نگاهی به بازار خرسی و گاوی به زبان ساده

پژوهش خبری صداوسیما: بازار خرسی و گاوی از اصطلاحات معروف بازار سرمایه است. در یک تعریف کلی بازار خرسی یا گاوی؛ اصطلاحی رایج میان سرمایه گذاران بازار سرمایه است که نشان می دهد بازار یا سهم مربوطه در روند صعودی است یا نزولی. خرسی یا Bear Market به روند نزولی و گاوی یا Bull Market به روند صعودی گفته می شود. این اصطلاح عموما برای کلیت بازار سرمایه و شاخص استفاده می شود اما گاهی برای سهام نیز می تواند به کار رود. اما این سؤال مطرح است که :

چگونه بازار گاوی به بازار خرسی تبدیل می­شود؟

وقتی عموم مردم در بازار هستند، بازار گاوی (صعودی) آمادگی زیادی برای تبدیل شدن به بازار خرسی (نزولی) دارند. دلیل آن این است كه عموم مردم كمترین تحمل برای پذیرش ریسك ندارند و در نتیجه نیاز به اطمینان و تایید زیادی دارند كه یقین كنند كاری كه انجام می‌دهند یك سرمایه‌گذاری «مطمئن» است.

در نتیجه اغلب آنها آخرین افرادی هستند كه متقاعد می‌شوند بازار صعودی است و فرصت‌های خوبی برای خرید وجود دارد. در یك بازار گاوی، صرف نظر از اینكه چقدر طولانی مدت باشد، خریداران در آخرین لحظات سوار بر ارابة قیمت می‌ شوند و تلاش می‌ كنند برای این كار خود دلایل منطقی و اقتصادی بتراشند، غافل از اینكه بازار گاوی و صعود مرتب قیمت‌ها، نیاز به تزریق دائمی پول توسط معامله‌گرانی دارد كه خواهان خرید در قیمت‌های بالاتر و بالاتر باشند. هر چقدر از عمر بازار گاوی گذشته باشد، تعداد بیشتری از معامله‌گران خرید‌های خود را انجام داده ‌اند و كمتر مشتری جدیدی باقی مانده و در نتیجه تعداد كسانی كه حاضرند قیمت‌ های بالاتری برای خرید پیشنهاد دهند كمتر شده است و وقتی آخرین خریدار خرید خود را انجام داد، قیمت ها چاره ای جز حرکت رو به نزول ندارند.

وقتی فروشندگان هم شروع به فروش كنند هیجان به بازار مستولی می شود و بازار به اصطلاح برمی گردد. هر چند دوباره برای فروش‌ های هیجانی و زیر قیمت، چندین دلیل اقتصادی و منطقی ذكر می‌ كنند تا كسی گمان نكند كه آنها وحشت كرده ‌اند یا آدم ‌هایی غیرمنطقی هستند، اما در واقع دلیل اصلی اینكه فروشندگان این گونه وحشت زده در حال خروج هستند این است كه قیمت‌ها بالاتر نرفت.

حرفه ای ها  چگونه در شرایط اوج  بازار گاوی ریسک را برای خود کم می کنند؟

وقتی عموم مردم وارد بازار می ‌شوند و دسته جمعی شروع به خرید می‌ كنند، حرفه‌ای‌ها می ‌دانند كه پایان راه نزدیك است. چطور؟ چون حرفه ‌ای ‌ها بر خلاف مردم عادی می‌ دانند كه تعداد خریداران و حجم پولی كه باید در خرید صرف شود محدود است و سرانجام نقطه ‌ای فرا خواهد رسید كه در آن هر كس كه می ‌توانسته در حكم خریدار ظاهر شود، خرید خود را انجام داده است و دیگر خریداری باقی نمانده است.

در واقع، خریدار حرفه‌ ای نیز مثل بقیه دوست دارد قیمت‌ ها مرتب بالاتر رود ولی باور دارد كه این كار شدنی نیست. لذا قبل از رسیدن به آخر خط، یعنی وقتی هنوز خریدارانی وجود دارند شروع به فروش می ‌كند. وقتی آخرین خریدار خرید خود را انجام داد، قیمت دیگر حركتی نمی ‌تواند بكند مگر رو به پایین.

اینجاست كه بازیگران عادی گیر می‌ افتند، چون قبلاً وقتی هنوز پتانسیل رشد قیمت وجود داشت، ریسك ورود به معامله را نپذیرفتند و وارد بازار نشدند. حرفه ‌ای ‌ها قبل از رسیدن به این نقطه، شروع به خالی كردن موقعیت ‌ها كرده ‌اند و با رقابت بین آنها بر سر جلب نظر خریداران باقی مانده كه به سرعت در حال كمتر شدن هستند، قیمت رو به كاهش می‌ گذارد.

نتیجه گیری

اصطلاح بازار خرسی و بازار گاوی در اغلب بازارهای سرمایه به ویژه بازار رمزارزها بسیار رایج است و برای تشریح وضعیت قیمت‌ ها به‌ کار برده می ‌شود.

تشخیص اینکه وضعیت بازار خرسی یا گاوی است از طریق تحلیل تکنیکال و بررسی مداوم جداول امکان پذیر است. در هر یک از این شرایط لازم است تصمیم ‌های مناسبی گرفته شود تا سهام دار بتواند از بازار سود مناسب را دریافت کند. برای تشخیص وضعیت بازار لازم است اصول تحلیل تکنیکال را بشناسید و بتوانید جداول و نمودارها را به درستی تفسیر کنید. لازمه این کار نیز آموزش و کسب سواد و هیجانی عمل نکردن در این بازار است.

بنابر این شعاری که کارشناسان بازار سرمایه سر می دهند را نباید هرگز فراموش کرد: آموزش مناسب مساوی است با دانش بیشتر و دانش بیشتر یعنی ثروت بیشتر.

پژوهشگر:‌مریم سمردپی