آموزش تصویری ساخت کوکداما (باغ معلق)

گیاه مناسب برای کوکداما
اگر چه قبلا در مطلب معرفی کوکداما گفته شد که کوکداما چیست و به تفصیل در مورد گیاهان مناسب برای ساخت کوکداما صحبت شد. اما برای راحتی شما به طور مختصر به تعدادی از آن‌ها اشاره می‌شود.
به طور کلی گیاهانی برای ساخت این نوع از گلدان مناسب هستند که ماندگاری و تاب‌آوری بالایی در برابر تغییرات آب و هوایی دارند که از جمله‌ی آنها می‌توان به پتوس (Pothos)، برگ انجیری (Philodendron)، اسپاتی فیلوم (PeaceLily)، قاشقی ( Radiator plants)، برگ انجیری (Swiss cheese plant) و دراسنا (Dracaena)  اشاره کرد.
مواد لازم و شیوه ساخت کوکداما
مواد لازم
خاک بونسایخزه ی ورقه ای یا معمولی (سبز و نرم باشد)پیت ماس (خزه‌ی پوسیده)گیاه مورد نظر برای کوکدامانخ کنفی یا کاموا یا کنف برای تزییننخ خیاطی مشکیظرف بزرگ آبروزنامه یا پارچه برای زیر دستزیرگلدانی کوچک (در صورت تمایل)
ابزار مورد نیاز
دستکشقیچیانبردستبطری اسپری آب
روش کار ساخت کوکداما
ابتدا خزه ی ورقه ای را به مدت یک ساعت در آب ولرم بخیسانید.
نکته: اگر خزه‌ی ورقه ای در دسترس نبود، از خزه‌ی معمولی استفاده کنید و برای خیس کردن آن آب را به مقدار زیاد بر رویش اسپری کنید.

 

خیس کردن خزه کوکداما
پیت ماس و خاک بونسای را به نسبت 7 (پیت ماس) به 3 (بونسای) با هم مخلوط کنید. یعنی به ازای 7 واحد خزه 3 واحد خاک بونسای اضافه کنید. مقدار کلیِ خاک و خزه بستگی به اندازه ی کوکداما و گیاه‌تان دارد. این دو ماده را به خوبی با هم مخلوط کنید تا تقریبا در همه‌جا ترکیب یکسانی حاصل شود.
علت استفاده از پیت ماس این است که رطوبت خاک را حفظ می‌کند و از خشک شدن سریع گیاه جلو گیری می‌کند. ما نیز در گُل‌سِتان پس از امتحان کردن مواد مختلف به این نتیجه رسیدیم که ترکیب پیت ماس و خاک بنسای بهترین ترکیب است.
درصورتی که پیت ماس نداشتید، می توانید از خزه‌ی معمولی هم  استفاده کنید. حالا کم کم به آن آب اضافه کنید تا به صورت مخلوط یکدستی دربیاید.
در صورتی که گیاه در گلدان قرار دارد، آن را از گلدان خارج کنید و ریشه‌ی گیاه را تمیز کنید و اگر ریشه‌ها بلند است با قیچی مقداری از آن را کوتاه کنید.
حال مقداری از مخلوط گِل را دور ریشه بگیرید و دور تا دور ریشه را با توپ کوچکی از گِل بپوشانید. مقدار گِل به حجم ریشه‌های گیاه بستگی دارد.
نکته: برای ساخت کوکداما برای راحتی کار می‌توانید پس از قرار دادن ریشه‌ها درون گِل، دور آن را با یک پارچه نخی مانند تصویر زیر ببندید تا از ریختن آن جلو گیری و کار دورپیچی با خزه‌ها آسان شود.
قرار دادن ریشه گیاه در گِل و پارچه

 

خزه های ورقه ای را از آب بیرون آورید و با دست فشار دهید تا آب اضافی آن جدا شود.
حالا یک تکه خزه را دور تا دور ریشه بپیچید و بعد با نخ سیاه معمولی (خیاطی) دور آن بپچید تا محکم شود و در عین حال نخ هم دیده نشود.
کم کم تکه های دیگر از خزه را به روی گیاه اضافه کنید و با نخ محکم کنید. این کار را تا آنجایی ادامه دهید که خزه ها شکل کاملا یکدستی پیدا کنند و کوکداما به شکل توپ دربیاید.

 

نحوه پیچیده خزه به دور گیاه
آنقدر نخ دور توپ بپیچید که هیچ خزه ای از آن نریزد و جای خزه‌ها کاملا ثابت شود. سپس خزه‌ها را با آب اسپری کنید.
بستن خزه به دور ریشه کوکداما
(مرحله ی اختیاری برای ساخت کوکداما ) حالا می توانید با نخ کنفی یا کاموای رنگی کوکداما را تزیین کنید. به سلیقه ی خودتان نخ کنف یا کاموا را دور کوکداما بپیچید و قسمت‌های اضافی خزه که از بین نخ‌ها بیرون زده را با قیچی کوتاه کنید.
اکنون کوکدامای شما آماده است و می‌توانید آن را روی یک زیرگلدانی کوچک و زیبا قرار دهید یا اینکه آن را به صورت آویزان از سقف یا هر جای دیگری قرار دهید.
اگر قصد دارید پس از ساخت کوکداما را آویزان کنید، تکه‌ای نخ جداگانه در نظر بگیرید و حداقل دو دور به دورآن بپیچید و گره بزنید. اگر از کاموا و کنف به دور کوکدامای خود پیچیده‌اید کافی است نخ را به آن گره بزنید.
مقدار بلندی نخ بستگی به جایی که دارد که می‌خواهید کوکداما را از آن‌جا آویزان کنید. همچنین می توانید قلاب محکمی هم به آن وصل کنید تا برای آب دادن فقط کوکداما را از قلاب جدا کنید و پس از آب دادن دوباره سر جایش قرار دهید.
همچنین درصورت تمایل می توانید پایه‌های آویز تزیینی را از بازار تهیه کنید یا با خلاقیتتان یک پایه ی زیبا برایش بسازید.
آویز کوکداما
نکته های مهم ساخت توپ خزه
برای شروع ساخت کوکداما بهتر است از گیاهان کوچک، مقاوم و هماهنگ با شرایط منزلتان استفاده کنید. گیاه موردنظرتان باید ریشه دار بوده و سرعت رشد بالایی نداشته باشد. همچنین حجم ریشه های گیاه نباید زیاد باشد.
برای شروع کار بهتر است کوکداماهای کوچک بسازید.
پیت ماس، خزه و خاک بونسای را می توانید از گلفروشی ها هم تهیه کنید.
برای نگهداری از کوکداما نیز می‌توانید مطلب روش مراقبت از کوکداما را مطالعه کنید که به طور کامل شیوه نگهداری از این گلدان را در آن توضیح داده‌ایم.