اگزمای واریسی؛ از علائم تا درمان

به گزارش گروه وبگردی خبرگزاری صدا و سیما، زمانی که به سیاهرگ های واریسی مبتلا هستید، اگزمای واریسی می تواند موجب تغییرات پوستی در قسمت پایین پاها شود.

این شرایط به نام های زیر نیز شناخته می شود:

- اگزمای سیاهرگی

- استاز سیاهرگی

- درماتیت گرانشی

- درماتیت استاز

علائم اگزمای واریسی چه هستند؟

در کنار خارش سیاهرگ های واریسی، از علائم اولیه اگزمای سیاهرگی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- راش پوستی خشک و پوسته پوسته

- پوست قرمز یا بی رنگ، ملتهب، و کمی درخشان

- هایپرپیگمنتاسیون یا تغییر رنگ پوست (به طور معمول به رنگ قهوه ای یا زنگ زدگی)

- پاهای دردناک

- تورم مچ پا که هنگام خواب بهتر می شود، اما پس از بیدار شدن دوباره شکل می گیرد

- احساس گرما در پاها اگرچه پوست هنگام لمس خنک احساس می شود

برخی قسمت های پوست ممکن است با گذشت زمان تجزیه شده و زخم های دردناک واریسی یا زخم های باز در پا شکل بگیرند که بیشتر نزدیک به قسمت مچ پا هستند.

از علائم شدید دیگر می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- پوست ترک خورده یا پوسته پوسته

- بروز تاول های حاول مایع روی پوست

- تورم پایدار در پاها  

همچنین، فرد ممکن است شرایطی به نام لیپودرماتواسکلروز را به واسطه وخیم‌تر شدن شرایط اگزمای واریسی تجربه کند. این شرایط در چربی زیرپوستی رخ می دهد و موجب التهاب آن و شکل گیری موارد زیر در پوست می شود:

- سفتی و ضخیم شدن

- حساسیت به لمس و دردناک بودن

- رنگ قرمز تا قرمز قهوه ای یا بنفش-قهوه ای

دلایل اگزمای واریسی چه چیزهای هستند؟

سیاهرگ های واریسی زمانی رخ می دهند که دریچه های یک طرفه در سیاهرگ های پاها ضعیف می شوند. این شرایط موجب می شود خون به درستی از اندام ها به سمت قلب بازنگردد.

سپس، خون در سیاهرگ های پا انباشته می شود و در بافت های بدن نشت می کند. سیستم ایمنی بدن با ایجاد التهاب در پوست واکنش نشان می دهد و موجب شکل گیری علائم اگزما می شود.

اگزمای واریسی اغلب در مراحل پیشرفته نارسایی مزمن سیاهرگی (CVI) ظاهر می شود.

اگزمای واریسی چگونه تشخیص داده می شود؟

در کنار نارسایی مزمن سیاهرگی، متخصص پوست تغییرات برجسته دیگر در پوست را بررسی خواهد کرد و پرسش هایی درباره علائم مطرح می کند.

این موارد اغلب برای تشخیص اگزمای واریسی کافی هستند، اما آزمایش های دیگر ممکن است برای تایید یافته ها یا حذف انواع دیگر بیماری های پوستی نیاز باشند.

این آزمایش ها ممکن است شامل موارد زیر باشند:

آزمایش پوستی پچ. پزشک پوست را در معرض آلرژن های بالقوه که پوست شما ممکن است به آنها واکنش نشان دهد، قرار می دهد. این آزمایش به تشخیص این که آیا اگزما به واسطه درماتیت تماسی آلرژیک شکل گرفته است یا خیر کمک می کند.

سونوگرافی داپلر. این آزمایش تصویربرداری از امواج صوتی برای ایجاد تصویر استفاده می کند که به پزشک در اندازه گیری جریان خون در اندام ها کمک می کند.

آزمایش شاخص بازویی مچ پا. این آزمایش جریان خون به پاها را اندازه گیری می کند و برای شناسایی بخش هایی که جریان خون به طور کامل یا نسبی در آنها مسدود شده است، استفاده می شود.

آزمایش های قلبی. این آزمایش ها مانند الکتروکاردیوگرام، پرتو اکس سینه، اکوکاردیوگرام و موارد دیگر عملکرد قلب را بررسی می کنند.

مطالعات سرخرگی. این آزمایش ها جریان خون در سرخرگ ها را اندازه گیری کرده و برای بررسی شرایطی که ممکن است به اگزمای واریسی منجر شوند، استفاده می شوند.

آیا می توان از اگزمای واریسی پیشگیری کرد؟

آکادمی انجمن درماتولوژی آمریکا (AADA) پیشنهادهای زیر را ارائه کرده است که ممکن است به کاهش خطر ابتلا به اگزمای واریسی و علائم آن کمک کنند:

اختصاص زمان استراحت در صورت نشستن یا ایستادن طولانی مدت

اگر برای بیش از یک ساعت باید بنیشینید یا بایستید، زمان های استراحت برای یک پیاده‌روی حداقل 10 دقیقه ای اختصاص دهید تا به تقویت جریان خون کمک شود.

انجام ورزش

انجام تمرینات ورزشی به تقویت جریان خون و تقویت عضلات پاها کمک می کند.

پرهیز از آسیب دیدگی در یا نزدیک سیاهرگ های واریسی

از بخش های تحت تاثیر قرار گرفته پوست خود در برابر آسیب دیدگی محافظت کنید زیرا می تواند به بروز زخم های باز منجر شود.

از خاراندن این قسمت ها یا تماس با چیزهایی که می توانند هرچه بیشتر پوست را ملتهب کنند، از جمله موارد زیر پرهیز کنید:

- محصولات شوینده و پاک کننده قوی

- چمن

- موی حیوانات خانگی

- عطرها

- محصولات مراقبت از پوست معطر

پوشیدن لباس نخی گشاد

پارچه های زبر مانند پشم و ریون می توانند پوست را آزار دهند، در شرایطی که لباس های تنگ می توانند جریان خون را کاهش داده و همچنین به پوست مالیده شوند.

جفظ وزن متوسط بدن

تلاش کنید وزن متوسط خود را حفظ کنید. این به کاهش تورم و فشار روی سیاهرگ ها کمک می کند. همچنین حفظ وزن متوسط از سلامت کلی بدن پشتیبانی کرده و خطر ابتلا به شرایط سلامت دیگر مرتبط با اگزمای واریسی را کاهش می دهد.

تامین آب مورد نیاز بدن

به میزان کافی در طول روز مایعات سالم، مانند آب و میوه ها و سبزیجات سرشار از آب مصرف کنید . این می تواند به بهبود جریان خون و تسکین تورم کمک کند.

کنترل میزان مصرف نمک

مصرف نمک روزانه خود را محدود کنید زیرا میزان بیش از حد آن می تواند در جریان خون اختلال ایجاد کند.

عوامل خطر شایع برای ابتلا به اگزمای واریسی چه چیزهای هستند؟

اگزمای واریسی اغلب اوقات برای افراد میانسال و پیرتر رخ می دهد. سن بالا همراه با سیاهرگ واریسی می تواند خطر ابتلا به اگزمای واریسی را افزایش دهد.

اضافه وزن، چاقی یا بارداری می توانند خطر ابتلا به اگزمای واریسی را به واسطه فشار افزایش یافته بر سیاهرگ ها افزایش دهند.

بیماری های فعلی یا قبلی نیز می توانند خطر را افزایش دهند. این شامل شرایطی می شود که بر جریان خون یا اندام های شما تاثیر می گذارند که از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- فشار خون بالا

- فلبیت یا الهاب سیاهرگ

- سلولیت

- ترومبوز سیاهرگی عمقی

- عمل جراحی پا

- نارسایی قلبی

- بیماری کلیوی یا نارسایی کلیوی

- تورم پایدار قسمت پایین پاها

نکته هایی برای مقابله با اگزمای واریسی

موارد زیر را می توانید برای مقابله با اگزمای واریسی مد نظر قرار دهید:

شستشوی آرام

هنگام شستن پاهای خود برای کمک به پاکسازی پوسته ها و باکتری ها از یک پاک کننده مایع ملایم عاری از مواد نگهدارنده و عطر استفاده کنید.

آبکشی را با آب ولرم یا سردتر انجام دهید. برای خشک کردن با یک حوله به آرامی روی پا ضربه بزنید و اجازه دهید اندکی آب روی پوست باقی بماند.

استفاده از مرطوب کننده نرم کننده

از یک مرطوب کننده غلیظ مانند ژل پترولیوم (وازلین) برای کمک به حفظ رطوبت و محافظت از پوست استفاده کنید. این کار را زمانی که پوست پس از شستشو مرطوب است و در طول روز انجام دهید.

از محصولاتی که موجب خشکی یا تحریک پوست می شوند مانند محصولات معطر، دارای مواد نگهدارنده و حاوی کالامین پرهیز کنید.

بالاتر قرار دادن پاها نسبت به قلب

این کار را هر دو ساعت یک بار برای 15 دقیقه انجام دهید تا تورم کاهش یابد و جریان خون بهبود یابد. همچنین، پاهای خود را هنگام خواب با استفاده از یک بالش بالاتر قرار دهید.

اگزمای واریسی چگونه درمان می شود؟

درمان اگزمای واریسی تسکین شرایط پوست و تقویت جریان خون را هدف قرار می دهد. از جمله گزینه های درمان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

- استفاده کوتاه مدت از کرم های کورتیکواستروئید برای تسیکین پوست ملتهب

- پانسمان مرطوب آغشته به محلولی ویژه برای درمان تاول های اگزما

- لباس های فشرده سازی برای تقویت جریان خون و کاهش فشار روی سیاهرگ ها

- استفاده از آنتی بیوتیک موضعی در صورت بروز عفونت در اندام (ها)

- تراپی سیستمیک مانند فلاونوئیدها (به عنوان مثال، هسپریدین)، عصاره دانه شاه بلوط اسب، یا پنتوکسی‌فیلین برای بهبود جریان خون

 تخریب درمانی برای درمان نارسایی سیاهرگی و سیاهرگ های واریسی