جلوگیری از سرقت و قاچاق گوشی موبایل با کمک بلاکچین

به گزارش گروه وب گردی خبرگزاری صدا و سیما؛ با توجه به ظهور فناوری زنجیره بلوکی (بلاکچین) و گسترش استفاده از این فناوری در حوزه‌های مختلف کاربردی، پروژه ه­ایی در این پژوهشگاه جهت شناسایی ابعاد فنی این فناوری و نیز تعیین فرصت‌های بهره برداری از آن در حوزه فناوری ارتباطات اجرا شد.

با انجام این پروژه، علاوه بر کسب دانش فنی مرتبط با فناوری زنجیره بلوکی توسط کارشناسان پژوهشگاه ICT، فرصت‌های متعددی نیز جهت رفع چالش‌های پیش روی فناوری ارتباطات با استفاده از زنجیره بلوکی شناسایی شد.

امیر قلمی اسگویی عضو هیات علمی گروه ارتباطات ثابت پژوهشکده فناوری ارتباطات به عنوان مجری این پروژه گفت: یکی از کاربرد‌های نوین مورد توجه در فناوری زنجیره بلوکی در سطح جهان، حوزه مقابله با سرقت و قاچاق تجهیزات مخابراتی، از جمله گوشی­های موبایل است.

وی با بیان اینکه باند‌های خلافکار متعددی در بخش‌های مختلف جهان، اقدام به سرقت گوشی‌های همراه و قاچاق آن‌ها به سایر کشور‌ها می‌کنند، افزود: برای مثال برآورد‌های سال ۲۰۱۷ نشان می‌دهد که درآمد باند‌های سرقت گوشی همراه، از طریق فروش گوشی‌های مسروقه به روزانه ۵۵۰ هزار دلار می‌رسد. همچنین برآورد‌های سال‌های اخیر نشان می‌دهد که روزانه ۹۰۰ سرقت گوشی موبایل در سطح کشور اتفاق می­ افتد.

این پژوهشگر ادامه داد: از این رو لازم بود که راهکاری جامع طراحی شود که در کنار سامانه رجیستری گوشی همراه که برای مقابله با ورود غیر قانونی گوشی‌های نو در کشور طراحی و اجرا شده است، امکان مقابله با سرقت گوشی‌ها نیز فراهم شود. از طرفی با توجه به ماهیت بین المللی مسئله قاچاق گوشی‌های مسروقه، لازم است راهکار توسعه داده شده به گونه‌ای باشد که به سادگی امکان استفاده توسط اپراتور‌های سایر کشور‌ها را داشته باشد.

قلمی اسگویی افزود: این پروژه با همکاری و مشاوره سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی اجرایی شده و در آن از نظرات همه بخش­‌های تاثیرگذار از جمله اپراتور‌های تلفن همراه، نیروی انتظامی و قوه قضائیه جهت احصاء نیازمندی‌ها و الزامات کارکردی و کارایی راهکار جامع مقابله با سرقت و قاچاق گوشی­‌ها استفاده شده است.

وی گفت: در صورت عملیاتی کردن این راهکار و اجرای آن در سطح شبکه، در آینده می­‌توان از آن در جهت تکمیل و بهبود طرح رجیستری مستقر در وزارت صمت و سازمان تنظیم مقررات بهره برداری کرده و از مزایای زنجیره بلوکی در این حوزه بهره‌مند شد.

قلمی اسگویی اظهار داشت: از ویژگی‌های عمده این راهکار، دارا بودن قابلیت مقیاس­‌پذیری لازم برای انجام عملیات پرس‌وجو با تعداد بالا توسط بازیگران است. همچنین، این نمونه آزمایشگاهی به گونه‌ای طراحی شده است که امکان حضور نظارتی سایر بازیگران را به سادگی فراهم می‌کند و با ارائه سطح مطلوبی از شفافیت برای ذخیره سازی داده‌های راهکار، زمینه برقراری اعتماد میان سازمان‌های مشارکت کننده در راه اندازی سامانه مقابله با سرقت و قاچاق گوشی‌های همراه را ممکن می‌کند.

وی با بیان اینکه در توسعه راهکار مقابله با سرقت و قاچاق گوشی­‌های تلفن همراه از پلتفرم هایپرلجر فابریک استفاده شده است، گفت: ماحصل توسعه راهکار مقابله با سرقت و قاچاق گوشی‌های همراه، یک نمونه آزمایشگاهی است که فرآیند‌های عملیاتی آن در عین توزیع شدگی بر اساس نیازمندی‌های بازیگران درگیر در موضوع مقابله با سرقت و قاچاق گوشی‌های همراه طراحی و پیاده سازی شده اند.

مجری طرح ادامه داد: باید توجه داشت که پلتفرم هایپرلجر فابریک، یک زنجیره بلوکی سازمانی و متن باز است که در آن بازیگران مشارکت کننده در راه اندازی راهکار، کاملا احراز هویت می‌شوند که این مهم به نوبه خود، زمینه برقراری سطح بالاتری از اعتماد را نیز میان بازیگران فراهم می‌کند که در این پروژه از این پلتفرم استفاده شده است.

این عضو هیات علمی گفت: علاوه بر این، با توجه به روند توسعه شبکه‌های نسل جدید، سعی شده است، ساختار پیاده سازی راهکار توسعه یافته به گونه‌ای باشد که امکان استقرار در محیط‌های پردازش ابری و در هسته‌های شبکه‌های دارای توابع مجازی سازی شده شبکه را نیز داشته باشد. همچنین راهکار مورد نظر، با این دیدگاه توسعه یافته است که امکان جلوگیری از فعالیت هرگونه دستگاه غیر مجاز در شبکه‌های آینده از جمله شبکه ۵ G و IoT را نیز داشته باشد.

وی یادآور شد: در حال حاضر، نمونه آزمایشگاهی راهکار مقابله با سرقت و قاچاق گوشی همراه مبتنی بر زنجیره بلوکی در پژوهشکده فناوری ارتباطات پژوهشگاه ICT، به صورت عملیاتی نصب و راه اندازی شده است و در گام‌های بعدی انتظار می‌رود که با بهینه سازی سطح کارایی مورد نیاز بازیگران، نسخه پایلوت میدانی این راهکار نیز توسعه و عرضه شود.