانسه، امانوئل مکرون نامزد مستقل توانست «مارین لوپن» نامزد راستگرا و رهبر جبهه ملی فرانسه  را شکست دهد. این نخستین انتخاباتی بود که دو نامزد نهایی به احزاب عمده فرانسه وابستگی نداشتند و چرخشی آشکار در میان رای دهندگان فرانسوی محسوب می شود و آشکارا خبر از ناکارامدی تفکرات سنتی در فرانسه دادند.بسیاری از کارشناسان سیاسی، با توجه به مسائلی چون بحران مهاجرت، تشدید تروریسم و افزایش تمایلات ملی‌گرایانه در بین شهروندان کشورهای عضو اتحادیه اروپا برای خروج از این اتحادیه، انتخابات ریاست جمهوری امسال فرانسه را مهم‌ترین انتخابات این کشور طی دهه‌های اخیر معرفی کردند.مکرون در حالی وارد کاخ الیزه شد که مردم انگلیس به خروج از اتحادیه اروپا رای مثبت دادند و دونالد ترامپ متفاوت و البته پوپولیست در آمریکا به قدرت رسیده بود. در واقع دولت جدید فرانسه باید در عرصه روابط آتلانتیکی خود شرایطی را تجربه می کرد که حداقل با سه دهه گذشته متفاوت بود.تفکر اروپا گرایی در حالی در فرانسه پیروز شد که اندیشه های گریز از مرکز و استقلال طلبی در اروپا رو به تقویت است.اندیشه هایی که می تواند همراهی و نزدیکی بیشتری با تفکرات دونالد ترامپ در آنسوی اتلانتیک داشته باشد.نگاهی ساده به تحولات اخیر در اروپا نشان می‌دهد به هر حال آتلانتیگ گرایی روزگار خوبی را طی نمی کند و دولتهای اروپایی در صورت اتخاذ سیاست‌های مستقل، با تعارضات و چالش‌هایی با دولت آمریکا مواجه خواهند شد.در حالیکه اکثر کشورهای اتحادیه اروپا تلاش کردند از تقابل با آمریکا اجتناب کنند اما آلمان به عنوان موتور محرک اتحادیه اروپا در برخی حوزه ها مواضعی کاملا مخالف با دولت ترامپ اتخاذ کرد.با توجه به اینکه آلمان و فرانسه در نیم قرن اخیر به ستون‌های اصلی این اتحادیه منطقه ای تبدیل شدند نوع مواجهه دولت پاریس با راهبردهای جدید دولت آمریکا از اهمیت به سزایی برخوردار است و باید دید دولت پاریس تا چه اندازه با سیاست‌های دونالد ترامپ همراهی خواهد کرد؟

سیاست خارجی دولت امانوئل مکرون

برای شناخت سیاست خارجی دولت جدید فرانسه معیارهای متفاوتی وجود دارد که یکی از آنها بررسی اندیشه‌های رئیس جمهور جدید این کشور است.مکرون در دولت اولاند وزیر اقتصاد بود و در این دوره تلاش کرد به دنبال گونه‌ای از «سیاست لیبرال» با تکیه بر گشایش اقتصادی، تجاری و شغلی برود. بر اساس قانون جنجالی «اصلاح اقتصادی مکرون» اولویت وی در عرصه خارجی تحکیم پیوندهای موجود با کشورهای دارای اقتصاد لیبرال معرفی شده است.این نگاه در واقع بیش از آنکه با سیاست‌های واشنگتن همسو باشد بیشتر منطبق با سیاستهای اعمالی برلین در عرصه تجارت بین‌الملل است. بنابراین دور از انتظار نیست که فرانسه به دولت آلمان نزدیک تر شده و پیوندهای اروپایی خود را تحکیم بخشد.از نظر ماکرون قرن پیش رو مملو از «فرصت‌ها و تهدیدهای تازه» است که آنرا بی ثبات می کند و تروریسم، جنگ‌های داخلی، افزایش مهاجران و مرزهایی که استحکام قبلی را ندارند از عواملی هستند که به طور مستقیم بر فرانسه، اتحادیه اروپا و محیط پیرامونی این قاره تاثیرگزار خواهد بود. تنش‌ها و تعصبات ملی گرایانه و هویت‌طلبانه و حتی مذهبی هم در حال افزایش هستند که نمونه آن در انتخابات اخیر آلمان و اتریش مشاهده شد و مکرون آنها را چالش براگیز می داند. نگاه لیبرال مکرون به معنی کامل از روند «جهانی سازی» حمایت می کند و معتقد است کشورش باید بتواند بجای اینکه دور خود حصاری بکشد از این فرصت‌ها در جهت نزدیک شدن هر چه بیشتر به جامعه جهانی بهره برد.

الف) سیاست خارجی فرانسه در قبال اتحادیه اروپا

برخلاف چپ‌گراها و راست‌گراها در فرانسه که به دنبال کاهش نقش و حتی خروج فرانسه از اتحادیه اروپا هستند رئیس جمهوری جدید به اهداف و ارزشهای اتحادیه اروپا کاملا پایبند و وفادار است و اتحادیه را یک « چتر حمایتی» برای کشورش می داند. «حاکمیت قدرتمند»، «استفاده از یورو»، «وجود یک واحد پولی با پشتوانه قوی در برابر ارزهای دیگر»، «آزادی رفت‌وآمد و گردش کالا میان کشورهای اروپایی»، از جمله دلایلی است که مکرون برای ماندن فرانسه در اتحادیه اروپا بیان می کند. مکرون در راستای همگرایی مالی بیشتر وعده ایجاد« وزارت دارایی اروپا » و تخصیص بودجه از جانب اتحادیه اروپا برای سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها واتخاذ مکانیسم‌هایی برای کمک به اعضای ضعیف‌تر منطقه یورو را مطرح کرده است. [1]

او در عین حال خواستار ایجاد «شورای امنیت اروپا» و افزایش کنترل مرزهای خارجی اتحادیه اروپا برای افزایش امنیت کشورهای عضو است.تجدید بیعت فرانسه با اتحادیه اروپا به معنی تجدید پیمان این کشور با آلمان هم هست. امانوئل مکرون طبعا با ماندن کشورش در اتحادیه اروپا تمایل دارد عملا نقش رهبری اتحادیه مانند گذشته در دست فرانسه و آلمان بماند.ظاهرا او از هم اکنون در فکر همکاری‌های دفاعی با آلمان است زیرا در صفحه توئیتر خود می نویسد: «من به دفاعی می اندیشم که بیشتر اروپایی باشد، به همکاری‌هایی میان فرانسه و آلمان.»[2]

این نگرش، آشکارا نشان از تمایل فرانسه به استقلال اروپا از آمریکا در عرصه امنیتی اشاره دارد.رویای «ارتش واحد اروپایی» موضوعی است که پس از روی کار آمدن ترامپ و فاصله گرفتن آمریکا از اروپا دوباره زنده شد.از منظر رهبران اروپایی ارتش مشترک اروپا باید این توانایی را داشته باشد که در مواقع ضروری خودش رأسا وارد عملیات نظامی در سطح بسیار بالا شود زیرا در موقعیت پیچیده سیاسی کنونی اروپا که ناشی از بحران مهاجران، گسترش تروریسم در اروپا، موج فزاینده افراط گرایی و حتی خروج خروج از اتحادیه اروپاست وجود یک سیاست دفاعی منسجم و قوی اروپایی ضروری به نظر می‌رسد.

اروپا گرایانی نظیر ماکرون بر این باورند که سیاست اقتصادی کنونی آمریکا ترکیبی است از ترس و ناامیدی که به تمایلات ملی‌گرایانه غلط آلوده شده است. دولت ترامپ توافقات تجاری گذشته را زیر سئوال برده و معتقد است که آنها به نفع ایالات متحده نیستند و باید توافقات دو یا چند جانبه جدیدی با اروپائیان ایجاد شود. ترامپ در حالی به مخالفت با روند جهانی سازی اصرار می‌ورزد که خود آمریکا این نظام را در دهه های اخیر بوجود آورده است و حالا اروپائیان در پی کسب منافع از نظام فعلی هستند.موضوعی که آمریکائیان به آن به دیده تردید می نگرند.

ب) سیاست خارجی فرانسه نسبت به ناتو

 در تاریخ معاصر فرانسه کم نبودند افرادی که خواهان خروج از پیمان آتلانتیک شمالی«ناتو» بوده‌اند و این مساله را به عنوان یکی از وعده‌های ریاست جمهوری خود و به ویژه برای دنباله روی نکردن از آمریکا مطرح کرده بودند.در جریان انتخابات امسال در فرانسه خانم لوپن در برنامه مبارزه انتخاباتی خود اعلام کرد فرانسه دیگر به ناتو نیازی ندارد.لوپن گفت آرزو دارد که فرانسه از فرماندهی ناتو آزاد گردد تا از شرکت کشورش در جنگ‌های که به نفع فرانسه نیست، جلوگیری بعمل آید. اما می­خواهد در جریان 5 سال مصارف قوای مسلح را تا 3 درصد گسترش دهد و تمام صنعت نظامی فرانسه را فعال بسازد تا استقلال استراتژیک فرانسه کاملاً تضمین گردد.[3]

با این حال امانوئل مکرون ضمن اینکه نیم نگاهی به سیستم امنیتی مستقل اروپا دارد به ادامه حضور کشورش در فرماندهی مشترک ناتو باور دارد و قصد دارد هزینه‌ها دفاعی کشورش در ناتو را تا سال 2025 به میزان 2 درصد از تولید ناخالص داخلی کشور افزایش دهد. مکرون سیاستهای فعلی دونالد ترامپ را در قبال ناتو مثبت ارزیابی نمی کند. دونالد ترامپ، در طول مبارزات انتخابات ریاست جمهوری سال 2016 آمریکا گفته بود که اعضای ناتو باید بیش از پیش در تامین هزینه­های دفاعی مشارکت کنند.از دید ترامپ، بار سنگین تامین بودجه ناتو به تنهایی بر دوش آمریکا قرار گرفته است و دیگر کشورهای عضو این سازمان، بویژه اعضای قدرتمندی همچون آلمان، فرانسه و ایتالیا باید سهم بیشتر در این مسیر برعهده بگیرند.در اجلاس سران ناتو که خرداد گذشته در بروکسل برگزار شد ترامپ مجددا انتقاداتی را بر کشورهای اروپایی وارد کرد و گفت آنها به تعهد خود در قبال تامین بودجه ناتو عمل نمی‌کنند و سهم کمتری می‌پردازند. در جریان همین اجلاس بود که نحوه دست دادن ماکرون با ترامپ سوژه رسانه ها شد. به گزارش شبکه تلویزیونی فرانس 24 رئیس جمهور فرانسه در واکنش به نحوه دست دادن معروفش با همتای آمریکایی اش گفت:«لحظه دست دادن من با ترامپ لحظه ای سرنوشت ساز بود. در واقع باید بگویم که دست دادن من با او معصومانه نبود.آدم باید نشان دهد که امتیازات کوچک، حتی نمادین، نمی دهد و من خواستم این را به رئیس جمهور ترامپ بفهمانم که فرد مطیعی نیستم.»[4]

 ج)سیاست خارجی فرانسه در غرب آسیا و شمال آفریقا

 مکرون در پی احیای نقش تاریخی فرانسه در غرب آسیا و شمال آفریقا است. او در بخش سیاست بین‌الملل در برنامه ریاست‌جمهوری خود می نویسد: «کشور ما باید جایگاه خود در خاورمیانه را بازیابد و به ویژه با راه حل‌های جهانی برای بحران سوریه همراه شود.» به جز این جمله، موضع رئیس جمهوری جدید فرانسه در مورد بحران سوریه چندان شناخته شده نیست. احتمالا اشاره به بازیابی نقش فرانسه در سوریه، در پیوند با انتقادی است که در آمریکا و کشورهای متحدش در مورد کمرنگ شدن نقش غرب در بحران سوریه شنیده می شود. این که روسیه، ترکیه و ایران ابتکار عمل را در سوریه به دست گرفته و غربی‌ها به نوعی کنار گذاشته شده اند، این روزها در رسانه‌های فرانسه نیز بسیار مورد انتقاد قرار می‌گیرد. مکرون برای عملی کردن سیاست خاورمیانه ای خود سفری به منطقه خلیج فارس انجام داد و با توجه به اختلافات عربستان و قطر حفظ ثبات و آرامش را در حوزه خلیج فارس خواستار شد. مکرون در مرکز اندیشه استراتژیک ابوظبی نسبت به وضعیت خطرناکی که منطقه در آن به سر می برد، هشدار داد و از کشورها خواست برای حل فوری مشکلات خاورمیانه وارد عمل شوند.البته حساسیت و توجه به «امنیت اسرائیل» سیاست کلی و کلاسیک غرب در مناقشه اسرائیل و فلسطین است. امانوئل مکرون در این زمینه ظاهرا قصد ندارد تغییری در سیاست کلاسیک فرانسه بدهد: «امنیت اسرائیل برای ما اصل مسلمی است، همان طور که مشروعیت تشکیلات خودگردان فلسطینی نیز برای ما پذیرفته شده است.» او با ذکر این موضع کلی یادآوری می کند که باید در پی یک آشتی پایدار و راستین بود تا دو طرف بتوانند در جوار هم در امنیت به سر ببرند. [5]

سیاست خاورمیانه ای مکرون در خاورمیانه همان سیاست گذشته فرانسه است و همچنان به همکاری با آمریکا در قبال خاورمیانه به عنوان یک شریک اصلی و استراتژیک می‌نگرد. «فلورانس پارلی»، وزیر دفاع فرانسه در سخنانی در مرکز مطالعات راهبردی و بین المللی واشنگتن دیدگاه‌های فرانسه را در این باره اعلام کرده است. وی می‌گوید: امروز وقتی به شرایط خاورمیانه، تروریسم، بحران مهاجرت، تنش در اروپای شرقی و آزمایشات متعدد موشکی و هسته‌ای نگاه می‌کنیم، به نظر می‌رسد جهان در حال گذار به یک وضعیت مبهم و ناشناخته است. در چنین شرایطی فرانسه و آمریکا نیروهای خود را برای مبارزه با تهدیدات مشترک تجمیع کرده‌اند.این نگاه کاملا دوپهلوست زیرا وی با اشاره به رویکرد مستقلانه فرانسه در راهبردهای نظامی و دفاعی که پاسخ به همان نقدهای گذشته در سیاست تابعی و متبوعی بین فرانسه و آمریکا است اشاره می‌کند و می‌گوید: فرانسه به منظور مقابله با چالش‌های روزافزون، دو هدف را مد نظر قرار داده است:

نخست، حفظ استقلال راهبردی فرانسه و دوم کمک به ایجاد اروپای قدرتمند تر و همچنین اتحادهای پایدارتر.

وی ادامه می‌دهد: حفظ استقلال فرانسه نیازمند تقویت مولفه بازدارندگی هسته‌ای و همچنین تقویت بخش اطلاعات، قدرت پیش بینی و نیز برخورداری از نیروی نظامی همه جانبه و متوازن می‌باشد. به طور مشخص نیروهای فرانسه باید از آمادگی لازم برای انجام اقدامات مستقل در زمینه بازدارندگی هسته‌ای، حفظ سرزمین ملی و همچنین فعالیت در حوزه‌های اطلاعاتی و نیز فضای سایبری برخوردار باشند. [6]

 د) سیاست خارجی فرانسه در قبال ایران

 نگاهی به سیاست خاورمیانه‌ای فرانسه نشان می‌دهد دیدگاه‌های پاریس و واشنگتن نسبت به تحولات خاورمیانه همسویی داشته و ما شاهد اصطکاک منافع میان فرانسه و آمریکا در این حوزه نمی باشیم. با این حال موضوع ایران پیچیدگی بیشتری دارد. فرانسه از جمله کشورهایی بوده است که بیشترین سود را از فضای پسابرجام نموده است و ارزش مبادلات تجاری دوکشور بعد از برجام بیش از ۲۳۰ درصد افزایش پیدا کرده است.بر همین اساس قراردادهای متنوعی را با ایران در فضای پسابرجام در حوزه های مختلف هواپیمایی ، خودروسازی، نفت و گاز، راه‌سازی و راه‌آهن با ایران منعقد نموده است. جالب این است که بخش عمده ای از این قراردادها زمانی منعقد شده است که مکرون وزارت اقتصادی این کشور را به عهده داشته است. با این وجود با توجه به نگاه اقتصادی ماکرون به سیاست خارجی، فرصتی برای ایران فراهم شده است که بتواند روابط و همکاری های اقتصادی خود را با فرانسه در حوزه های مختلف گسترش دهد. [7]

در پی استفاده حداکثری پاریس از منافع حاصل از برجام، طبیعی بود که مکرون هم مانند دیگر اروپائیان از حفظ برجام سخن بگوید. وی در سخنرانی مجمع عمومی سازمان ملل متحد گفت:" رد توافق برنامه هسته‌ای ایران اشتباه سنگینی خواهد بود.تعهد ما به سیاست منع گسترش سلاح­های هسته ای باعث شد که به یک توافق جامع با ایران برسیم که ایران از تلاش برای بدست آوردن سلاح هسته ای دست بکشد. فسخ این قرارداد هیچ چیزی در بر نخواهد داشت و علاوه بر ان اشتباهی سنگین خواهد بود."[8]

البته نگاه فرانسوی به برجام بیان‌کننده اختلافات پاریس و دولت آمریکا نیست بلکه فرانسه نقشی واسطه ای برای پیشبرد سیاست ­های آمریکادر قبال برجام را ایفا می ­کند. پایگاه اطلاع رسانی «پلتیکو» مدعی شد مکرون به ترامپ گفته آمریکا نباید با این شدت به توافق هسته ای بتازد و صبر کند تا با ایران گفت وگوهای بیشتری انجام شود.گفتگوهایی که در نهایت به رضایت طرف امریکایی منجر شود. با همین هدف بود که مکرون در مرحله اول تاکید کرد باید درباره وضعیت برنامه هسته‌ای ایران پس از سال 2025 مذاکره شود تا نگرانی‌های ترامپ برطرف شود.حالا فرانسویها از برجام2 صحبت می­کنند و منابع دیپلماتیک غربی می­گویند که بعد از دیدار رئیس جمهوری فرانسه از ابوظبی و ریاض تغییراتی در مواضع فرانسه در قبال ایران مشاهده کرده اند، از جمله رئیس جمهوری فرانسه در عین حال که بر حفظ توافق هسته­ای با ایران تاکید کرد اما گفت که «این توافق را کافی نمی داند!» وی همچنین خواستار بررسی جدی توافقی جدید درباره موشک­های بالستیک ایران شد! مکرون گفت: «باید ضمن حفظ برنامه هسته ای ایران، مذاکراتی را بر سر فعالیت های موشک های بالستیک ایران و بحث استراتژیک بر سر تسلط ایران بر منطقه آغاز کنیم.»[9]

فلورانس پارلی، وزیر دفاع فرانسه در سخنرانی خود در مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی واشنگتن بر لزوم حفظ برجام و دفاع تمام عیار فرانسه از آن تاکید دارد و معتقد است از بین بردن برجام اولین گام به سوی جنگ در آینده خواهد بود، اما درخصوص برنامه دفاع موشکی ایران موضعی غیر شفاف اتخاذ کرده که با راهبردهای آمریکا شباهت فراوانی دارد.

با این حال فرانسه به خوبی می‌داند که هرگونه اصرار بر توقف برنامه دفاع موشکی ایران می تواند آثار مخربی بر توافق اتمی (برجام) برجای گذارد. فرانسه به خوبی می‌داند ایران به شریکی بزرگ و اصلی در مبارزه با تروریسم و داعش در منطقه خاورمیانه تبدیل شده است و اگر ایران حضوری جدی در حمایت از دولت سوریه نداشت اکنون اروپا و فرانسه با کابوس بزرگ داعش و گسترش آن در قلب اروپا و فرانسه مواجه بود.[10]

بطور کلی حمایت فرانسه از برجام به معنای تضاد میان پاریس و واشنگتن و یا اختلاف فرانسه با شیوخ محافظه کار عرب در خلیج فارس نیست بلکه فرانسویان تلاش دارند تا به صورت دیپلماتیک سیاست‌های آمریکا و متحدانش را در قبال ایران حمایت کنند. درآنچه به ایران و برجام مربوط می­شود با اینکه در نگاه اول اختلاف نظر مشاهده می‌شود اما اگر دقیق تر سخنان رئیس جمهور فرانسه را بررسی کنیم در می­یابیم که هدف تضعیف ایران و محور مقاومت در منطقه است.

و) سیاست خارجی فرانسه نسبت به روسیه

امانوئل مکرون طرفدار ادامه تحریم‌ها علیه روسیه است و آن را تا زمانی که مقامات کرملین توافق « مینسک» را رعایت نکنند، «الزامی» دانسته است. با وجود آنکه نزدیک به سه سال از امضای توافق صلح مشهور به « مینسک 2» به منظور پایان دادن به جنگ در اوکراین گذشته است اما این بحران همچنان ادامه دارد.براساس توافق صلح «مینسک 2»روس تباران مورد حمایت کرملین با کی‌یف و مسکو بر سر متوقف کردن جنگ توافق کرده و یک نقشه راه پیچیده برای دستیابی به صلح، مورد توافق قرار گرفت. این توافق تحت نظر روسای جمهور اوکراین و روسیه و با کمک همتایان آلمانی و فرانسوی آنها در تاریخ 11 فوریه 2015 امضا شد. دستاورد توافق «مینسک 2» این بود که نگرانی‌های مربوط به بالا گرفتن یک جنگ گسترده تر برطرف شد اما خشونت‌ها هرگز از بین نرفتند و بی اعتمادی عمیق که راه حل سیاسی اوکراین را به بن‌بست رسانده، پابرجا ماند.برآوردهای جدید حاکی از کشته شدن بیش از 10 هزار نفر در جنگ داخلی اوکراین هستند و مناطق وسیعی از نواحی شرقی تولید کنند فولاد و زغال سنگ در اوکراین همچنان تحت کنترل جمهوری‌های خودخوانده شورشیان در لوهانسک و دونتسک هستند.همچنین تحریم‌های غرب علیه مسکو نیز همچنان باقی مانده است.[11]

به نظر می‌رسد مکرون کمتر از ترامپ در خصوص گفتگو با پوتین محدودیت دارد زیرا رئیس جمهور آمریکا همچنان با حاشیه های پرونده ای دست به گریبان است که بیانگر حمایت روسها از وی در انتخابات سال گذشته است.با وجود ناکامی غرب در تعامل با روسیه خصوصا در پرونده اکراین گفتگو با کرملین یک سیاست محوری از سوی مکرون محسوب می شود.دعوت پوتین به ورسای از سوی مکرون دقیقا پس از اجلاس سران ناتو صورت گرفت. مکرون با این دعوت، از یک سو، توانایی خود را در سیاست بین‌المللی به عنوان رهبر یکی از قدرت‌های کلیدی اروپا گسترش داد، و از سوی دیگر متحمل ریسک‌های سیاسی داخلی شد که با نگرش منفی نخبگان فرانسوی نسبت به رهبر روسیه در ارتباط است. آنچه رهبر روسیه از فرانسه می‌خواهد موضوع ساده‌تری است. رویای روسیه، احیای سبک حاکم روابط دو کشور در دوران ژان شیراک رئیس جمهور سابق فرانسه است، کسی که حاضر به تجارت و کسب و کار با روسیه بود، بی‌سروصدا در مسائل پیچیده ژئوپلتیک با روسیه توافق می‌کرد و با مسکوت گذاشتن اختلافات شدید و زاویه‌های موجود، عملگرایانه حاضر به سازش بود.[12]

مکرون امیدوار است اروپا درنهایت به نوعی با روسیه به توافق برسد تا تحریم‌ها علیه مسکو برداشته شود. او بر خلاف استراتژیست­های آمریکایی اعتقادی به گسترش حوزه فعالیت ناتو در شرق اروپا و تهدید کردن روس ها ندارد و معتقد است گفتگوهای ناتو با روسیه نباید متوقف شود. پاریس درحالی میداندار ارتباط غرب با روسیه شده است که منابع قدرت در آمریکا مانع اجرای سیاست های ترامپ در قبال روسیه شده اند و او را کاملا تحت فشار قرار داده اند. سرویس‌های اطلاعاتی آمریکا همچنان می­گویند نظرشان درباره دخالت روس‌ها در مبارزات انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۶ تغییر نکرده است. طبق این گزارش سرویس‌های اطلاعاتی آمریکا، هدف تلاش‌های روسیه برای تاثیرگذاری در انتخابات آمریکا مخدوش کردن چهره هیلاری کلینتون، تضعیف ظرفیت‌های کلینتون و در نهایت جلوگیری از پیروزی او در انتخابات بوده است. البته این گزارش اسناد و شواهد ملموس یا اطلاعات دقیقی در رابطه با این پرونده ارائه نکرده اند.

نتیجه گیری

در سال‌های اخیر، فرانسه با وجود برخورداری از مزیت هایی چون عضویت دائم در شورای امنیت،برخورداری از توانمندی های نظامی قابل توجه و نفوذ قابل توجه در اتحادیه اروپا به دلایل متعدد از جمله ضعف اقتصادی و برخی اشتباهات استراتژیک در خصوص وارد شدن در ماجراجویی‌های سیاسی و نظامی بدون داشتن برآوردی صحیح از واقعیت های صحنه مانند آنچه در سوریه و لیبی اتفاق افتاد عملاً از ایفای نقشی در خور در معادلات بین‌المللی بازمانده است. در زمینه سیاست خارجی نیز بر آن است که با درس گرفتن از اشتباهات گذشته و نزدیکی با واقعیت‌ها از یکسو و تلاش برای بهبود اوضاع اقتصادی کشور و بازگرداندن شکوفایی به اقتصاد بی رمق آن، بار دیگر فرانسه را به جایگاهی در صحنه بین‌المللی بازگرداند. سیاست خارجی مکرون تلفیقی از دیدگاه های «دوگل» و «میتران»، دو رهبر بزرگ فرانسه در نیمه دوم قرن بیستم، می باشد. به عبارتی، مکرون از یکسو به دنبال استقلال بیشتر در سیاست خارجی به ویژه با در نظر گرفتن مواضع ترامپ در خصوص شرایط اتحاد با اروپا و حفظ امنیت آن و فاصله گرفتن از واشنگتن و مسکو در راستای اصول گلیسم می‌باشد و از سوی دیگر، به شدت هوادار همگرایی اروپایی طبق دیدگاه های میتران می باشد و معتقد است که فرانسه در یک اروپای متحد می­ تواند به بهترین شکل آرمان‌ها و منافع خود را تأمین کند. مکرون معتقد است می­توان با تعهد به همگرایی اروپایی و تعمیق آن نقش آفرینی بیشتری در صحنه بین المللی داشته باشد. در این راستا و با توجه به اینکه امنیت و اقتصاد از جمله اولویت های دولت جدید فرانسه می باشد، انتظار می رود که این کشور در تعاملات بین المللی خود رویه ای در جهت برقراری صلح و ثبات بیشتر و ایجاد فرصت های اقتصادی بیشتر در پیش گیرد. دولت جدید فرانسه ضمن اینکه تلاش می کند نظر اعراب حاشیه جنوبی خلیج فارس را جلب نماید تا از دلارهای نفتی بی بهره نماند بر اهمیت برجام برای تأمین صلح و امنیت در منطقه تاکید می کند و تمایل دارد از فرصت های پدید آمده در فضای پسابرجام، در ایران نیز سود برد. در همین راستاست که پاریس علاقه مندی خود را به گسترش روابط اقتصادی و تجاری و انجام سرمایه گذاری در بخش های مختلف اقتصادی ایران از جمله انرژی، حمل و نقل و خودروسازی نشان داده است. در مورد خاورمیانه و بالاخص بحران سوریه، مکرون تلاش کرده تا منطقی تر به تحولات نگاه کند و پیش شرط کناره گیری بشار اسد از قدرت را برای آغاز فرایند سیاسی حل بحران کنار گذاشته است.او همچنین خود را آماده کرده است تا موتور پیش برنده گفتگو و کاهش تنش میان غرب و روسیه باشد.

پژوهش خبری // پژوهشگر: علی ظریف

 ---------------------------------------------------------------------------

[1] ـ ایزدی،پیروز،سیاست خارجی دولت جدید فرانسه:نزدیکی با واقعیت ها،مرکز تحقیقات استراتژیک،تیر1396

[2] ـ مکرون و سیاست خارجی دولت جدید فرانسه،روزنامه اطلاعات،25/ 2/ 96

[3] ـ https://af.sputniknews.com

[4] ـ تابناک،8/ 3/ 96

[5] ـ  (مکرون و سیاست خارجی دولت جدید فرانسه،همان)

[6] ـ  ایسنا،15/ 8/ 96

[7] ـ محمدنیا،مهدی، پیامدهای پیروزی ماکرون در سیاست خارجی فرانسه، مرکز بین المللی مطالعات صلح در 5/ 3/ 96

[8] ـ  https://af.sputniknews.com

[9] . دیپلماسی ایرانی،21/ 8/ 96

[10] . ایسنا،15/ 8/ 96

[11] . خبرگزاری ایسنا،24/ 11/ 95

[12] . جاه طلبی های جدید مکرون در رویکرد به روسیه،موسسات مطالعات ایران و اوراسیا،21/ 3/ 96