سودان در مسیر خیانت به آرمان فلسطین

    به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صدا و سیما، مجتبي شاهسوني کارشناس مسائل بين الملل درباره خيانت سودان به آرمان فلسطين نوشت: سودان از مهمترین کشور‌های اسلامی است که همواره حامی مقاومت بوده و در راستای حمایت از جبهه مقاومت فلسطین، هزینه‌های زیادی را پرداخت کرده است اما پس از اعلام علنی عادی سازی روابط میان امارات و رژیم صهیونیستی به نظر می‌رسد امریکا و غرب نقشه دیگری برای این کشور مسلمان کشیده اند به طوری که پس از امارات، سودان به عنوان یکی از اصلی‌ترین نامزد‌های عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی مطرح شد.
موضع گیری‌های متناقض مقامات سودانی
  حیدر بدوی سخنگوی وزارت امور خارجه سودان که سه شنبه هفته گذشته (۲۸ مرداد) با به رسمیت شناختن ضمنی روابط رژیم صهیونیستی و امارات موجب تعجب همه شده بود یک روز بعد توسط وزیر امور خارجه برکنار شد. وی سخنان خود را تکذیب کرد، اما همزمان بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی از اظهارات بدوی استقبال کرد. از سوی دیگر آمریکا نیز با هدف تشکیل محوری با حضور اسرائیل و چند کشور عربی علیه ایران دست به کار شد.

  از سوی دیگر، اما عبدالله حمدوک، نخست وزیر سودان روز سه شنبه گذشته اعلام کرد پیش از پایان دوره دولت انتقالی که برای سال ۲۰۲۲ پیش بینی شده است، عادی سازی روابط میان سودان و اسرائیل صورت نخواهد گرفت.

سفر پمپئو به سودان
  مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا در چارجوب سفر دوره‌ای خود به کشور‌های عربی با هدف متقاعد کردن آن‌ها برای عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی به دنبال امارات عربی متحده، دیروز سه شنبه وارد سودان شد. پس از سفر کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه آمریکا در دوره ریاست جمهوری جرج دبلیو بوش در سال ۲۰۰۵ به سودان، این نخستین بار است که یک وزیر امور خارجه آمریکا در ۱۵ سال گذشته به این کشور سفر می‌کند. این سفر همچنین «سفری نمادین» محسوب می‌شود، زیرا پمپئو فلسطین اشغالی را با نخستین پرواز رسمی مستقیم بین تل آویو و خرطوم، به مقصد سودان ترک کرد.
  سودان و رژیم صهیونیستی روابط دیپلماتیک ندارند. به دلیل همین موضع گیری‌های سودان است که آمریکا از سال‌های ۱۹۹۰ تحریم‌هایی بر ضد این کشور وضع کرد. روابط میان واشنگتن و خرطوم رو به وخامت گذاشت و در سال ۱۹۹۷ روابط دیپلماتیک آن‌ها به سطح کاردار کاهش پیدا کرد تا اینکه ماه ژانویه دو طرف سفرای خود را به کشور‌های متقابل فرستادند؛ بنابراین سقوط عمر البشیر در واقع شرایط را تغییر داد.
  دولت جدید انتقالی سودان که سپتامبر ۲۰۱۹ روی کار آمد اعلام کرد تصمیم دارد به آمریکا نزدیک شود و تلاش می‌کند تا نام سودان را از فهرست کشور‌های حامی تروریسم خارج کند.
  شواهد و قراین حاکی از آن است که رژیم اشغالگر پس از توافق برای عادی سازی روابط با امارات این بار در پی توافق مشابه با سودان است، این توافق با میانجیگری مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا انجام می‌شود که هم اکنون سرگرم دیدار از منطقه است.
  روزنامه معاریو نیز به نقل از منابع سیاسی در تل آویو نوشت، وزیر امور خارجه آمریکا در سودان با عبدالله حمدوک، نخست وزیر و عبدالفتاح البرهان رئیس شورای حاکمیت انتقالی این کشور دیدار و با آنان درباره تداوم حمایت آمریکا از دوران انتقالی قدرت در سودان و اعلام حمایت واشنگتن از توسعه روابط سودان و اسرائیل تبادل نظر کردند.
اعتراضات داخلی
   به نظر می‌رسد توجیه‌های مقامات سودانی و وعده‌های بهبود شرایط اقتصادی در سایه عادی سازی روابط میان سودان ورژیم صهیونیستی نیز نتوانسته است از خشم مردم و اعتراضات به این اقدام بکاهد. در همین راستا حزب بعث و کنگره خلق سودان با صدور بیانیه مشترک بر مخالفت با هر نوع تلاشی برای نزدیک شدن یا عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی تاکید کردند. احزاب سودانی در بیانیه خود، اسرائیل را رژیم غاصب صهیونیستی توصیف کردند
  در این بیانیه آمده است: اسرائیل نیروی اشغالگر در سرزمین فلسطین است و عادی سازی روابط با آن امکان پذیر نیست و هیچ کسی حق ندارد، چنین کاری انجام دهد. علاوه بر این ائتلاف احزاب و جامعه مدنی که رهبری اعتراضات منجر به سرنگونی عمر البشیر رئیس جمهور سابق سودان را در سال ۲۰۱۹ برعهده داشت سه شنبه اعلام کرد دولت هیچ گونه حکمی برای عادی سازی روابط میان سودان و اسرائیل ندارد.

سکوت و عقب نشینی
  احتمالا اعتراض‌های مردمی در کشور‌های عربی و اسلامی باعث شده است کشور‌هایی مانند عربستان و سودان که قصد داشتند بعد از امارات با تل آویو وارد فرآیند عادی سازی شوند دست نگه دارند هرچند سکوت این کشور برای عده‌ای تقریبا به معنای موافقت اصولی با اقدام امارات در انجام کامل و فراگیر عادی سازی است.
  با وجود افزایش خوشبینی و مباهات در محافل اسرائیل درباره دستاورد عادی سازی، ناظران معتقدند انکار سودان و تاکید بر نبود ارتباط با تل آویو و در عین حال اصرار تل آویو به وجود این روابط به صورت محرمانه و با هدف عادی سازی، دلیلی بر عقب نشینی یا به سختی افتادن کشور‌هایی مانند سودان در اعلام علنی این معصیت است به ویژه بعد از آن که امارات هدف انتقاد‌های مردمی و اجماع بی سابقه در تریبون‌های مختلف قرار گرفت که توافقنامه اش را خیانت توصیف کردند احتمالا این شرایط باعث تجدید نظر در محاسبات کشور‌هایی شود که نامشان در فهرست عادی سازی در رد‌های بعدی قرار دارد تا دست کم آهسته پیش بروند و مردم خود را تحریک نکنند و راه کویت و پاکستان و تونس را در پیش بگیرند، کشور‌هایی که در نهان و آشکار عادی سازی با اسرائیل را نپذیرفتند.
  نارضایتی‌ها مدنی، فشار‌های اقتصادی و پس از موضوع عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی می‌تواند اعتراضات مردمی در سودان را به اعتراضاتی بی سابقه و چه بسا سقوط دولت بکشاند، موضوعی که البته با عقب نشینی مقامات از موضع خود و اخراج سخنگو به نظر می‌رسد به صورت موقت تا حدودی فروکش کرده باشد.
انتخابات امریکا
  تحولات بین المللی و داخلی در سودان و مهمتر از همه انتخابات ریاست جمهوری امریکا از جمله عوامل موثر در فرآیند عادی سازی روابط میان سودان و رژیم صهیونیستی است. با خالی بودن دست دولت ترامپ در داشتن پیروزی و دستاوردی بزرگ، به نظر می‌رسد عادی سازی روابط با رژیم صهیونیستی بهترین دستاوردی است که قابل فروش به رای دهندگان آمریکایی است؛ بنابراین انتخابات آمریکا و تلاش ترامپ برای پیروزی در انتخابات پیش رو عامل مهمی در پرونده عادی سازی امارات و اظهارات وزیر خارجه سودان در قبال عادی سازی با رژیم صهیونیستی است. موضوعی که هرچند ممکن است دولت‌های عربی را اغوا کند، اما توجه به مخالفت‌های مردمی به نظر می‌رسد راه به جایی نخواهد برد و این بار طراحی شوم منطقه‌ای امریکا برای منطقه شکست خواهد خورد.