به مناسبت یاد روز حافظ

به گزارش خبرگزاري صداوسيما مركز كيش،‌ خواجه حافظ شیرازی، که آرامگاهش میعادگاه بسیاری از علاقه‌مندان بوده و هست، به‌عنوان نمادی از فرهنگ وادب فارسی در ذهن مخاطبان جای گرفته است.

شخصیتی که نزد ایرانیان، جایگاهی ویژه دارد و دیوانش بعد از قرآن ، زینت بخش خانه هاست.

در سفره هفت سین جاي ديوان حافظ محفوظ است و به خوش یمنی اش همراه کابین عروس راهی خانه بخت می شود و براساس برخي رسوم به عنوان مهریه نامش پس از قرآن در سند ازدواج دختران شیرازی قرار مي گيرد.

رهبر معظم انقلاب اسلامی اوج سخن را در کلام حافظ می دانند، ایشان پیشتر فرمودند: مثل حافظ نه قبل و ‏نه بعد از او کسى نیامده است، حقیقتا هیچ کس نتوانسته مثل حافظ غزل بگوید، تصور من این است که حافظ شعرش را صد بار پرداخت کرده است.
رهبر معظم انقلاب همچنین در اسفند 77 فرمودند: کسى مثل حافظ، با آن شعر زرین مرصع که باید گفت واقعا نشان‌دهنده‌ى اوج سخن ‏فارسى است؛ یعنى هرچه من در تاریخ ادبیات خودمان نگاه مى‌کنم، نمى‌توانم سخن ‏دیگرى به اوج سخن حافظ پیدا کنم که همه‌ى خصوصیات لازم در یک کلام زیبا و والا را ‏داشته باشد – همه‌ى خصوصیات در شعر حافظ وجود دارد و در آن مى‌شود پیدا کرد.
شعر حافظ در روزگارش مرزهای فارس را در نوردید و به شهرهای دیگر و حتی شبه قاره رفته است، دولاواله از سیاحان معروف و نامدار اروپایی در سفر خود به شیراز در سر مزار حافظ تحت تاثیر قرار گرفته و شعری سرود: حافظ شاعر بزرگ در این گور استخوان‌های فناپذیرش و نامش را در هزار توی اوراق، با هنر نوشته است.

 

در بین کشورهای جهان آلمانی‌ها اولین کشوری بودند که در قرن هفدهم میلادی افتخار آشنایی با حافظ را داشتند.

آدام اولتاریوس همراه یک هیئت آلمانی نخستین بار به ایران سفر کرد. او از گلستان و بوستان و غزل‌های حافظ ، مطالبی نوشت که سبب شناسایی صاحب‌نظران آلمانی شد.
در اواخر قرن هجدهم و اوایل قرن نوزدهم خاورشناسان به ارزش واقعی غزلیات حافظ پی بردند.

فون هامر آلمانی هم تحت تاثیر کنت رویچکی و با همکاری او پاره‌ای از غزل‌های حافظ را به زبان آلمانی ترجمه کردند.
از ناموران دیگر که شعر و غزل حافظ را در آلمان مورد توجه قرار دادند می‌توان فردریش روکرت،فون هامر پورگشتال،فردریش اشلگل،بارتلمی داربلو، تئودور آرنولد و فردریش مگرلین نام برد.
از نیمه قرن هفدهم حافظ جای خود را در کشور انگلیس باز کرد. بار توماس هاید "سر ویلیام جونز" «ریچاردسون» «کارتوماس لا» ویلیام اوزلی، جان هادن هیندلی و هری توماس گولبروگ از شخصیت‌های دیگری بودند که در ترجمه غزل‌های حافظ در انگلیس همت گماشتند.
در فرانسه نیز «آرتوگی» هانری ماسه و ونسان مونتی و روژه لسکو، ژان لاهور، تریستان کلینگسور از شخصیت‌های آندره شینه ویکتورهوگو دیگری بودند که حافظ را می‌ستود. ویکتورهوگو خطاب به خود می‌گوید: شاعر، کاش در سرزمین عباس‌ها و خسروها در سرزمین نور و آفتاب در میان عنبر و عود چشم به جهان گشوده بودم.
در آمریکا نیز امرسون، متفکر آمریکایی بود.

او سفری به اروپا داشت. در اروپا با ترجمه‌های حافظ آشنا شد. او چنان شیفته و دلسپرده حافظ شد که اندیشه‌های این شاعر ایرانی را به عنوان پایه‌های مکتب تعالی‌گری خود قرار داد.

 

نفوذ کلام حافظ در دل مشتاقان اهل معرفت در طول اعصار مختلف همچنان باقی است و این رویکرد فرخنده ناشی از مردمی بودن حافظ و الهی بودن اندیشه اوست و از این روست که هر انسانی با هر مسلکی از هر جای جهان بر تربت خواجه شیراز می رسد اشک از دیده اش می تراود و بوسه برآرامگاه حضرت لسان الغیب می زند.
براساس طرحی که از سوی بنیاد فارس‌شناسی ارایه شد، روز بیستم مهرماه به‌عنوان یادروز حافظ در تقویم ملی ایران ثبت شد و همه ساله در شیراز، تهران، تبریز و بسیاری از شهرهای ایران و همچنین در آلمان، فرانسه،‌ انگلستان و بسیاری از شهرها و کشورهای جهان، مراسم‌ بزرگداشت خواجه شمس‌الدین محمد، حافظ شیرازی، برگزار می‌شود.