درگذشت شاه نعمت الله ولی، از عرفای بزرگ شیعه

۶۱۲ سال پیش در چنین روزی ۲۵ رجب سال ۸۳۰ هجری قمری «شاه نعمت اللّه ولی» از اولیاء بزرگ و صاحبْ طریقتِ شیعه درگذشت.

به گزارش خبرگزاری صداوسیما؛ مرکز سیستان و بلوچستان ، نورالدین شاه نعمت اللّه بن سیدعبداللّه کرمانى معروف به شاه نعمت اللّه ولى، از بزرگان عرفاى نامدار شیعه قرن نهم هجرى، در حدود سال ۷۳۰ ق در کرمان به دنیا آمد.

ولادت او را برخی در شهر حلب عنوان کرده‌اند و عده ای از مورخین نیز وی را متولد کوهبنان در کرمان می دانند.

شاه نعمت الله ولی (نام کامل: سید نورالدین نعمت الله بن محمد بن کمال الدین یحیی کوه بنانی کرمانی) معروف به سید نورالدین شاه نعمت الله ولی ماهانی کرمانی (۷۳۰، ۷۳۱–۸۳۲، ۸۳۴)، شاعر و عارفِ ایرانی بود. سلسله نعمت اللهی منسوب به اوست.

او در سن ۵ سالگی با تصوف و عرفان آشنا شد و پدرش میر عبدالله، او را به مجالس صوفیه می برد.

سید نورالدین نعمت الله کرمانی موسس فرقه نعمت اللهیه است. او از عرفای ایران در قرن هشتم و نهم هجری و از مولفان پرکار و عارفی غزلسرا بود.

وى از معاشران حافظ شیرازى بود.

طریقه شاه نعمت اللّه ولى را از افراط و تفریط و عقاید فاسد، مبرّا دانسته اند.

همچنین او را پیرو افکار و شارح آثار ابن عربى گفته اند.

شهرت شاه نعمت اللّه ولى بیشتر از جنبه تصوُّف و نه شعر و شاعرى است.

وی در درجه اول عارفی بود که از شعر و غزل برای بیان مسائل تصوف و پرورش شاگردان استفاده می‌کرد.

تالیفات و رسالات علمی و عرفانی و ادبی وی به فارسی و عربی بیش از سیصد رساله و تصنیف کوچک و بزرگ است که مهم‌ترین آثار او دیوان اشعار اوست که مشتمل بر ۱۲ هزار بیت از قصیده ها، غزل‌ها و مثنوی و رباعیات وی است.

دیوان اشعار وى مشتمل بر چهارده هزار بیت غزلیات، مثنویات و نیز مقدارى رباعیات است .

غزلیات او بیشتر بر وحدت وجود و عشق عرفانى است.

امانت، شرح گلشن راز، نصیحةُ الملوک از جمله آثار اوست.

درگذشت شاه نعمت الله ولی، از عرفای بزرگ شیعه

شاه ولی مانند دیگر شاعران قرن هشتم و نهم به غزل بیشتر توجه داشت و آن را برای بیان معانی عرفانی مناسب‌تر می‌دانست.

سبک غزلیات شاه‌ ولی منحصر به فرد بود، اما در قصیده سرایی از سبک خاقانی تقلید می‌کرد.

به سبب ارتباط پادشاه دکن با شاه ولی و محبوبیت او و نوادگانش نزد حاکمان هندوستان، سلسله نعمت‌اللهی در آنجا رواج یافت و موجب شد که شعر و ادب فارسی در آن دیار رونق پیدا کند.

پیشگویی‌های شاه نعمت‌الله و اشعار

شماره رسالات او در موضوعات عرفانی و مطالب نزدیک بدان بسیار زیاد و اشعارش نیز فراوان است.

دیوان رایج شاه نعمت الله ولی بیشتر از ۱۳ هزار بیت دارد و مشتمل بر چند قصیده و تعداد کثیری غزل و چند مثنوی و رباعی است.

در قصیده منسوب به او که با مطلع «قدرت کردگار می‌بینیم» شروع می‌شود بسیاری از وقایع و اخبار آینده در آن اشاره شده است که مشهور و معروف است و بعد‌ها به منظور یا مناسباتی، ابیاتی بر آن اضافه شده است که شخصیت شاه نعمت‌الله را برای عوام شگفت انگیز ساخته و بر شمار معتقدان وی افزوده است.

زندگینامه شاه نعمت الله ولی ؛ شاعر و عارف و پیشگوی قرن هشتم

وی در سال ۸۳۲ (به روایتی ۸۳۴) در ماهان کرمان درگذشت و شمس الدین ابراهیم بمی، پدر سیدطاهرالدین بمی، عارف نامیِ هم‌عصر شاه نعمت‌الله، از بم آمد و بر پیکر شاه ولی نماز خواند.

مدتِ زندگانیِ شاه نعمت‌الله ولی ۱۰۴ سال ذکر شده ‌است و خود او تا ۹۷ سالگیِ خود را بیان داشته ‌است:

"نود و هفت سال عمر خوشی بنده را داد حیّ پاینده"