آگاهی انگلیس ازهدف عربستان برای قتل خاشقجی

به گزارش سرويس بين الملل خبرگزاري صداوسيما، نشریه اکسپرس در گزارشی نوشت منابع فاش کردند، انگلیس از نقشه سعودی ها برای ربودن خاشقجی خبر داشته است و این روزنامه نگار سعودی قصد داشته است جزییات مربوط به استفاده عربستان سعودی از تسلیحات شیمیایی در یمن را فاش کند. این خبر در حالی منتشر شده است که منابع اطلاعاتی دیگری نیز اعلام کردند انگلیس سه هفته قبل از این که خاشقجی وارد کنسولگری عربستان سعودی در استانبول شود، از این موضوع اطلاع داشته است.
در این گزارش به قلم مارکو جیانانگلی آمده است: بررسی رئیس اداره اطلاعات عربستان سعودی نشان می دهد "یکی از اعضای محفل سلطنتی" دستور ربودن این روزنامه نگار دردسر ساز و بازگرداندن او به عربستان سعودی را صادر کرده است.
منابع اطلاعاتی اعلام کردند این دستورات به طور مستقیم نشأت گرفته از محمد بن سلمان ولیعهد عربستان سعودی نبودند و مشخص نیست آیا او از این مسائل اطلاع داشته است یا خیر.
این منابع اعلام کردند با آن که آنها دستور دادند خاشقجی باید ربوده و به ریاض بازگردانده شود، آنها "درها را برای" دیگر اقدامات باز گذاشتند، اگر که ثابت می شد این روزنامه نگار دردسر ساز است.
هفته گذشته دادستان کل عربستان سعودی تأیید کرد قتل خاشقجی از پیش برنامه ریزی شده بود. این سخنان با توضیحات رسمی اولیه در این باره که خاشقجی در پی یک زد و خورد کشته شده است، تناقض دارد. او گفت: "مظنونان این حادثه با قصد قبلی اقدام خود را انجام دادند."
او همچنین گفت: "دادستانی کل همچنان به تحقیقات خود در ارتباط با متهمان ادامه می دهد تا به حقایق دست پیدا کند و عدالت به طور کامل اجرا شود."
افراد مظنون از جمله تیم پانزده نفره ای هستند که به ترکیه اعزام شدند و شامل اعضای اداره اطلاعات این کشور می شوند.
این منبع اطلاعاتی در گفتگو با ساندی اکسپرس گفت: "ما در ابتدا مطلع شدیم که اتفاقی در هفته نخست ماه سپتامبر قرار بود رخ دهد یعنی سه هفته قبل از آن که خاشقجی در روز دوم ماه اکتبر وارد کنسولگری عربستان سعودی در استانبول شود، هرچند مدت بیشتری طول کشید تا دیگر جزییات بیشتری آشکار شود."
او همچنین گفت: "این جزییات شامل دستورات اولیه برای دستگیری قاشقجی و آوردن او به عربستان سعودی برای بازجویی می شد. اما به نظر می رسید درها برای آنچه که یک مشکل بزرگ تصور می شد، همچنان باز بود. ما می دانیم که این دستورات از سوی یکی از اعضای محفل سلطنتی صادر شدند اما هیچ گونه اطلاعات مستقیمی وجود ندارد که نشان دهد این موضوع به محمد بن سلمان ربط پیدا می کند."
او همچنین گفت: "ما نمی توانیم بگوییم آیا این موضوع به این معناست که او صادر کننده اصلی این فرمان نبوده است." این منبع تأیید کرد ام آی شش به همتایان خود در عربستان سعودی هشدار داد تا این مأموریت را لغو کنند اما این درخواست نادیده گرفته شد.
او گفت: "در روز یکم ماه اکتبر، ما از تحرکات یک گروه مطلع شدیم که شامل ورود اعضای آژانس اطلاعاتی سعودی به استانبول می شد و کاملا مشخص بود که هدف آنها چیست." این منبع خاطرنشان کرد: "ما از طریق مجراهای خود هشدار دادیم که این ایده خوبی نیست. تحولات بعدی نشان می دهد که هشدارهای ما نادیده گرفته شد."
این منبع در پاسخ به سوالی در ارتباط با این که چرا ام آی شش شرکای اطلاعاتی خود در ام آی فایو(سرویس جاسوسی داخلی انگلیس) را در جریان این موضوع قرار نداد، گفت: "این تصمیم اتخاذ شده بود و ما هر چه می توانستیم انجام دادیم."
با این حال، تحلیل گران یک توضیح احتمالی را در این باره مطرح کرده اند.
تام ویلسون از موسسه مطالعاتی جامعه هنری جکسون اعلام کرد: "تصویر گمراه کننده ای که در ارتباط با موضوع جمال خاشقجی ارائه شد، بیش از آنکه افشاکننده باشد حقایقی را می پوشاند. خاشقجی به عنوان یکی از اعضای محافل داخلی رژیم سعودی به رئیس سابق آژانس اطلاعاتی این کشور نزدیک بود. او یک اسلامگرا و یکی از اعضای اخوان المسلمین بود و همچنین فردی بود که رفتار دوستانه ای با اسامه بن لادن داشت و با جهاد او در افغانستان ابراز همدردی می کرد."
او همچنین گفت: "همه این ارتباطات در این روایت ساده انگارانه پنهان ماند که جمال خاشقجی تنها یک روزنامه نگاری بود که برای آزادی مبارزه می کرد. این امر پذیرفتنی نیست که او تنها به سبب این موضوع کشته شد که یک روزنامه نگار انتقادی از رژیم بود. حقیقت پیچیده تر از این حرفهاست."
شب گذشته یکی از دوستان خاشقجی فاش کرد او قرار بود "شواهدی مستند" دریافت کند که نشان می داد عربستان سعودی در جنگ نیابتی خود در یمن از تسلیحات شیمیایی استفاده کرده است. این کارشناس همچنین گفت: "من یک هفته قبل از مرگش با او دیدار داشتم. او خوشحال نبود و او نگران بود."
او افزود: "زمانی که از او پرسیدم چرا نگران است او به واقع نمی خواست پاسخ دهد اما در نهایت به من گفت که در حال دریافت شواهدی است که نشان می دهد عربستان سعودی از تسلیحات شیمیایی استفاده کرده است. او گفت امیدوار است بتواند این شواهد مستند را دریافت کند." او خاطرنشان کرد: "همه آنچه می توانم به شما بگویم این است که خبر بعدی که شنیدم این بود که او ناپدید شده است."
اخیرا ادعاهایی در ایران در این باره وجود داشته مبنی بر اینکه عربستان سعودی سرگرم تامین موادی بوده است که می توان از آنها برای تولید گاز اعصاب سارین در یمن استفاده کرد، (از این رو) این احتمال بیشتر است که آقای خاشقجی به (بمب) فسفری اشاره داشت.
ماه گذشته ادعا شد عربستان سعودی در حال استفاده از مهمات فسفر سفید تأمین شده از سوی آمریکا علیه سربازان و حتی غیر نظامیان در یمن است.
حامش برتون گوردون کارشناس تسلیحات شیمیایی گفت: "در حقیقت اگر خاشقجی اثبات می کرد عربستان سعودی به عمد در حال استفاده سوء از فسفر است، این موضوع برای این رژیم به شدت شرم آور بود و همین موضوع سبب ایجاد انگیزه هایی در این باره شد که چرا ریاض ممکن است علیه او اقدام کرده باشد."