سبوس نان مفید یا غیر مفید

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز خراسان شمالی؛ سبوس پوسته نازکی است که زیرپوسته بعضی غلات مثل گندم وجوقرارگرفته است. بخش اعظم مواد مغذی دانه در سبوس نهفته شده است؛ و سبوس از غنی‌ترین فیبر‌های گیاهی است.

استفاده ازسبوس گندم، جوی دوسر وجودرانواع نان‌های سبوس دار برارزش تغذیه‌ای نان می‌افزاید.

درمیان انواع غلات، نان‌های حاوی سبوس جو وجودوسر به دلیل دارا بودن مواد مغذی مضاعف دراولویت مصرف قرار دارند.

الگوی مصرف درکشور ما برپایه غلات به ویژه نان بناشده است، نان بیشترین میزان مصرف رادر بین مردم دارد.

متخصصان تغذیه می‌گویند: سبوس غلات باید به طور طبیعی در نان باشد، نه آنکه اول سبوس آرد را با درصد استخراج بالا از گندم جدا و بعد سبوس را به آرد اضافه کنند.

بهترین حالت مصرف آرد و سبوس زمانی است که دانه کامل گندم آسیاب و آرد کاملش در تهیه خوراکی‌های مختلف استفاده می‌شود.

به طور کلی، در سبوس غلات مقدار زیادی ویتامین‌های گروه B وجود دارد. پوسته غلات یا سبوس حاوی مقدار قابل توجهی پتاسیم هم است. قسمت میانی یا مغز دانه‌ها حاوی سدیم است و تعادل آب و املاح با دو کاتیون اصلی که سدیم و پتاسیم هستند در بدن ما انجام می‌شود و زمانی که ما سبوس را جدا می‌کنیم، تعادل را به هم می‌زنیم.

هر فرد به طور میانگین روزانه بین ۲۵ تا ۵۰ گرم سبوس و فیبر نیاز دارد اگر فردی می‌خواهد ۲۵ تا ۵۰ گرم روزانه فیبر دریافت کند باید علاوه بر اینکه آرد و غلاتی که می‌گیرد از آرد کامل باشد، انواع سبزی‌ها و میوه‌ها -۵ واحد- را هم در برنامه غذایی خود بگنجاند.

البته برخی افراد سبوس را جداگانه خریداری می‌کنند و در شیر یا ماست مصرفی می‌ریزند، این کار هم توصیه نمی‌شود، زیرا سبوسی که جداگانه نگهداری می‌شود، احتمال آلودگی به قارچ و کپک در آن وجود دارد که به راحتی قابل شناسایی نیست و مصرف چنین سبوسی می‌تواند زیانبار باشد.

بیشتر خانواده‌ها براین باورند که درمیان انواع نان‌های سنتی، سنگک حاوی سبوس، اما لواش وتافتون وبربری فاقد سبوس اند.

آرد کامل سفیدی که هیچ سبوسی داخل آن نباشد درتهیه نان استفاده نمی‌شود، ولواش، تافتون وبربری نیزحاوی میزانی سبوس هستند، اما در مقایسه با سنگک‌های واقعی، سبوس کمتری دارند وسبوس آن‌ها تقریبانصف نان سنگک است.

اصلی‌ترین مشخصه نان‌های سبوس دار صنعتی رویت خرده‌های سبوس در بافت نان است ودر نان‌های سنتی هر چه رنگ نان تیره‌تر باشد سبوس بیشتری دارد.

چند وقتی است نانوا‌ها خودشان به درخواست مشتری به خمیر نان سبوس اضافه می‌کنند این کار هم درست نیست، چون آرد باید اندازه معینی سبوس داشته باشد که استاندارد خاصی دارد.

با وجود اینکه سبوس نان مفید است، اگر بیش از اندازه باشد به دلیل اینکه خودش «اسید فتیک» دارد و دارای فیبر زیادی است، می‌تواند در جذب ریزمغذی‌ها مشکل ایجاد کند و عوارضی مانند کمبود آهن و روی در پی داشته باشد، از سوی دیگر سبوس فله‌ای که به نان اضافه می‌شود، اگر تخمیرش در نان خوب انجام نگیرد، ضررش بیشتر است، چون از جذب ریزمغذی‌ها جلوگیری می‌کند.

رییس یکی از کارخانه‌های آرد استان در شهرک صنعتی بجنورد به خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما گفت: آرد‌ها برای نان‌های مختلف تهیه می‌شوند مثلا آرد فانتزی، آرد بربری، آرد لواش، تافتون، آرد سنگک و آرد کامل انواع آن است که نانوایی‌ها بعد از خرید آن نیاز به اضافه کردن سبوس ندارند و این آرد‌ها بر اساس استاندارد نوع ارد تولید می‌شوند.

نویسنده: سمانه دشتی