وظایف و خصوصیات دستگاه قضا از دیدگاه رهبر معظم انقلاب

پژوهش خبری صدا وسیما: حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی چهارشنبه 5 تیر  در دیدار رئیس، مسئولان و جمعی از قضات و کارکنان قوه‌ی قضائیه، «عدالت» را محور اساسی دستگاه قضا خواندند و با ابراز خرسندی از اقدام رئیس قوه در تهیه‌ی برنامه‌ای خوب برای ایجاد تحول در این دستگاه، «اجرای زمان‌بندی‌شده، شجاعانه و متکی بر روشهای مبتکرانه‌ی این برنامه» را کاملاً ضروری برشمردند و با تجلیل از ایستادگی تحسین‌برانگیز چهل‌ساله‌ی مردم در مقابل زورگویان جهانی افزودند: ملت مظلوم و مقتدر ایران، در مقابل فشارها، تهمتها و اهانتهای شریرترین حکومت جهان یعنی آمریکا از اهداف خود کوتاه نمی‌آید و مسیر انقلاب و امام را برای دستیابی به عزت، رفاه و پیشرفت و سرافرازی ادامه خواهد داد.

رهبر انقلاب اسلامی با تبریک هفته‌ی قوه‌ی قضائیه و تجلیل از شخصیت شهید مظلوم آیت‌الله بهشتی به‌عنوان بنیان‌گذار دستگاه قضائی در نظام اسلامی، گفتند: شهید بهشتی، انسانی صاحب فکر و اراده، قوی، منضبط، اهل کار، با نشاط و به معنی واقعی یک نعمت بزرگ بود.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای اهمیت قوه‌ی قضائیه را مبتنی بر وظیفه‌ی اصلی آن یعنی «اقامه‌ی عدل» دانستند و افزودند: قوه‌ی قضائیه در نظام جمهوری اسلامی همچون نهالی جدید روزبه‌روز رشد کرده و در دوره‌های مختلف پیشرفتهایی داشته است که در دوره‌ی جدید نیز باید نسبت به دوره‌های قبل، پیشرفت و آورده‌ی جدیدی داشته باشد.

ایشان با تأکید بر اینکه مهم‌ترین مأموریت قوه‌ی قضائیه در دوره‌ی جدید، «ایجاد تحول در چارچوب اصول اسلام و قرآن و قانون اساسی» است، خاطرنشان کردند: تحول به معنای استفاده از شیوه‌های کارآمدتر و مؤثرتر و بهینه شدن شیوه‌های قبلی و همچنین رفع نقصها، خلأها و اشکالات گذشته است.

رهبر انقلاب اسلامی، ایجاد تحول در قوه‌ی قضائیه را نیازمند «طراحی کلان» و «برنامه‌ی مدون و زمان‌بندی‌شده» دانستند و گفتند: برای ایجاد تحول، برنامه‌ریزی و زمان‌بندی، پنجاه درصدِ کار است و پنجاه درصدِ بقیه مربوط به تحرک و اقدام و عمل است.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای با ابراز امیدواری به تحقق تحول در قوه‌ی قضائیه در دوره‌ی جدید، تأکید کردند: باید اجرای سند آماده‌شده‌ی تحول، بدون تأخیر شروع شود.

پژوهش خبری مهمترین محورهای بیانات رهبر معظم انقلاب در این دیدار را شاخص یابی و ارائه کرده است.

* تجلیل از بنیانگذار دستگاه قضا در نظام اسلامی:

1- شهید بهشتی، انسانی صاحب فکر و اراده، قوی، منضبط، اهل کار و با نشاط

 * عدالت، محور اساسی دستگاه قضا:

1- اقامه‌ عدل، اهمیت و وظیفه اصلی قوه‌ قضائیه:

1-1- وَ اِذا حَکَمتُم بَینَ النّاسِ اَن تَحکُموا بِالعَدل

1-2- یَملَاُ اللهُ‌ بِه الاَرضَ‌ عَدلًا وَ قِسطاً بعدَ ما مُلِئَت ظُلما وَ جَورا

1-3- عدالت، نیاز اصلی حیات طیّبه انسانی

 * تحول و پیشرفت در دستگاه قضا:

1- ضرورت اجرای زمان‌بندی‌شده، شجاعانه و مبتکرانه برنامه تحول در دستگاه قضا:

1-1- تحول در قوه‌ قضائیه، نیازمند طراحی کلان و برنامه‌ مدون و زمان‌بندی ‌شده

1-2- تحول در قوه‌ قضائیه، نیازمند تحرک و اقدام و عمل

2- ایجاد تحول در چارچوب اصول اسلام و قرآن و قانون اساسی

3- تحول به معنای استفاده از شیوه‌های کارآمدتر و مؤثرتر

4- تحول به معنای رفع نقص­ها، خلأها و اشکالات گذشته

 * وظایف مهم قوه‌ قضائیه :

1- احیای حقوق عامه در گستره‌ ای وسیع؛ از اقتصاد و امنیت تا عرصه‌ بین‌الملل

2- گسترش عدل و آزادی‌های مشروع

3- پیشگیری از وقوع جرم:

3-1- لزوم معین کردن بخشی از قوّه‌ قضائیّه برای پیشگیری

3-2- لزوم شناخت جرم، علل جرم و عواملی که جرم را ایجاد می­کند

3-3- لزوم شناخت کارهایی که می­ تواند از وقوع جرم جلوگیری کند

4- نظارت بر حُسن اجرای قانون:

4-1- نظارت بر نقض قانون به شکل خرد

4-2- نظارت بر نقض قانون به شکل کلان

5- مبارزه‌ سخت‌گیرانه با فساد در درون قوه :

5-1- اولویت داشتن مبارزه با فساد در درون قوه:

5-1-1- یٰنِساءَ النَّبِیِّ‌ مَن‌ یَأتِ ‌مِنکُنَّ بِفاحِشَةٍ مُبَیِّنَةٍ یُضٰعَف لَهَا العَذابُ ضِعفَینِ

5-1-2- مخدوش شدن زحمت های قضات شریف و پاک‌دامن و کارکنان امین قوه در صورت وجود حتی یک عنصر ناباب

5-1-3- نابخشودنی بودن گناه فردی که مسئول مبارزه با فساد است و فساد می کند

6- مبارزه‌ با فساد در خارج از قوه

 * خصوصیات قوه‌ قضائیه:

1- خصوصیات کلی:

1-1- شرافت

1-2- صداقت

1-3- عدالت

2- خصوصیات ضروری دستگاه قضا در افکار عمومی:

2-1- دارای حکمت در انتصابات، احکام، گفتار و رفتار

2-2- متکی بر کار علمی و کارشناسی:

2-2-1- علم به مبادی قضا یعنی فقه و قانون

2-3- برخورداری از گوش شنوا در همه‌ مراحل قضایی:

2-3-1- ضرورت خوش رفتاری و صبر با همه‌ مراجعان و در همه‌ مراحل قضایی

2-4- برخورداری از قاطعیت و اقتدار:

2-4-1- ضربه به اقتدار دستگاه قضا با طولانی شدن رسیدگی به پرونده‌ها

2-5- اجرای دقیق احکام صادرشده

2-6- دقت در انتصابات قضایی:

2-6-1- لزوم اساس قراردادن فرمان امیرمؤمنان به مالک اشتر درباره‌ انتخاب برترین مردم برای قضاوت:

2-6-1-1- ثُمَّ اختَر لِلحُکمِ بَینَ النّاسِ اَفضَلَ رَعِیَّتِکَ فی نَفسِک‌

2-7- ضرورت توجه به روش­ های تلطیف کننده در روندِ ظاهراً خشک کارهای دستگاه قضا

2-8- توصیه به مراجعان درخصوص عفو و گذشت و اهمیت دادن به روش ­هایی نظیر احیای حکمیت و استفاده‌ صحیح از شوراهای حل اختلاف

 * فضاسازی علیه قوه قضاییه:

1- تهمت و بدگویی و تعرض به قوه‌ قضائیه به ویژه در فضای بی در و دروازه‌ مجازی

2- مراقبت درخصوص تاثیر منفی فضاسازی و تهمت در عزم و اراده و فعالیت­های دستگاه قضا

3- مراقبت درخصوص تصویرسازی برعکس از قوه‌ قضائیه در افکار عمومی

4- رفتار، گفتار، عملکرد و تبلیغات صحیح، زمینه‌ساز ترسیم تصویر مناسب از قوه‌ قضائیه:

4-1- لزوم پای کار آمدن همه‌ دستگاه‌ها از جمله صداوسیما

 *‌فشار، تهدید، تحریم، مذاکره و مقاومت:

1- ناکارآمدی فشار و تهدید و تحریم به علت چهل سال ایستادگی، عزت، عظمت و اقتدار ملت ایران:

1-1- اذعان کارشناسان درباره ناتوانی در به زانو درآوردن ملت ایران با فشار و تهدید و تحریم

2- پیروزی انقلاب، نقطه‌ بیرون آمدن ملت از لاک ذلت و توسری‌خوری:

2-1- بی­ تاثیر بودن فشارهای زورگویان جهانی در چهار دهه‌ اخیر در پی تلفیق هویت ایرانی با خصوصیات اسلامی

3- نشانه‌ های عزم و اراده‌ تحسین‌برانگیز ملت:

3-1- حضور همیشگی در راهپیمایی‌های ۲۲بهمن و روز جهانی قدس

3-2- شرکت در انتخابات متعدد :

3-2-1- قطعیت حضور با شور و شوق مردم در انتخابات اواخر امسال

4- عقب نشینی نکردن ملت ایران دربرابر اتهامات، اهانت ­ها و دشنام ­های شریرترین حکومت جهان یعنی آمریکا:

4-1- آمریکا منفورترین و خبیث‌ترین دولت جهان و عامل جنگ، تفرقه، چپاول و غارت کشورها و ملت­ها

5- تحریم‌های آمریکا، ظلمی بارز به ملت ایران:

5-1- ایستادگی ملت مظلوم اما در عین‌حال مقتدر ایران و دستیابی به همه‌ مقاصد مورد نظر

6- نشانه های آشکار حمایت پروردگار از ملت ایران (بخش اصلی اقتدار ملت ایران، مرهون اعتقاد عمیق به حمایت­های الهی):

6-1- پیروزی نظام اسلامی بر‌ توطئه‌ جنگ

6-2- پیروزی نظام اسلامی بر‌ توطئه‌ فتنه

6-3- پیروزی نظام اسلامی بر‌ توطئه‌ نفوذ

6-4- پیروزی نظام اسلامی بر‌ توطئه‌ تحریکات تروریستی و دیگر اقدامات خباثت‌آمیز آمریکا

7- فریب بودن پیشنهاد مذاکره آمریکا:

7-1- مطرح کردن پیشنهاد مذاکره به علت ناتوانی در رسیدن به هدفش با فشار

7-2- خلع سلاح ملت و حذف عوامل اقتدار ایران، هدف اصلی پیشنهاد آمریکا برای مذاکره :

7-2-1- وحشت آمریکایی‌ها از عوامل اقتدار ملت ایران و متوسل شدن به ترفند مذاکره

7-3- ادامه یافتن فضاسازی‌های سیاسی، تبلیغات و فشارها در صورت نپذیرفتن حرف آنان در مذاکرات

7-4- گرفتار شدن ملت در صورت پذیرفتن حرف آنان در مذاکرات

8- سوءاستفاده‌ آمریکایی‌ها از ابزار حقوق بشر:

8-1- کشتن حدود ۳۰۰ مسافر بی‌گناه در آسمان

8-2- جنایات مکرر در یمن با کمک به سعودی‌ها

9- دستیابی به عزت، رفاه مادی، پیشتازی در علم و امنیت اجتماعی با ادامه راهی که اسلام، انقلاب و امام ترسیم کرده‌اند