درمان زوج‌های نابارور با پزشکی شخصی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران؛ دکتر سهیلا انصاری پور در آستانه برگزاری سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران درباره پزشکی شخص محور یا پزشکی شخصی در نازایی و IVF افزود: فارماکوژنومیکس یک روش نوید بخش و نوین در حوزه پزشکی امروزی است و در واقع این شیوه تحول عظیم در جنبه‌های مختلف سلامت شامل پیشگیری، تشخیص و درمان بر اساس یافته‌های مولکولی ژنتیکی هر فرد است.

وی گفت: این رویکرد تحت عنوان پزشکی ژنومی نیز گفته می‌شود و در این روش افراد، سرویس پزشکی متناسب با ژنتیک خود دریافت می‌کنند.

انصاری پور افزود: همچنین یکی از مهم‌ترین زمینه‌های ورود پزشکی شخصی در نازایی در واقع اشتراک و عبور آن از آزمایشگاه IVF به منظور پیشگیری از بسیاری از بیماری‌های ژنتیکی به کمک تکنیک PGD است؛ اگرچه امروزه انجام IVF کمتر بدین منظور بکار می‌رود.

دبیر علمی بخش زنان، نازایی و ناباروری سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران گفت: بر اساس اطلاعات مرکز کنترل بیماری‌ها در آمریکا (CDC) سالیانه ۱۵۰ هزار تولد در آمریکا با نقائص تولد بدنیا می‌آیند که از این بین ۲۰ درصد یا ۳۰ هزارمورد مادرزادی هستند و به‌نوعی توسط IVF و PGD قابل کنترل‌اند.

دکتر انصاری‌پور با اشاره به اینکه با کمک IVF می‌توان موتاسیون ژنتیکی فرد مشکوک را توسط تکنیک‌های پیشرفته میکرواری شناسایی و با انتخاب جنین سالم از انتقال بیماری به نسل بعدی جلوگیری کرد، افزود: در مقابل ژن تراپی درمان فرد مبتلا را امکان پذیر می‌کند.

وی گفت: مثال دیگر پزشکی فرادقیق (precision medicine) معرفی روش PGS یا غربالگری ژنتیکی جنین در موارد شکست مکرر IVF و یا سقط مکرر به منظور افزایش احتمال بارداری و کاهش رخداد سقط مجدد است.

دکتر انصاری‌پور افزود: در این تکنیک با انتخاب جنین سالم از لحاظ تعداد کروموزوم‌ها، احتمال بارداری موفق افزایش می‌یابد. اگرچه هنوز در مورد انجام روتین آن توافق نظر وجود ندارد.

دبیر علمی بخش زنان، نازایی و ناباروری سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران گفت: کاربرد دیگر پزشکی شخصی در نازایی، سعی در شناسایی پلی مورفیسم‌های مختلف ژنی رسپتور گنادوتروپینی در احتمال پاسخ‌های ضعیف و یا شدید تخمدان به تحریک هورمونی است.

دکتر انصاری‌پور افزود: کاربرد دیگر این روش استفاده از رویکرد درمان اختصاصی (individualized medicine) در درمان بیماران است نکته قابل توجه این بوده که بین درمان اختصاصی (individualized medicine) و پزشکی فرادقیق (precision medicine) تفاوت‌ها و شباهت‌هایی وجود دارند و اصولا این دو واژه یکسان نیستند.

وی گفت: در حال حاضر بااستفاده از بیومارکر‌هایی مانند AMH در تعیین دوز مورد نیاز گنادوتروپین برای تحریک تخمدان استفاده می‌شود، مطالعات مختلف برای پیشگویی پاسخ تخمدان به دوز‌های ثابت و individualized گنادوتروپین طراحی شده است.

دبیر علمی بخش زنان، نازایی و ناباروری سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران افزود: مثال دیگر طراحی پزشکی شخص محو، تعیین بازه زمانی گیرندگی اندومتر در سیکل‌های IVF برای افزایش احتمال لانه گزینی بر اساس ژنومیکس اندومتر است، در این تکنیک برای هر بیمار زمان مناسب انتقال جنین معین و جنین در زمان حداکثر بیان ژن‌های receptivity منتقل می‌شود.

دکتر انصاری‌پور گفت: سندرم تخمدان پلی سیستیک یکی از شایع‌ترین اختلالات غددی در خانم‌ها محسوب می‌شود و با عوارض متعدد کوتاه مدت و دراز مدت همراه است، برغم معرفی کرایتریای تشخیصی روتردام، به دلیل بروز آن با تظاهرات مختلف، تلاش در جهت شناسایی بیومارکر مولکولی با حساسیت و ویژگی بالا برای رد و تشخیص صحیح این سندرم لازم است.

وی افزود: از طرفی شناسایی پلی مورفیسم‌های ژنی مختلف در تعیین ارتباط این سندرم با احتمال بروز عوارضی مانند سقط مکرر و دیابت کمک کننده است.

دکتر انصاری‌پور گفت: علاوه بر انتخاب جنین سالم بر اساس تست‌های ژنتیکی، دیگر روش‌های مولکولی مانند تست‌های پروتئومیکس، متابولومیکس محیط کشت جنین در انتخاب جنین سالم کمک می‌کند.

وی افزود: هتروژنی یا ناهمگونی بیماران نشان از بر هم کنش فاکتور‌های مختلف زنتیکی و محیطی در تظاهرات بیماری می‌کند و لذا بیماران را به گروه‌های مختلف جهت انتخاب مناسب‌ترین و بهترین درمان، تقسیم می‌کنند.

دکتر انصاری‌پور گفت: از مصادیق کاربرد individualized medicine در طب نازایی که مبتنی بر استفاده از یک روش تشخیصی و یا درمانی بر اساس ویژگی‌های هر بیمار و نه انتخاب یک روش واحد برای همه بیماران است.

وی افزود: انتخاب دوز دارو‌های تحریک تخمک گذاری، تعداد انتقال جنین مناسب برای هر بیمار، انتخاب روش انتقال جنین و انتقال فریز برای همه یا خیر و یا جنین بلاستوسیست برای همه یا خیر و دیگر روش‌های انتخابی در تست‌های تشخیصی و درمانی است.

دبیر علمی بخش زنان، نازایی و ناباروری سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران گفت: در این همایش (۲۴ تا ۲۶ بهمن ماه ۹۷) سعی بر آن داریم تا با حضور استادان و فرهیختگان خارجی و داخلی مطالب روز این حوزه را به بحث و بررسی بپردازیم.

سومین همایش بین المللی پزشکی شخصی ایران توسط مرکز تحقیقات پزشکی شخصی دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (عج) و با همکاری سایر دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی کشور با محوریت سرطان، بیماری‌های قلب و عروق، نازایی و ناباروری ۲۴ تا ۲۶ بهمن در مرکز همایش‌های بین المللی صدرا برگزار می‌شود.