از جنگ تجاری, سیاسی ترامپ تا دیپلماسی گرگهای مبارز چینی

یکی از اقدامات ترامپ پس از راهیابی به کاخ سفید راه انداختن جنگ تجاری با چین و اعمال تعرفه های تجاری بر واردات کالاهای چینی بود که به شدت روابط دوطرف را تحت تاثیر قرار داد وچین هم متعاقبا از مقابله به مثل با این تعرفه ها خبر داد. 
شیوع ویروس کرونا نیز یکی از عواملی بود که سبب شد تا ترامپ با چینی خواندن این ویروس عملا این کشور را مسوول گسترش کرونا معرفی کند و با تخریب وجهه این کشور در جامعه جهانی, انگیزه های انتخاباتی خود را دنبال نماید که این موضوع نیز با خشم چینی ها و درخواست آنها از رئیس جمهور امریکا برای عذرخواهی روبرو شد.
اما به نظر می رسد موضع گیری های اخیر ترامپ در باره هنگ کنگ سطح تنش در روابط با چین را از جنگ تجاری به جنگ سیاسی منتقل کرده و چینی ها آشکارا به امریکا هشدار داده اند که از مداخله در امور داخلی این کشور پرهیز کند.
پیش از این هم امریکا با فروش سلاح به تایوان موجبات خشم مقام های پکن را پدیدآورده بود چرا که چین  تایوان را بخشی از چین واحد می داند. اخیرا مقام های چین تهدید کرده بودند برای بازگرداندن تایوان گزینه نظامی را نیز منتفی نمی‌دانند. 
ترامپ روز جمعه در باره دکترین جدید امریکا در برخورد با چین با برشمردن برخی از اتهامات از جمله متهم کردن چین به شیوع ویروس کرونا, سرقت مالکیت معنوی, به موضوعات دیگری اشاره کرد که به نظرمی رسد انتقال ترامپ از جنگ تجاری به جنگ سیاسی با چین را آشکار کرد. 
ترامپ با این اتهام که چین به روشی غیرقانونی در حال تصرف مناطقی در اقیانوس آرام است و آزادی دریانوردی و تجارت بین المللی را تهدید می کند افزود آنها قول خود به جهان را برای تضمین خودمختاری هنگ کنگ نقض کرده اند.
هر چند اتهامات ترامپ علیه چین اهداف انتخاباتی نیز دارد اما به نظر می رسد این اتهامات فراتر از بهره برداری داخلی بوده و با انگشت گذاشتن بر موارد حساس,  به نوعی امنیت چین را هدف گرفته است. 
رئیس جمهور آمریکا افزود: شماری از اقدامات ما به وضعیت موجود در هنگ کنگ مربوط می شود. این هفته چین کنترل امنیتی هنگ کنگ را به طور یکجانبه در دست گرفت. این یک نقض صریح در رابطه با معاهدات پیمان پکن با انگلیس در سال 1984و قانون اساسی هنگ کنگ بود. 
ترامپ با بیان اینکه اقدامات پکن نشان می دهد که هنگ کنگ به اندازه کافی از خودمختاری برخوردار نیست افزود من به دولت خود دستور دادم تا  فرآیندی را شروع کند تا سیاست های معافیتی که به هنگ کنگ به گونه ای متفاوت رفتار می کند، تغییر دهد. دستور من شمار زیادی از توافقنامه ها با هنگ کنگ از معاهده استرداد تا معاهده صادرات را تحت تاثیر خود قرار خواهد داد. ما درباره توصیه های وزارت خارجه برای سفر به هنگ کنگ تجدید نظر می کنیم تا بر خطرات ناشی از نظارت و اقدامات تنبیهی دولت چین تاکید کنیم. ما برای لغو معاهده ترجیحی هنگ کنگ به عنوان یک قلمرو مستقل و جدا از چین اقدام خواهیم کرد. 
به گفته ترامپ آمریکا همچنین گام های ضروری را برای تحریم مستقیم مقامات جمهوری خلق چین و هنگ کنگ به خاطر اقدامات مستقیم و غیرمستقیم آنها برای  از بین بردن خودمختاری هنگ کنگ برخواهد داشت.
این موضع گیری پس از آن از سوی ترامپ مطرح شد که دولت چین در باره قوانین جدید امنیتی در هنگ کنگ لایحه ای را ارائه کرد. براساس این لایحه، مجازات فعالیت های جدایی طلبانه، تروریستی، براندازی و همچنین مداخله خارجی در هنگ کنگ پیش بینی می شود.
امریکا حتی تلاش کرد که این موضوع را به شورای امنیت ببرد که در واکنش به آن جائو لیجیان سخنگوی وزارت امور خارجه چین هشدار داد « شورای امنیت ابرازی نیست که آمریکا بتواند به خواست خود در آن دستکاری کند .
از این گذشته رئیس پارلمان چین اعلام کرد اگر نیروهای طرفدار استقلال تلاش کنند تایوان را از چین جدا کنند, ما از همه شیوه ها و راه ها, از جمله راه های غیر مسالمت آمیز برای متوقف کردن آنها استفاده خواهیم کرد. 
یک ژنرال ارشد چین هم اعلام کرد کشورش باید هر دو گزینه نظامی و مسالمت آمیز را برای حل و فصل مسئله تایوان حفظ کند که این موضع گیری ها پیام آشکاری به امریکاست که در واکنش به اقدامات برهم زننده امنیت ملی چین, این کشور حتی حاضر است به اقدام نظامی متوسل شود.
رویکرد جدید مقام های چینی اکنون مورد توجه رسانه ها وتحلیلگران قرار گرفته و آنها با بیان اینکه چین دیگر مواضع محتاطانه را کنار گذاشته است به موضع سفیران چین در دیگر کشورها در پاسخ به اتهامات دولت امریکا اشاره و این سفیران را به گرگهای مبارز چینی تشبیه می کنند.
بر اساس گزارش ها به عنوان مثال در پاسخ به اتهام پراکنی ترامپ در خصوص نقش چین در انتشار ویروس کرونا,  سفارت‌های چین در سراسر دنیا مسلسل‌وار و مداوم توییت می‌فرستند و مطلب منتشر می‌کنند. تعارف هم ندارند و پیام‌هایشان ترکیبی از طعنه و پرخاش است.
این شیوه برخورد چنان تازگی دارد که آن‌ها را دیپلمات‌های “گرگ مبارز” لقب داده‌اند که به مجموعه فیلمی به همین نام اشاره دارد. یکی از منتقدان سینمایی این مجموعه را چنین توصیف کرده است: “رمبو با مشخصات چینی”. یکی از پوسترهای تبلیغاتی این فیلم شخصیت اصلی داستان را نشان می‌دهد و زیرش این شعار نوشته شده است: “هر کسی به چین بی‌احترامی کند، هر جا که باشد، باید نابود شود.”
روزنامه گلوبال تایمز، ارگان حزب کمونیست چین، اخیرا در سرمقاله خود اعلام کرد که مردم “دیگر با لحن دیپلماتیک شل و ول راضی نمی‌شوند” و نوشت که غرب از دیپلماسی “گرگ مبارز” جدید چین واهمه دارد.
البته این رویکرد چندان هم تعجب آور نیست و تغییر لحن مقام های چینی ناشی از تهدیدی است که از سوی امریکا احساس می کنند.
این تهدیدها در یادداشتی در آسیا تایمز به این صورت آمده است که ترامپ، حالت ستیزه جویی دارد و لحن او علیه چین، تند شده است. مرکز فرماندهی هند-اقیانوس آرام آمریکا به تازگی سندی با عنوان "بازپس گیری امتیاز" منتشر کرد که خشم در آن موج می زند. طبق این سند، آمریکا باید برای جلوگیری از مالکیت و تسلط چین بر خط ساحلی خودش، هر کاری می تواند انجام دهد. 
مجموعه ای از تسلیحات جدید، از جمله یک موشک کروز فراصوت نیز دقیقاً همین خط ساحلی را تهدید می کند و اگر آمریکایی ها این موشک را روی یک زیردریایی سوار کنند، از زمان پرتاب تا اصابت موشک به چین، کمتر از 15 دقیقه زمان خواهد برد؛ چنین تحولاتی نگران کننده است.
همچنین بر اساس این یادداشت آمریکا در قالب یک راهبرد  کلان برای بر مهار چین در تلاش است حمایت دیگر قدرت های منطقه ای، از جمله هند، را جلب کند تا بلندپروازی های پکن در دریای چین جنوبی و مناطق دیگر را محدود کند.
البته موضع گیری چین فقط به واکنش لفظی خلاصه نمی شود روز پنجشنبه سفارت چین در فرانسه در صفحه رسمی خود در توئیتر نوشت ارتش چین ویدیوی جدیدی از دومین ناو هواپیمابر چینی « شاندونگ » در حال آموزش در دریا منتشر کرد. در این ویدیو جنگنده های جی-15 (J-15) در حال برخاستن و فرود آمدن دیده می شوند. 

--------------------------------------------
رضا محمدمراد